همزمان با هفته حمایت از صنایع کوچک و روز خبرنگار، تور رسانهای ویژه خبرنگاران حوزه صنعت با هدف آشنایی نزدیک اصحاب رسانه با ظرفیتها، توانمندیها و آخرین وضعیت واحدهای تولیدی، در شهرک صنعتی پایتخت برگزار شد.
در این برنامه، جمعی از خبرنگاران و فعالان رسانهای حوزه صنعت با حضور در سه واحد تولیدی نمونه، از نزدیک در جریان فرآیند تولید، ظرفیتهای صنعتی، محصولات، مسائل و چالشهای پیشروی این واحدها قرار گرفتند و با مدیران و مسئولان واحدهای تولیدی گفتوگو کردند.
این تور رسانهای در شرایطی برگزار شد که صنایع کوچک و متوسط بهعنوان یکی از ارکان مهم اشتغال و تولید کشور، نقش قابل توجهی در تأمین نیاز بازار و حفظ زنجیره تولید دارند و معرفی ظرفیتها و توانمندیهای این واحدها میتواند به تقویت ارتباط میان تولیدکنندگان، مردم و رسانهها کمک کند؛ اما حاشیه هایی هم داشت.
سوزش چشمها در خط تولید فلفل؛ زور ماسک هم نرسید
نخستین ایستگاه این بازدید، بخش تولید ادویه بود؛ جای ی که امروز به طور مشخص خط تولید فلفل بود. غبار ناشی از آسیاب فلفل، فضای سالن را پر کرده بود و خبرنگاران به محض ورود، سوزش شدیدی را در چشمهای خود احساس کردند. با این شرایط عجیب، مدیر شهرک صنعتی پایتخت بلافاصله دستور داد به همه خبرنگاران ماسک تحویل داده شود. اما حتی پس از دریافت ماسک، سوزش چشمها در حین انجام مصاحبهها همچنان ادامه داشت و خبرنگاران برای تکمیل گزارشهای خود با این شرایط، صبوری به خرج دادند؛ تجربهای که هرچند سخت بود، اما نشاندهنده نزدیکبودن و در جریان قرارگرفتن رسانهها از روند واقعی تولید بود.
پس از این بخش پرچالش، خبرنگاران راهی قسمت تولید ظروف آشپزخانه شدند تا از نزدیک روند تولید این محصولات را نیز مشاهده کنند؛ بخشی که حال و هوای متفاوتی نسبت به خط تولید ادویه داشت و بازدیدکنندگان را با تازهترین فرآیندهای تولید این واحد صنعتی آشنا کرد.
قطعی برق در شهرک صنعتی از سه روز به یک روز کاهش یافته
مدیرعامل یک واحد تولیدی مستقر در شهرک صنعتی پایتخت با اشاره به سهم ۵۰ درصدی این مجموعه از بازار ادویهجات ایران گفت: این واحد در حوزه ادویهجات صادرات ندارد و فعالیت آن در بخش واردات، عمدتاً به تأمین مواد اولیه اختصاص دارد.
وی افزود: هدف از راهاندازی کارخانه، مدیریت «صفر تا صد» چرخه تولید، از واردات مواد اولیه تا تولید و فروش بوده است و بخشهای حملونقل، انبارداری، واردات و فروش نیز زیر نظر مدیریت همین مجموعه انجام میشود. این واحد همچنین در زمینه تولید برنج و حبوبات با برندهای داخلی فعالیت دارد.
به گفته این مسئول، گیاهانی مانند نعنا، شوید و پونه از داخل تأمین میشوند و محصولاتی مانند زردچوبه، دارچین، فلفل سیاه و فلفل سفید از کشورهای پاکستان و افغانستان وارد میشوند. ۸۰ درصد مواد اولیه وارداتی از بندر شهید رجایی، ۲۰ درصد از بندر چابهار و مابقی از مرزهای زمینی تأمین میشود؛ همچنین با وجود دشواریهای ناشی از مسیر تنگه هرمز، زیرساختهای شهرک صنعتی در مجموع وضعیت مناسبی دارد.
وی ظرفیت آسیاب و بستهبندی این کارخانه را ماهانه ۲۰۰ تا ۲۵۰ تن اعلام کرد و گفت: میزان فروش سالانه تابع عرضه و تقاضا، رکود بازار و شرایط اقتصادی است و به همین دلیل تعیین رقم ثابت برای فروش در طول سال امکانپذیر نیست.
مدیرعامل این واحد تولیدی درباره چالش انرژی نیز گفت: ژنراتور کارخانه در زمان قطعی برق بهعنوان پشتوانه تولید عمل میکند و بر اساس پیگیریهای انجامشده، مدت قطعی برق در شهرک صنعتی از سه روز به یک روز کاهش یافته است؛ از این رو قطعی برق تأثیر محسوسی بر روند تولید نداشته است.
وی حملونقل پرسنل را یکی از دغدغههای اصلی این شهرک صنعتی دانست و افزود: انتظار میرود با فراهم شدن امکاناتی مانند اتوبوس یا تاکسی درونشهری، مشکل رفتوآمد کارگران و کارکنان برطرف شود.
تولید داخل، جایگزین واردات شده
در جریان بازدید از واحدهای تولیدی شهرک صنعتی پایتخت، موضوع جایگزینی محصولات وارداتی با کالاهای تولید داخلی و چالشهای تأمین سرمایه در گردش، از مباحث کلیدی مطرح شد.
فریدون نصیری، مدیرعامل یکی از واحدهای تولیدکننده وسایل آشپزخانه با اشاره به نقش تولید داخلی در کاهش وابستگی به واردات، اظهار داشت: بسیاری از برندهایی که پیش از این ماهانه دهها کانتینر کالا از خارج وارد میکردند، اکنون از محصولات تولید داخل به عنوان جایگزین استفاده میکنند.
وی تأکید کرد: وابستگی این واحد به واردات برای تأمین مواد اولیه تنها حدود ۲۰ تا ۲۵ درصد است.
وی همچنین به چالشهای جدی در حوزه نقدینگی و نرخ ارز اشاره کرد و گفت: تغییر در ساختار پرداختها و فاصله میان قیمت مواد اولیه و نرخ ارز، چالشهای جدیدی را برای تولید ایجاد کرده است.
نصیری با اشاره به ظرفیتهای موجود برای توسعه، افزود: با وجود شرایط دشوار کنونی، امکان گسترش تولید و استفاده از ظرفیتهای انسانی موجود برای افزایش سطح تولید همواره فراهم است، مشروط بر اینکه مسیرهای تأمین سرمایه برای توسعه زیرساختها هموار باشد.
چالشهای تأمین مواد اولیه و پیچیدگیهای لجستیکی
در بازدید از واحدهای تولیدی، چالشهای تأمین مواد اولیه غیرقابل تولید در داخل و پیچیدگیهای لجستیکی در بازارهای جهانی از موضوعات کلیدی بود.
تولیدکننده وسایل آشپزخانه با اشاره به وابستگی به واردات برخی مواد اولیه استراتژیک مانند ورق استیل، اظهار داشت: علاوه بر نوسانات قیمت، تغییر در پروتکلهای حملونقل و اعتماد تجاری در بازارهای بینالمللی (مانند چین)، هزینههای ترانزیت و ریسک تأمین را بهشدت افزایش داده است.
وی همچنین با اشاره به محدودیتهای تأمین انرژی و تأثیر قطعیهای برق بر پایداری تولید، بر لزوم توجه به هزینههای پنهان لجستیک در قیمت تمامشده کالاهای تولیدی تأکید کرد.
محصول ظریف آرایشی، همسایه فضای صنعتی
در کنار فضای صنعتی و سنگین تولید لوازم فلزی و آشپزخانه، نکته قابل توجه در بازدید از این واحد تولیدی، حضور بخشی کوچک اما متفاوت با تمرکز بر تولید محصولات ظریف آرایشی بود.
مشاهده فرآیند تولید ناخن مصنوعی در کنار خطوط تولید محصولات فلزی، نشاندهنده تنوع بخشیدن به سبد محصولات برای پاسخ به نیازهای متغیر بازار و همچنین تلاش برای بهرهگیری از ظرفیتهای تولیدی در حوزههای مکمل و پرتقاضا در جامعه امروز است.
در پایان بازدید، مدیر کارخانه تولید کنسرو، از نبود کد پستی و دردسرهای ناشی از آن برای انجام امور اداری و دریافت خدمات گلایه کرد. وی همچنین کمبود آب را از دیگر مشکلات این واحد عنوان کرد؛ مسئلهای که به گفته او، روند فعالیت و تولید را با دشواریهایی مواجه کرده است.
