به گزارش خبرگزاری تسنیم دفتر جزایر خلیج فارس، قشم را همه با سواحل چشمنواز، ژئوپارک جهانی، ظرفیتهای گردشگری و پروژههای بزرگ اقتصادی میشناسند؛ جزیرهای که هر سال میلیونها مسافر را به خود جذب میکند و یکی از مهمترین قطبهای اقتصادی جنوب کشور به شمار میرود. اما در همین جزیره، روستاهایی وجود دارند که مردم آن هنوز نمیدانند بار دیگر چه زمانی آب در شیر آب خانهشان جریان پیدا خواهد کرد.
برای بسیاری از خانوادههای روستایی قشم، باز شدن شیر آب اتفاقی عادی نیست؛ روزی است که باید همه مخازن را پر کنند، مصرف را مدیریت کنند و نگران روزهایی باشند که دوباره باید هزینههای سنگین خرید آب تانکری را بپردازند. این واقعیت، با تصویری که از توسعه قشم در ذهن بسیاری از مردم شکل گرفته، فاصلهای قابل تأمل دارد.
آنچه امروز از بررسی وضعیت روستاهای قشم برمیآید، این است که مسئله اصلی دیگر فقط تولید آب نیست. طی سالهای گذشته ظرفیت آبشیرینکنها افزایش یافته و پروژههای جدیدی نیز برای تأمین آب در دست اجراست، اما هنوز بخش قابل توجهی از ساکنان جزیره از دسترسی پایدار به آب محروم هستند.
گره کار بیش از هر چیز در شبکه انتقال، توزیع، مخازن ذخیره و زیرساختهایی است که باید آب تولیدشده را به خانه مردم برساند.
نمونه این وضعیت را میتوان در روستای جیجیان دید؛ جایی که به گفته دهیار، آب تقریباً هر دو ماه یکبار و تنها برای حدود 48 ساعت وارد شبکه میشود. همین میزان نیز برای بسیاری از خانوادهها تنها چند هفته پاسخگوست و پس از آن، مردم ناچارند آب مورد نیاز خود را با تانکر تأمین کنند؛ هزینهای که فشار مضاعفی بر اقتصاد خانوارها وارد میکند.
در منصورآباد شرایط دشوارتر است. آب حدود هر سه ماه یکبار به شبکه میرسد و حتی در همان زمان نیز همه خانوارها سهم برابری ندارند؛ خانههای نزدیک شبکه چند روز آب دارند، اما خانههای انتهایی گاهی تنها یک روز از این نعمت بهرهمند میشوند. به همین دلیل، ساخت مخازن بزرگ ذخیره آب به بخشی از معماری خانههای روستایی تبدیل شده است.
در کورزین نیز آب تقریباً هر 75 روز یکبار در شبکه جریان پیدا میکند و پس از پایان ذخایر، مردم ناچارند به آب تانکری روی بیاورند. در برخی نقاط دیگر نیز هنوز استفاده از آب برکهها و چاههای قدیمی ادامه دارد؛ موضوعی که علاوه بر دشواری تأمین آب، نگرانیهایی درباره کیفیت و سلامت آن ایجاد کرده است.
البته همه نقاط جزیره شرایط یکسانی ندارند. در بافت اصلی روستای حمیری وضعیت آبرسانی نسبتاً پایدار است، اما حتی در همین روستا نیز شهرک شهدای حمیری هنوز به شبکه آب متصل نشده و ساکنان آن برای تأمین آب، وابسته به تانکر هستند. همین تفاوتها نشان میدهد مشکل اصلی، کمبود تولید نیست؛ بلکه عدالت در دسترسی به آب است.
این تفاوتها یک سؤال جدی را پیش روی مسئولان قرار میدهد؛ چگونه جزیرهای که میزبان پروژههای بزرگ اقتصادی و سرمایهگذاریهای کلان است، هنوز روستاهایی دارد که زندگی مردم آن با زمان رسیدن تانکر آب تنظیم میشود؟
بدون تردید توسعه آبشیرینکنها اقدامی ضروری و ارزشمند بوده است، اما تجربه روستاهای قشم نشان میدهد افزایش تولید، زمانی به نتیجه میرسد که شبکه انتقال، خطوط توزیع، مخازن ذخیره و مدیریت منابع آب نیز همپای آن تقویت شود. در غیر این صورت، فاصله میان آمار تولید و واقعیت زندگی مردم همچنان باقی خواهد ماند.
امروز مطالبه مردم قشم فقط تولید آب بیشتر نیست؛ آنها میخواهند آبی که در جزیره تولید میشود، بدون تبعیض به خانه همه ساکنان برسد. توسعه زمانی معنا پیدا میکند که خانوادهای در جیجیان، منصورآباد، کورزین یا دیگر روستاهای قشم، نگران تمام شدن آب مخزن خانهاش نباشد و تأمین آب، از یک دغدغه دائمی به یک خدمت عادی و پایدار تبدیل شود.
شاید مهمترین پیام این گزارش همین باشد؛ قشم بیش از آنکه به آب بیشتر نیاز داشته باشد، به شبکهای نیاز دارد که آب تولیدشده را عادلانه به همه برساند. تا زمانی که این حلقه تکمیل نشود، توسعه جزیره در کنار تشنگی بخشی از ساکنانش، روایتی ناتمام باقی خواهد ماند.
انتهای پیام/7558