شفاآنلاین »سلامت» داروهای گروه GLP-1 مانند اوزمپیک و ویگووی که برای درمان دیابت و کاهش وزن تجویز میشوند، علاوه بر کاهش وزن، ممکن است تغییراتی مانند افتادگی پوست، خشکی، آکنه، ریزش مو و کاهش حجم صورت ایجاد کنند. متخصصان پوست میگویند بیشتر این تغییرات ناشی از کاهش وزن سریع است، نه خود دارو، و با مراقبتهای مناسب میتوان شدت آنها را کاهش داد.
به گزارش شفاآنلاین داروهای GLP-1 مانند اوزمپیک (Ozempic) و ویگووی (Wegovy) در سالهای اخیر به یکی از رایجترین درمانهای کاهش وزن تبدیل شدهاند. اما برای بسیاری از افراد، تغییرات تنها به کاهش عدد روی ترازو محدود نمیشود.
خشکی پوست، آکنه، نازک شدن مو، ریزش مو و پدیدهای که به «صورت اوزمپیکی» (Ozempic Face) معروف شده، از شایعترین تغییرات ظاهری هستند که افراد پس از کاهش وزن سریع تجربه میکنند.
متخصصان پوست میگویند خبر خوب این است که بیشتر این عوارض قابل کنترل هستند؛ البته هرچه مراقبت زودتر آغاز شود، نتیجه بهتر خواهد بود.
چرا اوزمپیک روی پوست، مو و ناخن اثر میگذارد؟
به گفته متخصصان، بخش عمده این تغییرات به خود دارو مربوط نیست، بلکه نتیجه کاهش وزن سریع است.
داروهای GLP-1 اشتها را کاهش میدهند و در نتیجه افراد غذای کمتری مصرف میکنند. این موضوع میتواند دریافت پروتئین، ویتامینها و سایر مواد مغذی موردنیاز پوست و مو را کاهش دهد.
همچنین تهوع، یکی از عوارض شایع این داروها، ممکن است باعث کاهش مصرف آب شود که نتیجه آن خشکی و کدر شدن پوست است.
کاهش وزن سریع نیز باعث کاهش چربی زیر پوست و همچنین افت کلاژن و الاستین میشود؛ دو پروتئینی که مسئول استحکام و شادابی پوست هستند.
در نتیجه ممکن است این تغییرات ایجاد شوند:
- کاهش حجم صورت
- افتادگی پوست
- افزایش چینوچروک
- شل شدن پوست گردن و حتی باسن
- خشکی پوست
علاوه بر این، تغییرات هورمونی و متابولیکی ناشی از کاهش وزن میتواند موجب نازک شدن مو، شکنندگی ناخنها و حساستر شدن پوست شود.
شایعترین عوارض پوستی و زیبایی اوزمپیک
متخصصان پوست این تغییرات را بیش از همه مشاهده میکنند:
- افتادگی و شل شدن پوست
- کاهش حجم صورت (صورت اوزمپیکی)
- افزایش چینوچروک
- پوست خشک و حساس
- تحریکپذیری بیشتر پوست
- بروز آکنه
- ریزش یا کمپشت شدن مو
- شکنندگی یا رشد کند ناخن
- واکنش در محل تزریق
«صورت اوزمپیکی» چیست؟
«صورت اوزمپیکی» اصطلاحی است که برای توصیف کاهش حجم گونهها، شل شدن پوست و عمیقتر شدن چینوچروکها پس از کاهش وزن سریع به کار میرود.
مطالعهای در سال ۲۰۲۵ نشان داد با هر ۱۰ کیلوگرم کاهش وزن، حجم بخش میانی صورت به طور متوسط حدود ۷ درصد کاهش مییابد.
پژوهشگران همچنین در حال بررسی این موضوع هستند که آیا داروهای GLP-1 میتوانند مستقیماً بر سلولهای تولیدکننده کلاژن نیز اثر بگذارند یا خیر.
چگونه میتوان از «صورت اوزمپیکی» پیشگیری کرد؟
متخصصان توصیه میکنند:
- کاهش وزن را تدریجی انجام دهید (حدود نیم تا یک کیلوگرم در هفته)
- رژیم غذایی سرشار از مواد مغذی داشته باشید.
- پروتئین کافی مصرف کنید.
- آب کافی بنوشید.
- هر روز از ضدآفتاب استفاده کنید.
- ورزش منظم انجام دهید.
- از محصولات مراقبت پوستی حاوی رتینول، ویتامین C، پپتیدها و هیالورونیک اسید استفاده کنید.
در برخی افراد نیز روشهای پزشکی مانند تزریق فیلر، درمانهای تحریککننده کلاژن و سفتکننده پوست میتواند به بهبود ظاهر صورت کمک کند.
اوزمپیک باعث آکنه میشود؟
پاسخ قطعی هنوز مشخص نیست.
برخی افراد، بهویژه کسانی که مستعد آکنه هستند، پس از مصرف این دارو دچار جوش میشوند؛ احتمالاً به دلیل تغییرات هورمونی و متابولیکی ناشی از کاهش وزن.
در مقابل، مطالعهای در سال ۲۰۲۶ نشان داد شدت آکنه در برخی مصرفکنندگان سماگلوتاید (ماده مؤثر اوزمپیک) کاهش یافته است.
بنابراین، تأثیر این دارو بر آکنه از فردی به فرد دیگر متفاوت است.
اگر پوستتان خشک شد، چه باید کرد؟
متخصصان پوست توصیه میکنند:
- آب کافی بنوشید.
- از شویندههای ملایم استفاده کنید.
- از مرطوبکنندههای حاوی هیالورونیک اسید و سرامید بهره ببرید.
- روزانه از کرم مرطوبکننده استفاده کنید.
- برای جلوگیری از شکنندگی ناخنها، کوتیکول ناخن را مرتب مرطوب کنید.
ریزش مو؛ یکی دیگر از عوارض کاهش وزن سریع
کاهش وزن سریع میتواند نوعی ریزش موی موقت به نام تلوژن افلوویوم ایجاد کند.
این وضعیت معمولاً چند ماه پس از شروع کاهش وزن ظاهر میشود و در بیشتر افراد طی چند ماه تا یک سال بهتدریج برطرف میشود.
متخصصان توصیه میکنند:
- پروتئین کافی دریافت کنید.
- رژیم غذایی متعادل داشته باشید.
- در صورت اثبات کمبود مواد مغذی، از مکملهای مناسب با نظر پزشک استفاده کنید.
- در برخی موارد، پزشک ممکن است محلول ماینوکسیدیل را برای تحریک رشد مو تجویز کند.
متخصصان تأکید میکنند بیشتر تغییرات پوستی، مو و ناخن در مصرفکنندگان اوزمپیک و سایر داروهای GLP-1، ناشی از کاهش وزن سریع است و نه اثر مستقیم دارو.
خبر امیدوارکننده این است که اغلب این عوارض موقتی هستند یا با تغذیه مناسب، کاهش وزن تدریجی، مراقبت صحیح از پوست و در صورت لزوم مراجعه زودهنگام به متخصص پوست، قابل پیشگیری یا درمان خواهند بود.