گروه سياسي| بر اساس اعلام سخنگوي وزارت بهداشت و سيانان از بامداد شنبه پس از ۱۳ شب پياپي، هيچ حملهاي به ايران گزارش نشده است. موضوعي كه يكبار ديگر نشان داد مقاومت و تابآوري ايرانيان نتيجهبخش بوده و دشمن را در دستيابي به اهدافش ناكام گذاشته است. طي روزهاي اخير گسترش درگيريها به تنگه بابالمندب نهتنها بازار نفت را با تلاطمي جدي مواجه كرده، بلكه ديپلماسي پنهان ميان تهران و واشنگتن را در سايهاي از تهديد و ترديد قرار داده است. در حالي كه از يك سو شليكهاي اخطار ايران در تنگه هرمز و حملات پهپادي به تاسيسات آرامكو از جانب يمنيها، حكايت از دست بالاي ايران و محور مقاومت در نبرد تنگهها دارد، از سوي ديگر اخبار مربوط به طرحهاي ميانجيگرانه پكن و تناقضهاي آماري در پنتاگون، نشاندهنده پيچيدگي لايههاي اين نبرد فرسايشي است. اين گزارش به واكاوي تحولات 24ساعت گذشته و سناريوهاي پيش روي امنيت ملي ايران و ثبات جهاني ميپردازد.
بحران در بازار انرژي و ابتكارات ديپلماتيك پكن
بسياري از رسانهها گزارش دادند كه گسترش دامنه جنگ به بابالمندب، زنگ خطر را براي اقتصاد جهاني به صدا درآورده است. اين آبراه كه شاهرگ حياتي انتقال انرژي به اروپا و آسيا محسوب ميشود، اكنون به كانون درگيري نيروهاي مقاومت يمن با ائتلافهاي غربي تبديل شده است. در جبهه جنوبي ايران، تنگه هرمز همچنان تحت نظارت دقيق نيروي دريايي سپاه پاسداران قرار دارد. گزارشهاي ميداني حاكي از آن است كه در ۲۴ ساعت گذشته، ۴ كشتي كه قصد عبور از مسيرهاي غيرايمن و مشكوك را داشتند، با شليك اخطار نيروهاي ايراني متوقف شدند. سيد عباس عراقچي، وزير امور خارجه هم نسبت به نبرد تنگهها واكنش نشان داد و با تبيين مواضع ايران در اين خصوص تاكيد كرد كه بر اساس توافقات، ايران مسوول اصلي برقراري نظم و تعيين كريدورهاي ايمن در تنگه هرمز است و ايجاد مسيرهاي موازي توسط امريكا وجاهت قانوني ندارد. او صراحتا اعلام كرد كه ريشه مشكلات يمن را نبايد در ايران جستوجو كرد و بابالمندب براي تهران يك موضوع فرامنطقهاي است كه بايد در چارچوب امنيت كلي منطقه حلوفصل شود.
دوگانگي ترامپ؛ ميز مذاكره يا ادامه جنگ؟
در واشنگتن، دونالد ترامپ با رويكردي متناقض به بحران ايران مينگرد. او در اظهارات اخير خود مدعي شده است كه دو گزينه روي ميز دارد: ادامه حملات براي نابودي توانمنديهاي نظامي ايران يا دستيابي به يك توافق جديد. ترامپ در حالي از گفتوگوهاي جاري سخن ميگويد كه همزمان بر تداوم فشارها تاكيد دارد. در همين راستا، نورالدين الدغير، مدير دفتر الجزيره در تهران معتقد است بهرغم لفاظيهاي تند نظامي، دستيابي به يك موفقيت ديپلماتيك ناگهاني دور از ذهن نيست، چراكه هر دو طرف از هزينههاي يك جنگ تمامعيار آگاهند. يكي از جديترين تنشهاي داخلي در امريكا، مربوط به آمار تلفات نظامي در درگيري با ايران است. روزنامه نيويوركتايمز فاش كرد كه وبسايت وزارت جنگ امريكا در اقدامي تاملبرانگيز، آمار كشتهشدگان را از ۱۸ نفر به ۱۴ نفر كاهش داده است. اين تغيير عدد، با واكنش تند دموكراتها و رسانهها مواجه شده است. نكته عجيب اينجاست كه خود ترامپ در مراسمي رسمي همچنان بر عدد ۱۸ كشته تاكيد كرده است. اين تناقض ميان آمار رسمي پنتاگون و اظهارات رييسجمهور، ترديدهاي جدي را درباره شفافيت اطلاعاتي ارتش امريكا و ميزان خسارات واقعي وارده به نيروهاي سنتكام ايجاد كرده است. از سوي ديگر الجزيره نيز گزارش داد كه دست ايران براي وارد ساختن تلفات به طرف امريكايي باز است و ايران ميتواند تلفات بيشتري به امريكاييها وارد سازد.
توقف موقت حملات هوايي و تحركات منطقهاي
شب گذشته، پس از ۱۳ شب پياپي كه سنتكام بهطور روزانه حملاتي را عليه اهداف نظامي در ايران اعلام ميكرد، هيچ بيانيهاي صادر نشد. سيانان اين موضوع را يك وقفه بيسابقه در روند دو هفته اخير توصيف كرد. همزمان، وزارت بهداشت ايران نيز وقوع هرگونه حمله جديد در شب گذشته را تكذيب كرد. اين آرامش نسبي ميتواند نتيجه تماسهاي ديپلماتيك فشرده باشد؛ از جمله تماس تلفني وزير خارجه مصر با همتايان ايراني و عماني كه در آن بر ضرورت حفظ امنيت دريانوردي در درياي سرخ و تنگه هرمز تاكيد شد. در حالي كه كويت رسما هرگونه مشاركت در عمليات نظامي عليه ايران يا استفاده از خاك خود براي حمله به همسايگان را تكذيب كرده است، دادههاي مستند نشان ميدهد كه امريكا از اين كشور برخي رفتارهاي نظامي خصمانه خود را ساماندهي كرده است. كيلومترها آن سوتر در پي حملات هوايي عربستان به تاسيسات مخابراتي در الحديده، مقامات يمني هشدار دادند كه معادله «تشديد در برابر تشديد» را اجرايي خواهند كرد. هدف قرار گرفتن تاسيسات آرامكو در جيزان توسط نيروهاي يمني، پاسخي مستقيم به اين حملات بود. صنعا تاكيد كرده است كه حماقت نظام سعودي در تداوم محاصره، هزينههاي سنگيني براي رياض در پي خواهد داشت.
راه ناهموار به سوي ثبات
تحولات اخير نشان ميدهد كه منطقه در لبه ديپلماسي و جنگ قرار دارد. از يك سو، شليكهاي مداوم رزمندگان اسلام و تاكيد دبير شوراي عالي امنيت ملي بر انتقام خون كودكان و هدف قرار گرفتن مراكز نظامي امريكا، نشان از عزم جدي ايران براي دفاع از منافع ملي دارد. از سوي ديگر، تلاشهاي بينالمللي براي بازگشت به ميز مذاكره نشاندهنده هراس جهاني از فروپاشي امنيت انرژي است. واقعيت اين است كه تا زماني كه ريشههاي تنش و مداخلات فرامنطقهاي پابرجاست، آبراههاي حياتي منطقه همچنان شاهد موازنه وحشت خواهند بود.
«اعتماد» از ادامه تنشها در هرمز و بابالمندب گزارش ميدهد
نبرد تنگهها
سكوت پس از 13شب پياپي تبادل آتش
صاحبخبر -
∎