هر ساله با گرم شدن هوا و افزایش تقاضا برای شنا و آب تنی شاهد هستیم که با یک تصمیم لحظهای اشتباه، جان یک یا چندنفر در لحظه به خاطر شنا در دریاها، سدها، رودخانهها و حتی استخرهای کشاورزی از دست میرود.
در بسیاری موارد مشاهده میشود که چندنفر با هم در یک زمان غرق میشوند و این به این معنا نیست که همه آنها با هم به شنا رفته بودند و در واقع دیده میشود که یک نفر از اعضای خانواده یا دوستان بی احتیاطی کرده و غرق شده و سایرین برای نجات عزیزشان دل به آب میزنند و به این شکل همگی با هم جان خود را از دست میدهند و این زنجیره نجاتهای نافرجام، به یک باره چندخانواده را داغدار میکند در حالیکه سازمانهای مربوطه هشدار میدهند حتی اگر شناگر ماهری نیز هستید بی محابا دل به آب نزنید.
افزایش ۳۰ درصدی قربانیان غرق شدگی در سال جاری
بر اساس اعلام سازمان پزشکی قانونی کشور، سال گذشته ۸۸۸ نفر شامل ۷۸۴ مرد و ۱۴۰ زن بر اثر غرق شدگی جان خود را از دست دادند. بر اساس این آمار ۱۲۳ نفر در استان خوزستان، ۸۳ نفر در استان فارس و ۷۴ نفر نیز در مازندران غرق شدند.
نکته قابل تامل این است که آمارهای غرق شدگی در رودخانهها بالاست به طوریکه ۲۹ درصد از جان باختگان در رودخانهها جان خود را از دست دادهاند.
شنا در دریاچه پشت سدها میتواند مرگبار باشد. لجن، تجهیزات نیروگاهی، دمای متغیر آب، دریاچههای خروج و موانع کف دریاچه جان شناگران در سد را تهدید میکند.
این در حالیست که به گفته دکتر میعادفر رئیس سازمان اورژانس کشور، حوادث آبی در سال جاری تاکنون ۳۳۶ کشته و ۲۴۶ مصدوم برجای گذاشته و این آمار نسبت به سال گذشته ۳۰ درصد افزایش یافته است.
به گفته وی این آمار تلخ در حالی ثبت میشود که بیش از ۴۰ درصد تلفات غرقشدگی در فصل تابستان رخ میدهد و هنوز تقریبا دو ماه تا پایان تابستان باقی مانده و احتمال افزایش قربانیان نیز با افزایش سفرهای مردم به سواحل شمال و جنوب کشور وجود دارد.
قاتل خاموش سواحل را بشناسید
یک مربی امداد و نجات جمعیت هلال احمر درباره حوادث مربوط به دریا و سواحل میگوید: ما یک قاتل خاموش در سمت سواحل داریم که به آن جریان شکافنده میگویند. در این جریان دریا مثل یک انسان حالت دم و بازدم دارد و موجهایی که میآیند همین حالت را تداعی میکنند.
دریا با این حالتهای موج خود را تخلیه میکند و قدرت این موج به حدی بالاست که از قدرت هر شناگری ماهری بیشتر است و ممکن است در همین حالت تخلیه انرژی موج، فرد را با خود ببرد و امکان شنا در خلاف جهت آب وجود ندارد.
وی با اشاره به اینکه راه مقابله با جریان شکافنده چیست، ادامه داد: تنها راه نجات از این جریان این است که با آن مقابله نکنید، خلاف جهتش حرکت نکنید، خودتان را به جریان آب بسپارید. در واقع این جریان ممکن است شما را تا ۱۰ یا ۲۰ متر به عقب ببرد، اما جریان روند آهسته پیدا کرده و وقتی این روند جریانی آهسته شد، از پهنه دیگری موازی با ساحل شنا کنید و خود را به خشکی برسانید.
وی میافزاید: وقتی دریا آرام و صاف است امکان شنا وجود دارد، اما متاسفانه عدهای بدون توجه به هشدارها، وقتی دریا طوفانی است وارد جریان آب میشوند و بیشترین غرق شدگیها نیز در همین حالت زمان میدهد.
این مربی ادامه میدهد: شنا کردن در استخرها و دریا بسیار متفاوت است و اگر شناگری بخواهد با این جریانهای دریاها مقاومت کند خیلی زود خسته میشود همچنین امکان استرس شدید، منقبض شدن عضلات و در نهایت سنکوب کردن و غرق شدن وجود دارد.
این مربی سازمان امدادونجات تاکید میکند که افراد غیربومی، چون آشنایی به آب و منطقه ندارند، وقتی برای اولین بار این جریان آبی مواجه میشوند با آن مقابله میکنند که متاسفانه باعث غرق شدنشان میشود.
وی میگوید که ساختار ساحل استان گیلان پلکانی است یعنی ممکن است در ابتدای ورود شما به آب، میزان آب تا زانوی شما باشد و در پله بعدی آب تا سینه شما بالا آید بر همین اساس به همه مسافران توصیه میکنیم فقط در محلهای امن، شناخته شده و دارای تابلو شنا کنند و از پیدا کردن مناطق خاص و بکر پرهیز کنند، زیرا ممکن است سطح آب به یک باره به شدت بالا آید و خطرآفرین باشد.
رعایت چند نکته جانتان را نجات میدهد
کارشناسان هلال احمر تأکید میکنند که اکثر موارد غرقشدگی قابل پیشگیری است. رعایت نکات ایمنی ساده میتواند از بروز این فجایع جلوگیری کند.
در ابتدا، هرگز در مناطق ممنوعه و بدون حضور ناجی غریق شنا نکنید و به تابلوهای شنا ممنوع توجه کنید، زیرا بسیاری از حوادث در مناطقی رخ میدهد که شنا در آنها ممنوع اعلام شده است.
از جلیقه نجات استفاده کنید، به ویژه هنگام قایقرانی و شنا در آبهای آزاد حتی اگر مسلط به شنا کردن هستید.
کودکان را هرگز بدون نظارت در کنار آب رها نکنید، والدین باید نظارت مستمر بر کودکان داشته باشند و آنها را در نزدیکی مکانهای آبی تنها نگذارند.
از شنا در رودخانههای خروشان و مناطق ناشناخته خودداری کنید و حتما نسبت به عمق آب و وجود موانع زیر سطحی آگاهی داشته باشید.
از شنا کردن در استخرهای کشاورزی و آبهای راکد که فاقد تجهیزات ایمنی هستند، جدا خودداری کنید.
هرچند سازمانهای امدادی مانند اورژانس و هلالاحمر تمام توان خود را برای نجات و کاهش امار غرق شدگی بهکار میگیرند، اما در نهایت این آگاهی و رفتار مسئولانه مردم است که میتواند مانع از تکرار این حوادث و اندوههای تکراری شود. امید است با پایان یافتن سفرهای تابستانی در نیمهشهریور، شمار غرقشدگان کاهش یابد و خانوادههای کمتری، گرمای تابستان را با غم فقدان عزیزانشان به خاطر بیاورند.