رضا میرابیان، کارشناس مسائل منطقه در تشریح دلایل و ابعاد سفر رییسجمهور لبنان به آمریکا در گفتوگو با ایلنا اظهار کرد: سفر جوزف عون به واشنگتن، در مقایسه با دیدارها و مذاکراتی که پیشتر در واشنگتن و ایتالیا انجام شده، دستاورد تازهای به همراه نخواهد داشت. عملاً شاهد هستیم که با وجود همه این مذاکرات و صرف زمان قابل توجه، تاکنون نتیجه مشخصی حاصل نشده است و به نظر میرسد این سفر نیز خروجی جدیدی به این روند اضافه نخواهد کرد. با این حال، به نظر میرسد آمریکا با دعوت از رئیسجمهور لبنان به واشنگتن، بیش از آنکه به دنبال دستیابی به یک نتیجه عملی و فوری باشد، در حال انجام یک حرکت نمایشی و نمادین است. آمریکا در واقع از این طریق در حال ارزیابی و راستیآزمایی همپیمانان خود است و تلاش میکند چارچوب یا ساختار امنیتی جدیدی را در منطقه شکل دهد؛ چارچوبی که یک سوی آن لبنان، سوی دیگر آن سوریه و در صورت امکان، کشورهای دیگری نیز در آن قرار گیرند. اما اینکه در لبنان توفیقی حاصل شود، اسرائیل از مناطق اشغالی عقبنشینی کند یا مذاکراتی که تاکنون در واشنگتن و ایتالیا انجام شده، به نتیجه مشخصی برسد، بسیار بعید به نظر میرسد. در واقع، این سفر نیز دستاوردی فراتر از آنچه تاکنون اتفاق افتاده، نخواهد داشت.
وی ادامه داد: به نظر میرسد آمریکاییها مایل هستند اگر قرار باشد نیرویی در برابر حزبالله قرار گیرد، سوریه را در این معادله وارد کنند و حتی زمینهای برای ایجاد یک فتنه داخلی در لبنان فراهم شود. آنها تلاش میکنند برخی جریانهای داخلی لبنان و سوریه را در مقابل حزبالله قرار دهند، اما طبیعتاً چنین سناریویی نمیتواند موفق باشد؛ زیرا نه در داخل لبنان پذیرش دارد و نه در سوریه از حمایت لازم برخوردار است. طرفهای درگیر بهخوبی میدانند که این همان دامی است که آمریکاییها برای سوریه و مردم لبنان طراحی کردهاند. در همین چارچوب، وزیر خارجه لبنان نیز در سفر اخیر خود و در دیدار با نبیه بری، بهصراحت درباره این موضوع صحبت کرد و موضع سوریها نیز در این زمینه روشن بوده است. سوریه عملاً خود را از این موضوع جدا کرده و اعلام کرده است که حاضر به دخالت در مسائل داخلی لبنان نخواهد بود؛ چراکه بهخوبی میداند چنین اقدامی میتواند بخشی از همان سناریویی باشد که آمریکا برای سوریه و لبنان طراحی کرده است.
این تحلیلگر مسائل سیاسی تصریح کرد: نه این سفر و نه مذاکرات قبلی، بهتنهایی باعث نخواهد شد اسرائیل در نهایت لبنان و جنوب این کشور را تخلیه کند یا به آتشبس متعهد شود. به نظر میرسد در نهایت، تحقق این هدف تنها از مسیر اراده و توان حزبالله امکانپذیر باشد. نه دولت لبنان توان انجام چنین کاری را دارد و نه آمریکا و اسرائیل تمایلی دارند که چنین اتفاقی رخ دهد. بنابراین، تنها ارادهای که باقی میماند، اراده دولت لبنان و خود حزبالله است و شاید در آینده، با توجه به شرایط جدیدی که در منطقه و در جبهه مقاومت در حال شکلگیری است، حزبالله بتواند این روند را محقق کند. جبهه مقاومت در سطح منطقه در حال تجربه یک پوستاندازی و ورود به شرایط جدیدی است. با توجه به درگیریهای جمهوری اسلامی ایران و آمریکا در سطوح منطقهای، جبهه مقاومت عراق بیانیههایی صادر کرده و اعلام کرده است که در برابر رفتار آمریکا در عراق سکوت نخواهد کرد. از سوی دیگر، امروز انصارالله نیز از طریق سخنگوی نظامی خود بیانیهای صادر کرده و رسماً اعلام کرده است که در برابر عربستان موضع خواهد گرفت و هرگونه کشتیرانی عربستان در حوزه انتقال سوخت را هدف قرار خواهد داد و اجازه تردد نفتکشها و کشتیهای عربستان را نخواهد داد.
وی افزود: انصارالله صراحتاً اعلام کرده است که اگر قرار باشد یمن بهتنهایی تحت محاصره قرار گیرد و مردم این کشور با گرسنگی مواجه شوند، در حالی که عربستان به فروش نفت و خرید سلاح و استفاده از آن علیه انصارالله ادامه دهد، چنین معادلهای برای یمن قابل قبول نخواهد بود. بنابراین، انصارالله اعلام کرده است که اجازه نخواهد داد کشتیهای عربستان در تنگه و مسیرهای دریایی منطقه بدون هزینه به فعالیت خود ادامه دهند. در چنین شرایطی، جوزف عون به نمایندگی از دولت لبنان و در طرف مقابل، با توجه به وضعیت اقتصادی لبنان، با دولت آمریکا و شخص ترامپ وارد مذاکره خواهد شد. اما طبیعتاً پاسخی که دریافت خواهد کرد، همان پاسخی است که پیشتر از سوی اسرائیل داده شده است؛ چراکه اراده لازم در دولت لبنان برای انجام چنین اقداماتی وجود ندارد و دستکم بخشی از ساختار سیاسی لبنان نیز توان یا تمایل لازم برای پذیرش چنین تصمیمی را ندارد. همین حالا نیز اگر دقت کرده باشید، گاهی برخی از وزرای دولت لبنان اعلام میکنند که حتی اگر آمریکا بخواهد، ما تصمیم نهایی را خودمان خواهیم گرفت و این دولت لبنان است که درباره ماندن یا نماندن در جنوب کشور تصمیمگیری میکند. بنابراین، به نظر میرسد سفر جوزف عون نیز در عمل دستاورد زیادی برای او به همراه نخواهد داشت.
میرابیان در پایان خاطرنشان کرد: پس از این سفر نیز احتمالاً گزارش مذاکرات و نتایج آن از سوی آمریکا با اسرائیل به اشتراک گذاشته خواهد شد. حال اگر فرض را بر این بگذاریم که آنچه ترامپ و اسرائیل میخواهند محقق نشود و جوزف عون نیز با توجه به شرایط فعلی لبنان حاضر به دادن برخی امتیازات مورد نظر آمریکا و اسرائیل نباشد، احتمال دارد اسرائیل بار دیگر مناطق جنوبی لبنان را هدف قرار دهد و تلاش کند درگیریها را از سر بگیرد. البته این موضوع تا حد زیادی به شرایط کلی منطقه بستگی دارد. آمریکاییها در حال حاضر به دنبال این هستند که در نهایت، اسرائیل به یک نتیجه مشخص برسد و روابط دیپلماتیک میان اسرائیل و لبنان برقرار شود. طبیعی است که آمریکا این اقدام را بدون دریافت امتیاز انجام نخواهد داد. آنها در قبال هرگونه کاهش فشار یا عقبنشینی اسرائیل، به دنبال یک امتیاز بسیار بزرگ، یعنی برقراری روابط دیپلماتیک میان لبنان و اسرائیل هستند؛ در حالی که چنین تصمیمی در شرایط فعلی نه در توان دولت لبنان است و نه لزوماً افکار عمومی لبنان پذیرای آن خواهد بود. بنابراین، اینکه اسرائیل در ادامه دست به اقدام جدیدی بزند یا خیر، تا حد زیادی به شرایط مرزی و تحولات منطقه بستگی دارد. با این حال، با توجه به شرایطی که جمهوری اسلامی ایران در برابر آمریکا ایجاد کرده و با در نظر گرفتن اینکه در شرایط فعلی، ایران از موقعیت و دست بالاتری در معادلات منطقهای برخوردار است، بعید به نظر میرسد اسرائیل و آمریکا در این مقطع جسارت لازم برای برهم زدن این بازی و انجام اقدامات گسترده و جدید را داشته باشند.