به گزارش «راهبرد معاصر»؛ اظهارات قاسم العبودی، مشاور امنیت ملی عراق درباره دستگیری گروههایی به وسیله سرویسهای امنیتی که به جاسوسی برای اوکراین و اقدام به بمبگذاری در داخل عراق اعتراف کردند، موج گستردهای از سؤالات را درباره ماهیت حضور اوکراین در منطقه و اینکه آیا کی یف به رهبری ولودیمیر زلنسکی، رئیس جمهور این کشور از خط تقابل با روسیه عبور کرده و به بازیگر امنیتی و اطلاعاتی در غرب آسیا تبدیل شده است، مطرح میکند .
زلنسکی در سفر به سوریه، از توافق با ابومحمد الجولانی، رئیس دولت موقت برای تقویت همکاریهای امنیتی و نظامی خبر داد
اظهارات عبودی با مجموعهای از شاخصهای سیاسی و نظامی توأمان شده است که نشان میدهد اوکراین دیگر غرب آسیا را صرفاً عرصه دیپلماتیک نمیبیند، بلکه آن را میدانی جدید برای گسترش نفوذ امنیتی و نظامی خود میبیند و از تجربیاتی که در جنگ اندوخته است و از حمایت قابل توجه غرب که سالهای گذشته دریافت کرده، بهره میبرد .
حال این سؤال مطرح میشود؛ چه چیزی اوکراین را به عملیات در داخل عراق ترغیب میکند؟ آیا این ابتکار مستقل از سوی کی یف است یا بخشی از راهبردی گستردهتر با هدف تغییر شکل فضای امنیتی منطقه برای خدمت به دستور کار آمریکا؟
این سؤال با توجه به اقدامات اخیر اوکراین در منطقه، اهمیت بیشتری مییابد. زلنسکی از چندین کشور غرب آسیا بازدید، قراردادهای همکاری نظامی بلندمدت با عربستان و قطر امضا، اعلام کرد توافق مشابهی با امارات قریبالوقوع است و درباره همکاری با کویت و ابراز علاقه بحرین و عمان گفت وگو کرد. این اقدامات محدود به حوزه سیاسی نبود؛ بلکه شامل پیشنهادهای صریح برای ارائه تخصص اوکراین در دفاع هوایی، مقابله با پهپادها و موشکها و صنایع دفاعی نیز میشد .
زلنسکی در سفر به سوریه، از توافق با ابومحمد الجولانی، رئیس دولت موقت برای تقویت همکاریهای امنیتی و نظامی خبر داد. این موضوع باعث شده است برخی درباره اینکه آیا این خبر نشان دهنده ادامه همکاریهایی است که قبل از سقوط دولت بشار اسد، رئیس جمهور سابق سوریه، به ویژه در زمینه پهپادها وجود داشت، تردیدهایی ایجاد کنند. هدف بعدی این همکاریها شاید مقاومت اسلامی لبنان (حزب الله) باشد.
برگردیم به عراق، اتهامات اخیر سؤالات بیشتری مطرح میکند. اگر مقام های عراقی از گروهک های مرتبط با اوکراین که بمبگذاریهایی را در داخل این کشور انجام دادهاند صحبت میکنند، احتمال دارد آنها تأسیسات و مکانهایی را در خارج از عراق، در پوشش عملیات پرچم دروغین هدف قرار داده باشند که در خدمت منافع کسانی است که به دنبال افزایش رویارویی نظامی در منطقه هستند.
این تحولات با افزایش تنشها بین تهران و کی یف همزمان شده است، پس از آنکه اوکراین به حمله به یکی از کشتیهای تجاری جمهوری اسلامی ایران در دریای خزر اعتراف کرد؛ حملهای که به شهادت یک ملوان و زخمی شدن فردی دیگر منجر شد. سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه کشورمان گفت، این عملیات به تحریک رژیم صهیونیستی و با هدف کشاندن اروپا به جنگ انجام شده است و قول داد، این حمله «بیپاسخ نخواهد ماند».
کی یف در تلاش است تا جنگ جاری در اروپا را به تحولات امنیتی در غرب آسیا مرتبط کند
در همین راستا، زلنسکی آمادگی کشورش را برای مشارکت در تأمین آزادی ناوبری در تنگه هرمز اعلام کرد و از تجربه اوکراین در مدیریت آبراههای دریای سیاه در دوره جنگ بهره برد. این پیشنهاد، به نوبه خود، سؤالاتی را درباره محدودیتهای نقشی که کی یف میخواهد در یکی از حساسترین نقاط حساس دریایی جهان ایفا کند، مطرح میکند و اینکه آیا این موضوع ناشی از نیازهای امنیتی منطقهای است یا بخشی از دیدگاه گستردهتر غرب برای بازتوزیع نقشها در منطقه؟
سفر زلنسکی به واشنگتن و اعلام نیتش برای ارائه آنچه که «شواهد» همکاری ایران و روسیه علیه منافع آمریکا در غرب آسیا ادعا کرد، نشان میدهد این موضوع منطقهای به موضوعی برجسته در گفتمان سیاسی اوکراین تبدیل شده و کی یف در تلاش است تا جنگ جاری در اروپا را به تحولات امنیتی در غرب آسیا مرتبط و به این وسیله موقعیت خود را در برابر آمریکا و شرکایش تقویت کند .
همه این موضوعات، شاخصها و موارد دیگر، به وضوح نشان میدهد اوکراین تصمیم روشنی برای مداخله در درگیریهای منطقه، در کنار آمریکا و رژیم صهیونیستی گرفته، که مستلزم تعیین مسیری برای مقابله با آن در اسرع وقت، قبل از توسعه و گسترش بیشتر آن است.
∎