فاطمه شبانهآرانی فعال رسانهای در یادداشتی که در اختیار ایکنای قم قرار داد، نوشت: تشییع تاریخی پیکر مطهر رهبر شهید، فراتر از یک آیین سوگواری مرسوم، صحنهای باشکوه بود که در آن عاطفه عمومی با آگاهی سیاسی و حافظه تاریخی ملت ایران پیوند خورد.
فریادهای خونخواهی که در این مراسم از سوی دهها میلیون ایرانی بلند شد، بیش از آنکه واکنشی مقطعی و هیجانی باشد، نشانه زنده بودن حس عدالتطلبی در وجدان جمعی جامعه بود.
خونخواهی رهبر شهید؛ مطالبه اجتماعی و سیاسی
در چنین بزنگاههای سرنوشتسازی، ملتها تنها اندوه خود را ابراز نمیکنند بلکه نسبت خویش را با آینده روشن میکنند. از این منظر، خونخواهی رهبر شهید را باید نه تنها در سطح یک شعار خیابانی بلکه در تراز یک مطالبه معنادار اجتماعی و سیاسی فهم کرد؛ مطالبهای که هم برای دشمن حامل پیامی صریح است و هم برای جامعه ایران، دعوتی جدی به بازخوانی مسئولیتهای تاریخی بهشمار میآید.
اهمیت تبیین این موضوع از این جهت است که اگر مفهوم خونخواهی در چارچوب درست خود قرار نگیرد، یا به سطح احساسات زودگذر تقلیل مییابد و یا از ظرفیتهای راهبردی و تمدنی خود تهی میشود. نخستین وجه این مسئله، پیام فریادهای خونخواهی برای جبهه دشمن است.
در منطق سیاسی ملتها، تشییعهای میلیونی حکم یک همهپرسی ملی و نمایش اقتدار را دارند. حضور بینظیر مردم و تکرار مطالبه انتقام، به دشمن این حقیقت را مخابره کرد که حذف فیزیکی شخصیتهای راهبردی، نه تنها به خاموشی یک گفتمان منجر نمیشود بلکه به بازتولید عظیم سرمایه اجتماعی آن میانجامد.
دشمن معمولاً در طراحی ترور، بر ایجاد رعب، برهم زدن محاسبات داخلی و گسستن پیوند عاطفی ملت با آرمانهایش حساب میکند، اما هنگامی که جامعه، واقعه شهادت را به بستری برای تجدید عهد و مطالبهگری آگاهانه بدل میکند، این دستگاه محاسباتی با شکستی سنگین روبهرو میشود. خونخواهی در این سطح، اعلام رسمی این واقعیت است که اراده ملت برای ایستادگی، همچنان فعال و تهاجمی است و دشمن باید بداند که ترور، نه تنها پایان یک مسیر نیست بلکه هزینههای جنایت را برای متجاوز چند برابر خواهد کرد.
وجه دوم، معنای خونخواهی برای جامعه ایران است یعنی نقطهای که این مفهوم از یک واکنش عاطفی به یک مطالبه راهبردی تبدیل میشود. هر جامعهای در مواجهه با فقدانهای بزرگ، ممکن است در معرض دو آسیب جدی قرار گیرد، یکی فرورفتن در هیجانات تند، اما مقطعی و دیگری عادیسازی تدریجی حادثه.
خونخواهی؛ خواست ملی برای صیانت از عزت کشور
خونخواهی درست و اصولی، تنها راه عبور آگاهانه از هر دو آسیب است. این مطالبه اگر بهدرستی تبیین شود، جامعه را از مصرف شدن در احساسات لحظهای بازمیدارد و آن را به سمت فهم ریشههای دشمنی، شناخت دقیق میدان نبرد و تقویت عناصر قدرت ملی سوق میدهد. در این معنا، خونخواهی نه دعوت به شتابزدگی است و نه مجوزی برای تقلیل انتقام به خشم عمومی، بلکه صورتبندی هوشمندانه یک خواست ملی برای تحقق عدالت الهی، تثبیت بازدارندگی و صیانت از عزت کشور است. از اینرو، نخبگان و رسانهها وظیفه دارند این مفهوم را از سطح احساس به سطح تحلیل و عقلانیت انقلابی ارتقا دهند.
سومین و حیاتیترین بُعد، نسبت خونخواهی با تداوم راه و مکتب رهبر شهید است. اگر خونخواهی تنها در واکنش متقابل نظامی فهم شود، از عمق مسئله غفلت شده است، زیرا دشمن با ترور، در پی تضعیف یک الگو و یک منظومه فکری است. در نتیجه، خونخواهی حقیقی زمانی به کمال میرسد که راه و منش رهبر شهید با قوتی مضاعف استمرار یابد و آرمانهای بلند او به متن زیست سیاسی جامعه بیاید. این تداوم، هم بُعد نرم دارد و هم بُعد سخت؛ از یکسو با جهاد تبیین، تربیت نیرو و حفظ انسجام ملی معنا پیدا میکند و از سوی دیگر، با تثبیت اقتدار و ناکام گذاشتن پروژههای نفوذ دشمن تکمیل میشود. به تعبیر دیگر، خونخواهی واقعی در حقیقت زنده نگهداشتن همان مسیری است که شهید برای آن جان فدا کرد. هر اندازه این مکتب در عمل مسئولان و متن جامعه ریشهدارتر شود، دشمن بیشتر درمییابد که با حذف فیزیکی افراد، هرگز نمیتواند بر اراده یک مکتب غلبه کند.
بر این اساس، فریاد خونخواهی در آیین وداع با رهبر شهید را باید فریاد بلند یک ملت برای عدالت، اقتدار و صیانت از هویت انقلابی دانست. این فریاد اگر با نگاهی عمیق تبیین شود، نه به افراطهای بیحاصل میانجامد و نه در حد یک شعار عاطفی فروکاسته میشود بلکه به نقشه راهی برای حفظ جهتگیریهای اصیل نظام در مسیر پیش رو بدل خواهد شد.
امروز مخاطب اصلی این پیام، هم دشمنی است که باید بداند جنایت او بیپاسخ نمیماند و هم جامعهای که باید بداند بهترین صورت خونخواهی، ایستادگی هوشمندانه بر سر پیمانی است که با خون شهید امضا شده است. افق پیش روی ما روشن است. هرچه این مطالبه، عمیقتر و راهبردیتر صورتبندی شود، امکان تبدیل اندوه ملی به قدرت ملی بیشتر خواهد شد و جامعه ایرانی استوارتر از گذشته، مسیر عزت و استقلال خود را تا حصول پیروزی نهایی ادامه خواهد داد.
انتهای پیام