شناسهٔ خبر: 78892537 - سرویس استانی
نسخه قابل چاپ منبع: ایسنا | لینک خبر

مدیرکل ارشاد البرز: نباید به فرهنگ نگاه پروژه‌ای داشت

مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی البرز گفت: یکی از مهمترین آسیب‌هایی که در برخی دوره‌ها با آن مواجه بوده‌ایم، نگاه بخشی و پروژه‌ای به فرهنگ بوده است؛ در حالی‌که فرهنگ، یک نظام زنده و پویاست و نمی‌توان آن را با برگزاری جشنواره‌ها، همایش‌ها یا مناسبت‌های تقویمی مدیریت کرد.

صاحب‌خبر -

ابراهیم شریفی در گفت و گو با ایسنا، اظهار کرد: بیانیه گام دوم انقلاب چارچوب نظری و نقشه راه حرکت جمهوری اسلامی در مرحله دوم انقلاب است؛ مرحله‌ای که از تثبیت نظام و استقرار ساختارها عبور کرده و اکنون در نقطه‌ای قرار گرفته که باید ظرفیت‌های فرهنگی، علمی، اجتماعی و انسانی خود را در مسیر شکل‌گیری تمدن نوین اسلامی به‌کار گیرد.

وی افزود: مفهوم تمدن در ادبیات انقلاب اسلامی مجموعه‌ای هماهنگ از نظام معرفتی، ارزش‌های فرهنگی، الگوهای رفتاری، اخلاق اجتماعی، سبک زندگی، تولید علم، هنر، عدالت، مشارکت مردمی و حکمرانی کارآمد است. به همین دلیل، هرگونه حرکت به سمت تمدن‌سازی، پیش از آنکه یک پروژه عمرانی یا اقتصادی باشد، یک فرآیند فرهنگی و معرفتی است که باید در لایه‌های مختلف جامعه نهادینه شود.

مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان البرز ادامه داد: تجربه تمدن‌های بزرگ جهان نشان داده است که هیچ تمدنی بدون پشتوانه فرهنگی و بدون تولید گفتمان پایدار شکل نگرفته است. آنچه تمدن‌ها را ماندگار می‌کند، صرفاً قدرت اقتصادی یا نظامی نیست، بلکه قدرت نرم، سرمایه فرهنگی، مرجعیت علمی، هویت مشترک و توانایی تولید معناست. جمهوری اسلامی ایران نیز اگر بخواهد در افق ترسیم‌شده در بیانیه گام دوم به جایگاه تمدنی دست یابد، ناگزیر است سرمایه‌گذاری راهبردی بر فرهنگ، هنر، رسانه، آموزش، ادبیات و صنایع خلاق را در اولویت قرار دهد.

شریفی با اشاره به جایگاه فرهنگ در منظومه فکری رهبر معظم انقلاب تصریح کرد: در اندیشه رهبر معظم انقلاب، فرهنگ همواره زیربنای پیشرفت و زیست‌بوم اصلی همه تحولات اجتماعی بوده است. از این منظر، اقتصاد، سیاست، آموزش، علم و حتی امنیت نیز در نهایت متأثر از کیفیت فرهنگ عمومی جامعه هستند. بنابراین، اگر به‌دنبال جامعه‌ای پویا، امیدوار، خلاق، عدالت‌محور و برخوردار از سرمایه اجتماعی بالا هستیم، نخستین گام، تقویت بنیان‌های فرهنگی و هویتی جامعه است.

این مسئول توضیح داد: یکی از مهمترین آسیب‌هایی که در برخی دوره‌ها با آن مواجه بوده‌ایم، نگاه بخشی و پروژه‌ای به فرهنگ بوده است؛ در حالی‌که فرهنگ، یک نظام زنده و پویاست و نمی‌توان آن را با برگزاری جشنواره‌ها، همایش‌ها یا مناسبت‌های تقویمی مدیریت کرد. حکمرانی فرهنگی، نیازمند آینده‌پژوهی، رصد تحولات اجتماعی، شناخت دقیق مخاطب، بهره‌گیری از فناوری‌های نوین، تعامل با نخبگان و طراحی سیاست‌های بلندمدت است؛ رویکردی که اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان البرز تلاش کرده آن را در برنامه‌ریزی‌های خود مورد توجه قرار دهد.

مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان البرز با تأکید بر اینکه الگوی تمدنی نوین اسلامی بدون مشارکت نخبگان فرهنگی و علمی محقق نخواهد شد، گفت: دانشگاه‌ها، حوزه‌های علمیه، پژوهشگاه‌ها، انجمن‌های علمی، مؤسسات فرهنگی، هنرمندان، نویسندگان، ناشران و اصحاب رسانه، هر یک بخشی از زنجیره تمدن‌سازی هستند. هنر مدیریت فرهنگی آن است که بتواند میان این ظرفیت‌های پراکنده، هم‌افزایی ایجاد کند و آن‌ها را حول یک هدف مشترک به حرکت درآورد.

شریفی افزود: امروز بیش از هر زمان دیگری به تولید روایت نیاز داریم. جهان معاصر، جهان رقابت روایت‌هاست و هر ملتی که بتواند روایت معتبر، جذاب و اقناع‌کننده‌ای از هویت، تاریخ، ارزش‌ها و آینده خود ارائه دهد، در عرصه قدرت نرم موفق‌تر خواهد بود. از این‌رو، نقش رسانه‌ها، سینما، ادبیات، هنرهای نمایشی، موسیقی، هنرهای تجسمی، فضای مجازی و تولیدات چندرسانه‌ای در تحقق گام دوم انقلاب، نقشی راهبردی و تعیین‌کننده است.

وی ادامه داد: در دهه‌های گذشته، جمهوری اسلامی ایران در بسیاری از حوزه‌های علمی، فناوری، سلامت، صنایع دفاعی، زیرساختی و دانش‌بنیان به پیشرفت‌های قابل توجهی دست یافته است، اما این دستاوردها زمانی به سرمایه اجتماعی تبدیل می‌شوند که بتوان آن‌ها را با زبان هنر، رسانه و روایت‌های فرهنگی برای افکار عمومی تبیین کرد. اگر روایت پیشرفت را خودمان تولید نکنیم، دیگران روایت مطلوب خود را جایگزین خواهند کرد.

مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان البرز با اشاره به جایگاه نسل جوان در بیانیه گام دوم انقلاب گفت: اعتماد به جوانان، یکی از بنیادی‌ترین مؤلفه‌های این سند راهبردی است. جوان امروز فقط مخاطب سیاست‌های فرهنگی نیست، بلکه بازیگر اصلی عرصه فرهنگ است. باید شرایطی فراهم شود که نسل جوان بتواند در تولید اندیشه، خلق آثار هنری، نوآوری در صنایع فرهنگی، مدیریت رسانه و توسعه فناوری‌های فرهنگی نقش‌آفرینی کند. هر اندازه میدان مسئولیت بیشتری به جوانان داده شود، سرمایه اجتماعی و پویایی فرهنگی نیز افزایش خواهد یافت.

این مسئول بیان کرد: اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان البرز در سال‌های اخیر تلاش کرده است با رویکرد عدالت فرهنگی، حمایت از انجمن‌های تخصصی، توسعه زیرساخت‌های فرهنگی، تقویت فعالیت‌های مردمی، حمایت از هنرمندان جوان، توسعه اقتصاد فرهنگ و هنر، ارتقای جایگاه کتاب و کتابخوانی، حمایت از تولیدات رسانه‌ای و گسترش فعالیت‌های آموزشی، زمینه مشارکت مؤثرتر جامعه فرهنگی استان را در تحقق اهداف گام دوم انقلاب فراهم کند.

شریفی با اشاره به ظرفیت‌های منحصر به‌فرد البرز اظهار کرد: این استان به‌واسطه برخورداری از تنوع قومی، حضور دانشگاه‌ها و مراکز علمی معتبر، استقرار مجموعه‌های پژوهشی، ظرفیت‌های گسترده رسانه‌ای، نزدیکی به پایتخت و حضور جامعه گسترده هنرمندان و فعالان فرهنگی، یکی از مهم‌ترین زیست‌بوم‌های فرهنگی کشور محسوب می‌شود. اگر این ظرفیت عظیم با برنامه‌ریزی علمی و سیاست‌گذاری منسجم همراه شود، البرز می‌تواند به یکی از الگوهای موفق حکمرانی فرهنگی در کشور تبدیل شود.

وی با تأکید بر اینکه تحقق الگوی تمدنی نوین اسلامی مستلزم بازتعریف مأموریت دستگاه‌های فرهنگی متناسب با اقتضائات عصر جدید است، گفت: امروز با جامعه‌ای مواجه هستیم که الگوهای ارتباطی، شیوه‌های دریافت و تولید محتوا و حتی سبک یادگیری آن نسبت به دهه‌های گذشته دستخوش تحول اساسی شده است. از این‌رو، سیاست‌گذاری فرهنگی نیز باید مبتنی بر آینده‌پژوهی، شناخت روندهای جهانی و بهره‌گیری از فناوری‌های نوین باشد. هرگونه فاصله گرفتن از این واقعیت، به کاهش اثربخشی برنامه‌های فرهنگی خواهد انجامید.

شریفی افزود: حکمرانی فرهنگی در گام دوم انقلاب به معنای مدیریت هوشمند سرمایه‌های فرهنگی کشور است؛ مدیریتی که بتواند میان هویت، نوآوری، خلاقیت و نیازهای نسل جدید تعادل برقرار کند. امروز دیگر نمی‌توان تنها با ابزارهای سنتی در عرصه فرهنگ اثرگذاری کرد، بلکه باید از ظرفیت فناوری‌های نوین، رسانه‌های تعاملی، هوش مصنوعی، پلتفرم‌های دیجیتال و صنایع خلاق فرهنگی برای انتقال مفاهیم، تقویت هویت ملی و دینی و ارتقای سواد فرهنگی جامعه بهره گرفت.

این مسئول با بیان اینکه اقتصاد فرهنگ یکی از ارکان مهم تمدن‌سازی است، گفت: فرهنگ زمانی می‌تواند نقش‌آفرینی پایدار داشته باشد که از پشتوانه اقتصادی برخوردار باشد. حمایت از هنرمندان، نویسندگان، ناشران، تولیدکنندگان آثار فرهنگی و فعالان صنایع خلاق، تنها یک اقدام حمایتی نیست، بلکه سرمایه‌گذاری برای آینده فرهنگی کشور محسوب می‌شود. توسعه بازار محصولات فرهنگی، تقویت اقتصاد هنر، حمایت از کسب‌وکارهای فرهنگی و تسهیل حضور آثار ایرانی در بازارهای داخلی و بین‌المللی، از ضرورت‌های تحقق الگوی تمدنی نوین اسلامی است.

مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان البرز ادامه داد: در سال‌های اخیر، مفهوم صنایع خلاق به یکی از مهم‌ترین محورهای توسعه فرهنگی در جهان تبدیل شده است. صنایع فرهنگی و خلاق، پیوندی میان فرهنگ، هنر، فناوری و اقتصاد ایجاد می‌کنند و می‌توانند ضمن حفظ هویت فرهنگی، زمینه اشتغال، کارآفرینی و ارزش‌آفرینی را نیز فراهم آورند. خوشبختانه البرز با برخورداری از نیروی انسانی جوان، دانشگاه‌های توانمند، شرکت‌های دانش‌بنیان و ظرفیت‌های فناورانه، بستر مناسبی برای توسعه این حوزه دارد و اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی نیز حمایت از این جریان را در دستور کار خود قرار داده است.

این مسئول با اشاره به اهمیت سرمایه اجتماعی در فرآیند تمدن‌سازی اظهار کرد: جامعه بدون اعتماد عمومی، مشارکت مردم و احساس تعلق اجتماعی، قادر به حرکت در مسیر توسعه پایدار نخواهد بود. سرمایه اجتماعی زمانی تقویت می‌شود که مردم خود را در فرآیند تصمیم‌سازی و تصمیم‌گیری سهیم بدانند و احساس کنند ظرفیت‌ها، ایده‌ها و توانمندی‌های آنان مورد توجه قرار می‌گیرد. بر همین اساس، راهبرد ما تقویت مشارکت انجمن‌های فرهنگی و هنری، مؤسسات مردمی، تشکل‌های صنفی و فعالان مستقل در طراحی و اجرای برنامه‌های فرهنگی استان است.

شریفی با تأکید بر جایگاه رسانه در شکل‌دهی به افکار عمومی گفت: رسانه در دنیای امروز فقط یک ابزار اطلاع‌رسانی نیست، بلکه نهادی تمدن‌ساز است که می‌تواند در تقویت هویت ملی، افزایش امید اجتماعی، ارتقای سرمایه فرهنگی و ایجاد همبستگی اجتماعی نقش‌آفرین باشد. رسانه‌های مسئول و حرفه‌ای با روایت واقع‌بینانه از ظرفیت‌ها، موفقیت‌ها و چالش‌های جامعه، زمینه گفت‌وگوی اجتماعی و شکل‌گیری اعتماد عمومی را فراهم می‌کنند و این همان سرمایه‌ای است که هر تمدنی برای استمرار حیات خود به آن نیاز دارد.

وی افزود: در کنار رسانه‌های رسمی، نباید از ظرفیت فعالان فضای مجازی و تولیدکنندگان محتوای دیجیتال غافل شد. بخش قابل توجهی از ارتباطات فرهنگی نسل جوان در بسترهای نوین رسانه‌ای شکل می‌گیرد و لازم است با رویکردی هوشمندانه، از این ظرفیت برای تبیین مفاهیم گام دوم انقلاب، معرفی دستاوردهای فرهنگی کشور، ترویج سبک زندگی ایرانی ـ اسلامی و ارتقای سواد رسانه‌ای استفاده شود.

مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان البرز با اشاره به نقش کتاب در فرآیند تمدن‌سازی تصریح کرد: کتاب، همچنان بنیادی‌ترین ابزار تولید و انتقال اندیشه است. جامعه‌ای که مطالعه، گفت‌وگو، نقد علمی و تولید دانش در آن جریان داشته باشد، از ظرفیت بیشتری برای خلق ایده‌های نو و حل مسائل برخوردار خواهد بود. به همین دلیل، توسعه فرهنگ مطالعه، حمایت از نویسندگان، مترجمان و ناشران، تقویت کتابخانه‌ها و برگزاری رویدادهای کتاب‌محور، از اولویت‌های مهم فرهنگی استان است.

وی ادامه داد: هنر نیز در این میان جایگاهی بی‌بدیل دارد. هنر متعهد، هنری است که در عین برخورداری از خلاقیت، زیبایی‌شناسی و نوآوری، بتواند به مسائل واقعی جامعه بپردازد، امید اجتماعی را تقویت کند، هویت فرهنگی را بازآفرینی کند و روایت‌گر حقیقت باشد. حمایت از تولید آثار فاخر در حوزه سینما، تئاتر، موسیقی، هنرهای تجسمی، هنرهای دیجیتال و ادبیات، بخشی از مسئولیت ما در مسیر تحقق اهداف گام دوم انقلاب است.

این مسئول با بیان اینکه البرز ظرفیت تبدیل شدن به یکی از قطب‌های فرهنگی کشور را دارد، اظهار کرد: وجود دانشگاه‌های معتبر، مراکز علمی و تحقیقاتی، حضور طیف گسترده‌ای از هنرمندان و اصحاب رسانه، تنوع فرهنگی و قومی و موقعیت راهبردی این استان، فرصت ارزشمندی برای اجرای طرح‌های نوآورانه فرهنگی فراهم کرده است. تلاش ما این است که با همکاری دستگاه‌های اجرایی، شهرداری‌ها، دانشگاه‌ها، حوزه‌های علمیه، سازمان‌های مردم‌نهاد و بخش خصوصی، از این ظرفیت در جهت ارتقای شاخص‌های فرهنگی استان بهره‌برداری کنیم.

شریفی از تدوین برنامه‌های راهبردی اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان البرز در افق گام دوم انقلاب خبر داد و گفت: توسعه عدالت فرهنگی، تقویت زیرساخت‌های فرهنگی، افزایش سرانه دسترسی مردم به خدمات فرهنگی، حمایت از تولید محتوای فاخر، گسترش آموزش‌های فرهنگی و هنری، ارتقای جایگاه انجمن‌های تخصصی، توسعه دیپلماسی فرهنگی در سطح منطقه‌ای و ملی، تقویت زیست‌بوم نوآوری فرهنگی و بهره‌گیری از ظرفیت نخبگان، از مهم‌ترین محورهای این برنامه‌ها خواهد بود.

مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان البرز در پایان با تأکید بر اینکه آینده ایران اسلامی در گرو تربیت نسلی مؤمن، آگاه، خلاق، مسئولیت‌پذیر و برخوردار از اعتماد به‌نفس ملی است، بیان کرد: بیانیه گام دوم انقلاب، دعوت به حرکت برای ساخت آینده‌ای مبتنی بر علم، فرهنگ، معنویت، عدالت و پیشرفت است و الگوی تمدنی نوین اسلامی نیز افقی است که با همت مردم، نخبگان، دانشگاهیان، اصحاب فرهنگ، هنر و رسانه و مدیران دلسوز محقق خواهد شد. ما در اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان البرز، خود را متعهد می‌دانیم که با بهره‌گیری از همه ظرفیت‌های انسانی، علمی و فرهنگی استان، زمینه شکل‌گیری گفتمان تمدن‌سازی را تقویت کنیم و با حمایت از جریان‌های اصیل فرهنگی، نقش مؤثری در تحقق آرمان‌های بلند انقلاب اسلامی و منویات رهبر معظم انقلاب ایفا کنیم؛ چرا که باور داریم آینده ایران، بیش از هر چیز، در گرو قدرت فرهنگ و اندیشه است و هر اندازه در این عرصه سرمایه‌گذاری عالمانه‌تر و هدفمندتر انجام شود، مسیر دستیابی به تمدن نوین اسلامی هموارتر خواهد شد.

انتهای پیام