طی هفته‌های اخیر، ایران در دو جبهه‌ حیاتی محور مقاومت، دست به اقداماتی زد که تصویر آن را به‌عنوان متحدی «وفادار» و در عین حال «عمل‌گرا» تثبیت کرد. از یک سو، در چارچوب یادداشت تفاهم اسلام‌آباد، آتش‌بس در جبهه‌ لبنان را به‌عنوان شرطی غیرقابل‌گذشت به مذاکرات با آمریکا گره زد و از سوی دیگر، با فرود یک هواپیمای مسافربری ایران‌ایر در صنعا، محاصره‌ی ۱۱ ساله‌ فرودگاه پایتخت یمن را در هم شکست. در ادامه به بررسی ابعاد این دو اقدام و پیام‌های منطقه‌ای آن می‌پردازیم.

آتش‌بس حزب‌الله؛ تعهدی که در اسلام‌آباد گنجانده شد
در مذاکرات میان هیئت‌های ایرانی و آمریکایی در اسلام‌آباد، تهران از همان ابتدا خط قرمزی ترسیم کرد: «آتش‌بس در لبنان، شرط تداوم هر گونه مذاکره است.» بطوریکه با نقض این بند از تفاهم توسط رژیم صهیونیستی ایران تنگه هرمز را بسته اعلام کرد و حتی فراتر از بستن تنگه هرمز، پس از حملات سنگین نیرو‌های اسرائیلی به منطقه ضاحیه در جنوب بیروت جنگی ایران مستقیما وارد جنگ شد و شاهد درگیری 90 دقیقه‌ای میان ایران و اسرائیل بودیم. ایران با پاسخ موشکی فوری خود به نقض آتش‌بس در لبنان، واکنش نشان داد و بر خطوط قرمز خود اصرار دارد. تقدیر شیخ نعیم قاسم، دبیرکل حزب‌الله از ایران نیز گواهی بر پایبندی ایران به حافظت از متحدانش بود. شیخ نعیم قاسم تأکید کرد:«آتش‌بس بدون موضع‌گیری ایران در جریان مذاکرات پاکستان، هرگز محقق نمی‌شد». به گفته‌ی او، ایران با اصرار بر توقف تجاوز اسرائیل به لبنان به‌عنوان یکی از شروط اصلی خود در مذاکرات غیرمستقیم با واشنگتن، این دستاورد را ممکن ساخت.»
ایران در اینجا وفاداری خود به حزب‌الله را نه در شعار، که در میدان مذاکره به نمایش گذاشت. در حالی که اسرائیل می‌کوشید جنگ علیه لبنان را حتی پس از آتش‌بس با ایران ادامه دهد و آمریکا نیز در پی نادیده گرفتن این تعهد بود، تهران با صلابت و پایبندی به مواضع اصولی، مقاومت را به پیروزی رساند. این همان تصویر «متحدی وفادار» است که هزینه‌ سیاسی سنگین گنجاندن شرط لبنان در توافقی سرنوشت‌ساز با آمریکا را می‌پذیرد.

پرواز ماهان و شکستن حصر
اما در روزهای اخیر، شاهد شکست محاصره‌ای ۱۱ ساله یمن از سوی ایران بودیم. فرودگاه بین‌المللی صنعا که از سال ۲۰۱۵ (۱۳۹۴) با ورود نظامی ائتلاف سعودی به یمن، تحت محاصره‌ هوایی کامل قرار داشت و به جز پروازهای محدود سازمان ملل، هیچ پرواز تجاری یا مسافری اجازه‌ی تردد نداشت، یک فروند هواپیمای مسافربری ایران در این فرودگاه فرو نشست تا امید را به مردم یمن بازگرداند. انصارالله نیز اعلام کرد که این پروازها ادامه خواهد یافت و هر گونه مانع‌تراشی سعودی با پاسخ نظامی مواجه خواهد شد.
شکستن محاصره‌ صنعا، یک اقدام عملی متهورانه بود. ایران با فرستادن یک هواپیمای غیرنظامی به حریم هوایی‌ای که عربستان ۱۱ سال بر آن مسلط بود، نه تنها محاصره را در هم شکست، بلکه به متحد خود در یمن ثابت کرد که در لحظات حساس، از تهدید نظامی نمی‌هراسد و «وفاداری» خود را با اقدام عینی اثبات می‌کند. این همان «عمل‌گرایی» است که از شعار فراتر رفته و در میدان، خط‌کشی‌های دشمن را بازتعریف می‌کند.
ایران در قضیه لبنان و یمن ثابت کرد که «محور مقاومت» برایش یک کل به هم پیوسته است و نمی‌گذارد جبهه‌های خودی در ازای توافقی بزرگ‌تر، قربانی شود. این اقدام، جایگاه تهران را به عنوان یک پشتیبان قدرتمند و قابل اعتماد در «محور مقاومت» تثبیت کرد.
حزب‌الله و انصارالله نیز هر دو دریافتند که تهران در عمل، نه فقط در شعار، پشت سر آن‌ها ایستاده است. این بزرگترین سرمایه‌ نمادین برای «محور مقاومت» است. پیام این دو اقدام به منطقه نیز روشن است: ایران نه تنها از متحدان خود دفاع می‌کند، بلکه برای این دفاع، هزینه‌ی سیاسی و نظامیِ سنگین را نیز می‌پذیرد و خط قرمزهای دشمنان را بازتعریف می‌کند.