صاحبخبر - گروه سیاسی - خاطره میرزا : مراسم وداع و تشییع پیکر مطهر رهبر شهید که طی شنبه تا دوشنبه گذشته در تهران برگزار شده بود در قالب زنجیرهای از رویدادهای حماسی و مذهبی در چندین نقطه کلیدی ادامه یافت و با حضور جمعیت بیشمار در شهر مقدس قم جریانی از ارادت و سوگ را رقم زد و در نهایت با سفری معنوی به سوی سرزمینهای مقدس عراق، در نجف اشرف و کربلای معلی نیز با حضور گسترده شیعیان و دوستداران انقلاب، مراسم وداع با پیکر ایشان در کنار حرم بزرگان و شهدای مکتب اسلام برگزار شد تا در پایان، پیکر مطهر برای آرامش ابدی به حرم امام رضا(ع) در مشهد منتقل گردد.
گزارشهای مخابره شده از خبرگزاریهای رسمی کشور، تصویری از یک حضور میلیونی و حماسهای از جنس ارادت و اندوه را در مشهد ترسیم میکنند. از ساعات ابتدایی صبح روز پنجشنبه، خبرها از گوشه و کنار شهر حکایت از حضور گسترده مردم در نقاط اصلی شهر داشت. بنا بر گزارشهای ایرنا و تسنیم، از ساعت ۱۴، تمامی نگاهها به سمت میدان ۱۵ خرداد معطوف شده بود؛ نقطهای که به عنوان مبدأ اصلی مراسم تشییع در مشهد تعیین گردید. خیابان امام رضا(ع) که شریان اصلی دسترسی به حرم مطهر رضوی محسوب میشود، مملو از جمعیتی بود که از شهرهای مختلف ایران و حتی کشورهای همسایه خود را به پایتخت معنوی ایران رسانده بودند تا در آخرین وداع، سهیم باشند.
توصیفات از این مسیر، از «تراکم بیسابقه جمعیت» سخن میگویند؛ به گونهای که بسیاری از خیابانهای منتهی به هسته مرکزی شهر، ظرفیت پذیرش جمعیت بیشتر را نداشتند. مردم با در دست داشتن تصاویر رهبر شهید و پرچمهای سیاه و منقش به نام ائمه اطهار، شعارهایی در تجدید بیعت با آرمانهای انقلاب سر میدادند. صدای نوحهسرایی مداحان اهل بیت در فضای شهر پیچیده بود و ترکیب این صدا با هقهق گریههای جمعیت، فضایی حزنانگیز اما سرشار از شکوه را پدید آورده بود.
وداع در آستانِ امن
با نزدیک شدن پیکر مطهر به حریم رضوی، تکاپوی خیابانها به معنویتِ صحن و سرای امام رضا(ع) پیوند میخورد. صحن پیامبر اعظم(ص) و صحنهای پیرامونی که میزبان پیکر بودند، به گونهای آراسته شده بودند که یادآور روزهای سخت و باشکوه تاریخ انقلاب باشد.
بنا بر گزارش ایرنا، پیکر مطهر پس از عبور از مسیرهای پیشبینی شده، در نهایت به آستان مقدس حضرت رضا(ع) رسید. در آن لحظات، حرم مطهر امام هشتم(ع) به تماشاخانهای از تلاقی اشک و ایمان بدل شده بود. زائران و مجاورانی که موفق نشده بودند در صفهای طولانی تشییع در خیابان حضور یابند، در صحنها جمع شده بودند تا شاهد ورود پیکر باشند. گزارشها حاکی از آن است که طواف پیکر مطهر در روضه منوره، با حضور خانواده ایشان و جمعی از مسئولان نظام صورت گرفت؛ لحظهای که خبرگزاریها آن را «لحظه پیوند ابدی» نامیدند.
اقامه نماز بر پیکر رهبر شهید
یکی از بخشهای کلیدی و بسیار حائز اهمیت، اقامه نماز بر پیکر ایشان بود. طبق گزارش ایسنا، این مراسم با شکوهی خاص و به امامت آیتالله سیدمصطفی خامنهای، فرزند ارشد ایشان، برگزار شد. این رویداد که حوالی ساعت ۲۲ پنجشنبه شب رخ داد، نقطه اوج مراسم تشییع بود.
در حالی که شب بر آسمان مشهد سایه افکنده بود، نورافکنهای حرم مطهر صحن را روشن کرده و جمعیت بیشماری که در صفهای فشرده نماز ایستاده بودند، با چشمانی اشکبار به امامت فرزند رهبر شهید، نماز را اقامه کردند. گزارشهای ارسالی نشان میدهد که در آن لحظه، سکوتی مطلق بر فضای حرم حاکم شد؛ سکوتی که تنها با صدای تکبیرهای بلند و بغضهای فروخورده نمازگزاران شکسته میشد. رسانههای داخلی از جمله تسنیم، این بخش از مراسم را نمادی از استمرار و ثبات در مسیر انقلاب توصیف کردند؛ جایی که فرزند، میراثدار معنوی پدر در پیشگاه الهی و مردم میشود.
خاکسپاری در حریم دارالذکر
ساعات بامدادی جمعه، ۱۹ تیر ۱۴۰۵، آغازگر آخرین مرحله از این وداع بود. طبق گزارش خبرگزاریها، پیکر آیتالله خامنهای در «رواق دارالذکر» حرم مطهر امام رضا(ع) به خاک سپرده شد. انتخاب این مکان که در نزدیکی روضه منوره قرار دارد، از دیرباز مورد توجه بود و نهایتاً برای آرامگاه ابدی ایشان برگزیده شد.
گزارشهای بامداد جمعه حاکی از آن است که روند خاکسپاری با حضور محدود و در فضایی بسیار معنوی انجام شد. رواق دارالذکر که از رواقهای متبرک و نزدیک به ضریح مطهر است، شاهد آخرین وداع اعضای خانواده، تنی چند از علما و مسئولان تراز اول کشور بود.
حضور مردم مشهد در این دو روز، فراتر از یک مراسم رسمی، به مثابه یک «واقعه تاریخی» تصویر شده است. خبرگزاریها با اشاره به حضور تمامی اقشار جامعه، از جوانان نسل جدید که شاید تنها در کتابها و اسناد از دوران انقلاب خوانده بودند تا نسلهای قدیمیتر که همدوش رهبر خود در سالهای مبارزه بودند، این مراسم را «نمایش وحدت ملی» نامیدند.
مشهد، میعادگاه ابدی
خاکسپاری در مشهد و در جوار حرم امام رضا(ع)، به این روایت پایانی نمادین بخشید. مشهد که روزگاری محل تبعید و مبارزات ایشان در دوران پیش از انقلاب بود، اکنون به مأمن ابدی ایشان تبدیل شده است. رسانههای داخلی با تحلیل این رویداد، تأکید کردند که انتخاب مشهد به عنوان محل تدفین، نه تنها به دلیل علایق شخصی، بلکه پیامی برای نسلهای آینده ایران در خصوص پیوند ناگسستنی میان «آرمانهای انقلاب» و «معنویت دینی» است.
در نهایت، پرونده مراسم تشییع و تدفین رهبر شهید انقلاب در مشهد در حالی بسته شد که نام ایشان در کنار نام بزرگان و علما در تاریخ آستان قدس رضوی ثبت گردید. شهر مشهد، شهری که شاهد فراز و فرودهای بسیاری در تاریخ انقلاب بوده است، اکنون میزبان کسی است که زندگی خود را وقف اعتلای این سرزمین کرد. این گزارشها نشان میدهند که اگرچه پیکر در خاک آرمید، اما یاد و میراث ایشان در ذهن و جان مردم، همچون زواری که هر روز به این حرم میآیند، زنده و جاری باقی خواهد ماند.
∎