شناسهٔ خبر: 79336415 - سرویس بین‌الملل
نسخه قابل چاپ منبع: روزنامه اطلاعات | لینک خبر

خاورمیانه به چه شکلی در خواهد آمد؟

پیمان مکه که توسط عربستان، ترکیه و پاکستان منعقد شد، خاورمیانه را در موقعیتی توام با ابهام قرار داده است.

صاحب‌خبر -

روزنامه دنیای اقتصاد نوشت: «پیمان مکه» با مشارکت عربستان، ترکیه و پاکستان، بازدارندگی دفاعی جدیدی شکل داده است؛ پیمانی که مصر به‌دلیل روابط با امارات از آن کناره گرفت، اما چین آن را فرصتی برای کاهش نفوذ آمریکا می‌داند.

تابستان سال جاری، «لانا نسیبه»، دیپلمات ارشد اماراتی، با یکی از متحدان آمریکا در اروپا مشورت کرد. این جلسه به دلیل برداشتی که مقامات کشورهای اروپایی از آن داشتند، قابل‌توجه نبود، اما آموزنده بود. یک مقام اروپایی که در این جلسه حضور داشت به میدل ایست آی گفت: «امارات کاملا با اسرائیل همسو است. کاملا واضح است که این همکاری هیچ محدودیتی ندارد». این وضوح با پرسش‌هایی که در راهروهای قدرت - از ایالات متحده تا آسیا - در مورد «پیمان مکه» (که بسیاری آن را رقیبی برای همکاری امارات و اسرائیل می‌دانند) در گردش است در تضاد است.

«شان متیوز» در گزارشی برای «میدل ایست آی» نوشت، مقامات غربی و عربی هنوز در تلاش‌اند تا بفهمند که عربستان، پاکستان و ترکیه چقدر با هم متحد هستند، چه برسد به اینکه آیا می‌توانند در یک درگیری جدی از یکدیگر حمایت کنند یا خیر. برای مثال، به‌محض اینکه جوهر «پیمان مکه» خشک شد، حوثی‌های یمن به پالایشگاه جازان عربستان حمله کردند و واکنشی از سوی پاکستان و ترکیه در دفاع از عربستان دیده نشد. در مقابل، هنگامی که امارات در اوایل امسال مورد حمله پهپادها و موشک‌های ایرانی قرار گرفت، اسرائیل سیستم‌های دفاع هوایی گنبد آهنین را به این کشور خلیج‌فارس فرستاد. یک مقام آمریکایی که نخواست نامش فاش شود به میدل ایست آی گفت: «اسرائیل در طول جنگ به امارات کمک بزرگی کرد. ابوظبی این را فراموش نخواهد کرد». اما تفاوت‌های کلیدی بین این دو بلوک وجود دارد. «تئودور سینگر»، افسر سابق اطلاعاتی ایالات متحده، می‌گوید: «در نگاه اول، بلوک امارات و اسرائیل دستاوردهای ملموس‌تری برای هر دو طرف دارد، اما پیمان مکه در نهایت ممکن است بازخورد گسترده‌تری داشته باشد.» وقتی بنیامین نتانیاهو، اعلام کرد که از امارات بازدید کرده است، ابوظبی تکذیب کرد. برای بسیاری، این دیپلماسی ناشیانه نشان داد که این اتحاد چقدر در خارج از محافل اسرائیلی و آمریکایی نامحبوب است. در مقابل، پیمان مکه به طور عمومی اعلام شد و رهبران سه کشور برای نمازجمعه در مقدس‌ترین شهر اسلام به هم پیوستند. امارات و اسرائیل دهه‌هاست که با هم همکاری دارند. روابط آنها در سال ۲۰۲۰، زمانی که ابوظبی رسما اسرائیل را طبق «پیمان ابراهیم» به رسمیت شناخت، علنی شد. آنها به‌دلیل خصومتشان با ایران و اخوان‌المسلمین متحد هستند. توافقات ابراهیم همچنین حمایت واشنگتن را از خاندان حاکم آل نهیان در امارات تحکیم کرده است؛ حتی با وجود اینکه امارات از طریق برقراری رابطه با کشورهایی مانند چین، دست‌به‌عصا حرکت کرده است. اما برخی از تحلیلگران می‌گویند که ائتلاف میان امارات و اسرائیل فاقد عمق لازم است.

روزنامه دنیای اقتصاد نوشت: «پیمان مکه» با مشارکت عربستان، ترکیه و پاکستان، بازدارندگی دفاعی جدیدی شکل داده است؛ پیمانی که مصر به‌دلیل روابط با امارات از آن کناره گرفت، اما چین آن را فرصتی برای کاهش نفوذ آمریکا می‌داند.

تابستان سال جاری، «لانا نسیبه»، دیپلمات ارشد اماراتی، با یکی از متحدان آمریکا در اروپا مشورت کرد. این جلسه به دلیل برداشتی که مقامات کشورهای اروپایی از آن داشتند، قابل‌توجه نبود، اما آموزنده بود. یک مقام اروپایی که در این جلسه حضور داشت به میدل ایست آی گفت: «امارات کاملا با اسرائیل همسو است. کاملا واضح است که این همکاری هیچ محدودیتی ندارد». این وضوح با پرسش‌هایی که در راهروهای قدرت - از ایالات متحده تا آسیا - در مورد «پیمان مکه» (که بسیاری آن را رقیبی برای همکاری امارات و اسرائیل می‌دانند) در گردش است در تضاد است.

«شان متیوز» در گزارشی برای «میدل ایست آی» نوشت، مقامات غربی و عربی هنوز در تلاش‌اند تا بفهمند که عربستان، پاکستان و ترکیه چقدر با هم متحد هستند، چه برسد به اینکه آیا می‌توانند در یک درگیری جدی از یکدیگر حمایت کنند یا خیر. برای مثال، به‌محض اینکه جوهر «پیمان مکه» خشک شد، حوثی‌های یمن به پالایشگاه جازان عربستان حمله کردند و واکنشی از سوی پاکستان و ترکیه در دفاع از عربستان دیده نشد. در مقابل، هنگامی که امارات در اوایل امسال مورد حمله پهپادها و موشک‌های ایرانی قرار گرفت، اسرائیل سیستم‌های دفاع هوایی گنبد آهنین را به این کشور خلیج‌فارس فرستاد. یک مقام آمریکایی که نخواست نامش فاش شود به میدل ایست آی گفت: «اسرائیل در طول جنگ به امارات کمک بزرگی کرد. ابوظبی این را فراموش نخواهد کرد». اما تفاوت‌های کلیدی بین این دو بلوک وجود دارد. «تئودور سینگر»، افسر سابق اطلاعاتی ایالات متحده، می‌گوید: «در نگاه اول، بلوک امارات و اسرائیل دستاوردهای ملموس‌تری برای هر دو طرف دارد، اما پیمان مکه در نهایت ممکن است بازخورد گسترده‌تری داشته باشد.» وقتی بنیامین نتانیاهو، اعلام کرد که از امارات بازدید کرده است، ابوظبی تکذیب کرد. برای بسیاری، این دیپلماسی ناشیانه نشان داد که این اتحاد چقدر در خارج از محافل اسرائیلی و آمریکایی نامحبوب است. در مقابل، پیمان مکه به طور عمومی اعلام شد و رهبران سه کشور برای نمازجمعه در مقدس‌ترین شهر اسلام به هم پیوستند. امارات و اسرائیل دهه‌هاست که با هم همکاری دارند. روابط آنها در سال ۲۰۲۰، زمانی که ابوظبی رسما اسرائیل را طبق «پیمان ابراهیم» به رسمیت شناخت، علنی شد. آنها به‌دلیل خصومتشان با ایران و اخوان‌المسلمین متحد هستند. توافقات ابراهیم همچنین حمایت واشنگتن را از خاندان حاکم آل نهیان در امارات تحکیم کرده است؛ حتی با وجود اینکه امارات از طریق برقراری رابطه با کشورهایی مانند چین، دست‌به‌عصا حرکت کرده است. اما برخی از تحلیلگران می‌گویند که ائتلاف میان امارات و اسرائیل فاقد عمق لازم است.