به گزارش ایرنا، صبح یک روز تابستانی، خبرنگاران، عکاسان و تصویربرداران رسانههای گلستان راهی مسیری شدند که قرار نبود تنها یک بازدید خبری باشد؛ مقصد، محلهها و روستاهایی در دل شهر گرگان مرکز استان گلستان بود که سالها نامشان با واژههایی مانند کمبرخوردار، محروم و فراموششده گره خورده بود اما این بار قرار بود روایت دیگری از آنها شنیده شود؛ روایت حل شدن گرههایی که بعضی از آنها سه دهه بر زندگی مردم سایه انداخته بود.
در تور رسانهای دستگاه قضایی گلستان مقصد همان جایی بود که مردم زندگی میکنند؛ کوچههایی که سالها مطالبه داشتند، خانههایی که انتظار کشیده بودند و روستاهایی که هنوز خاطره وعدههای عملنشده را در ذهن داشتند.
خبرنگاران آمده بودند تا نتیجه مدلی از مدیریت میدانی را ببینند که در آن دستگاه قضایی به جای انتظار برای تشکیل پرونده، به میان مردم رفته، مشکلات را شناسایی کرده و با استفاده از ظرفیت قانونی دادستانی، دستگاههای اجرایی را پای کار آورده است.
نخستین مقصد روستای ابراهیمآباد بود با ۵۰ خانوار که برای برخورداری از گاز، ۳۰ سال انتظار کشید.
در مسجد روستا که کمتر از یک سال قبل میز خدمت قضایی برگزار شده بود، حالا خبری از گلایههای تکراری نبود. لبخندها جای خود را به امید داده بود. مردان سالخوردهای که سالها وعدههای بینتیجه شنیده بودند این بار با آرامش از تحقق خواستههایشان سخن میگفتند.
یکی از اهالی که نزدیک به دو دهه در ابراهیمآباد زندگی کرده با چشمانی که برق رضایت در آن دیده میشد در بدو ورود رییسکل دادگستری گلستان گفت: سالها به ما میگفتند این کار شدنی نیست. حتی مسوولان مختلف آمدند، بازدید کردند و رفتند اما هیچ اتفاقی نیفتاد. وقتی شنیدیم دادستان و رییس کل دادگستری قرار است به روستا بیایند باور نمیکردیم ظرف کمتر از یک سال این همه تغییر را ببینیم.
وی از خانههایی سخن میگفت که زمستانهای سرد را بدون گاز پشت سر گذاشته بودند؛ از خانوادههایی که هر بار وعدهای تازه شنیدند اما نتیجهای ندیده بودند. شاید برای بسیاری، گاز تنها یک خدمت عمومی باشد اما برای مردم ابراهیمآباد پایان یک انتظار ۳۰ ساله بود.
رییس کل دادگستری گلستان در جمع مردم این روستا گفت: کمتر از یک سال قبل، در همین مسجد، مردم مشکلات خود را بیواسطه مطرح کردند؛ مشکلاتی که برخی دستگاهها اجرای آنها را ناممکن میدانستند.
حیدر آسیابی تاکید کرد که مهمترین مطالبه مردم گازرسانی به روستا بود؛ مطالبهای که به دلیل قرار گرفتن بخشی از روستا در حریم خطوط انتقال گاز و محدودیتهای قانونی، سالها معطل مانده بود.در همان جلسه هم برخی میگفتند این کار امکانپذیر نیست اما ما قول دادیم همه ظرفیتها را برای حل مشکل به کار بگیریم و امروز خوشحالیم که مردم نتیجه آن پیگیریها را میبینند.
وی با اشاره به عملکرد این طرح در گرگان گفت: تاکنون ۱۳ میز خدمت در مساجد شهر گرگان برگزار شده که مشکلات ۲۸ محله کمبرخوردار را مورد بررسی قرار داده. در این جلسات بیش از ۳۰۰ مصوبه به تصویب رسیده که تاکنون ۹۲ درصد آنها اجرایی شده است.
رییسکل دادگستری گلستان با ارائه گزارشی از روند اجرای طرح میز خدمت قضایی در مساجد گفت: برای تحقق مصوبات، بیش از هزار مکاتبه با دستگاههای اجرایی انجام شده، ۸۴ دستگاه در فرآیند رفع مشکلات مشارکت داشتند، هزار و ۵۷۰ بازدید و نقطه کنترلی مورد بررسی قرار گرفته و بیش از هزار نفر-ساعت کار کارشناسی و میدانی انجام شده است.
ابوالفضل نرسی، مدیرعامل شرکت گاز گلستان نیز در جمع مردم با بیان اینکه این پروژه با اعتبار حدود یک میلیارد و ۶۷۰ میلیون تومان و در مدت زمانی فشرده به بهرهبرداری رسید، ضمن قدردانی از حمایتهای دستگاه قضایی، ابراز امیدواری کرد که این خدمت، آغازگر فصل تازهای از رفاه و امنیت برای اهالی روستا باشد.
چند قدم آنسوتر، یکی دیگر از اهالی که خود را جانباز جنگ تحمیلی معرفی میکرد با چهرهای آفتابسوخته و دستانی پینهبسته، خطاب به مسوولان گفت: سالها هیچکس به این روستا نگاه نمیکرد اما امروز احساس میکنیم دیده شدیم.
اما ابراهیمآباد تنها مقصد این سفر نبود. کاروان رسانهای پس از ابراهیمآباد راهی روستای زنگیان شد؛ روستایی که نامش در یک سال اخیر بارها در جلسات پیگیری حقوق عامه مطرح شده بود.
خبرنگاران در روستای زنگیان راهی نقطهای شدند که سالها عبور از آن، کابوس هر پدر و مادری بود؛ افتتاح پروژه زیرگذر پایان نگرانی خانوادههایی شد که هر روز فرزندانشان برای رفتن به مدرسه مجبور بودند از کنار خطوط راهآهن عبور کنند.
رییس شورای اسلامی روستای زنگیان به خبرنگاران گفت: سالها خانوادهها نگران رفتوآمد فرزندانشان بودند. دو مدرسه در بالادست روستا قرار دارد و هر روز دانشآموزان باید از این مسیر عبور میکردند. این نگرانی، بخشی از زندگی روزمره مردم شده بود.
وی یادآور شد که میز خدمت قضایی در ۲۸ اردیبهشت سال گذشته در همین روستا برگزار شد؛ نشستی که در آن، ابتدا ۱۶ مصوبه برای رفع مشکلات روستا به تصویب رسید اما با بازدیدهای میدانی و بررسیهای تکمیلی، شمار مصوبات به ۳۶ مورد افزایش یافت و امروز بیش از ۹۸ درصد این مصوبات یا به بهرهبرداری رسیده یا در مرحله نهایی اجرا قرار دارد.
چند صد متر آنسوتر، زمین چمن مصنوعی روستای زنگیان آخرین مراحل آمادهسازی را پشت سر میگذاشت. زمین سبزرنگ، نوید روزهایی را میداد که کودکان و نوجوانان روستا دیگر برای ورزش مجبور نباشند کیلومترها از محل زندگی خود دور شوند و هم با ایجاد اوقات فراغت زمینه کاهش آسیبهای اجتماعی را در دل روستا رقم بزند.
در میان جمعیت، حیدر آسیابی، رییس کل دادگستری گلستان بیان کرد: یکی از اصولی که از ابتدا بر آن تاکید داشتیم این بود که منتظر مراجعه مردم به دادگستری نمانیم. اگر قرار است از حقوق عامه صیانت شود باید خودمان به میدان برویم، مشکلات را ببینیم، مطالبه کنیم و تا رسیدن به نتیجه، پیگیری را ادامه دهیم.
مهدی رزاقینژاد، دادستان مرکز استان نیز در گفتوگو با خبرنگاران بر همین رویکرد تاکید کرد و گفت: بسیاری از موضوعاتی که در این محلات مطرح میشود پرونده کیفری نیست اما حقوق مردم است. قانون، دادستان را حافظ حقوق عامه میداند و ما خود را موظف میدانیم این مطالبات را تا حصول نتیجه دنبال کنیم.
دادستان مرکز استان توضیح داد که پیش از هر میز خدمت، کارشناسان چندین هفته در محله یا روستا حضور پیدا میکنند، مشکلات را احصا و اولویتبندی میکنند و سپس مدیران دستگاههای اجرایی با آمادگی کامل در جلسه حاضر میشوند.
وی تاکید کرد: هر وعدهای که مدیران در برابر مردم میدهند در قالب مصوبه ثبت میشود و دادستانی اجرای آن را تا پایان رصد میکند. ما فقط جلسه برگزار نمیکنیم هر ۱۵ روز یکبار روند اجرای مصوبات بررسی میشود و اگر پروژهای زمانبر باشد دلایل آن مشخص است اما هیچ مطالبهای بدون پیگیری رها نمیشود.
مجید طاهری، شهردار گرگان در حاشیه این بازدید با اشاره به همکاری نزدیک شهرداری و دستگاه قضایی گفت: در گرگان ۱۰۹ محله وجود دارد که ۲۱ محله در زمره محلات کمبرخوردار قرار گرفتند. در این مدت، با همکاری دادگستری، بسیاری از پروژههایی که سالها به دلایل حقوقی یا اداری متوقف مانده بود، تعیین تکلیف شد.
وی یکی از مهمترین دستاوردهای این همکاری را اجرای پروژه هدایت و جمعآوری آبهای سطحی در برخی محلات دانست؛ پروژهای که بیش از یک دهه به دلیل اختلافات و مشکلات حقوقی معطل مانده بود.
شهردار گرگان تاکید کرد: میزهای خدمت باعث شد مردم بدون واسطه مشکلاتشان را مطرح کنند و دستگاههای اجرایی نیز در برابر مردم برای حل آنها متعهد شوند.
آخرین مقصد نه یک پروژه عمرانی بلکه جایی بود که آینده محلات کمبرخوردار در آن رقم میخورد؛ مدرسهای در گرگان که حالا برای آن نیز پرونده حقوق عامه تشکیل شده بود. روایت این مدرسه نشان میداد که نگاه دستگاه قضایی در گلستان، تنها به آسفالت، گاز و زیرگذر محدود نشده و حالا تا کلاسهای درس و آینده کودکان نیز امتداد یافته است.
مصطفی نودهی، مسوول قرارگاه جهادی محلات گرگان نیز در حاشیه تور رسانهای گفت: الگوی برگزاری میزهای خدمت در محلات کمبرخوردار که در ۲ سال گذشته در گرگان شکل گرفته، امروز به عنوان یک نمونه موفق در سطح کشور شناخته میشود و قوه قضاییه در حال بررسی تعمیم این تجربه به سایر استانها است.
وی افزود: روند اجرای این طرح از بررسی میدانی آغاز میشود؛ کارشناسان قرارگاه جهادی محلات، پلاک به پلاک منازل را بررسی کرده و علاوه بر شناسایی مشکلات کالبدی و زیرساختی، آسیبهای اجتماعی هر محله را نیز احصا میکنند. سپس با برگزاری نشستهای محلی، اولویتهای مردم مشخص و برای پیگیری به دادستانی اعلام میشود.
نودهی توضیح داد که پیش از برگزاری میز خدمت، دادستان مرکز استان نیز به صورت میدانی از محله بازدید میکند و پس از تایید مشکلات، با هماهنگی رییس کل دادگستری گلستان، موضوعات به همراه فهرست مطالبات پنج روز پیش از برگزاری جلسه برای تمامی دستگاههای اجرایی ارسال میشود تا بررسیهای کارشناسی لازم انجام گیرد.
مسوول قرارگاه جهادی محلات گرگان افزود: بسیاری از طرحهایی که سالها به دلیل مشکلات حقوقی و اداری متوقف مانده بودند با ورود دستگاه قضایی تعیین تکلیف شدند. از جمله مجموعههای ورزشی که چندین سال بلاتکلیف بودند و اکنون با اعتباری بیش از ۱۰۰ میلیارد تومان در حال اجرا هستند و بخشی از آنها بهزودی به بهرهبرداری میرسد.
وی با اشاره به وضعیت محلات کمبرخوردار گرگان بیان کرد: شهر گرگان دارای ۱۰۹ محله است که ۲۴ محله آن در زمره محلات کمبرخوردار قرار دارند. همچنین ۱۶ محله نیز در گروه محلات با برخورداری متوسط قرار میگیرند. در مجموع، بیش از نیمی از محلات کمبرخوردار استان گلستان در شهر گرگان قرار دارند و به همین دلیل تمرکز ویژهای بر این مناطق صورت گرفته است.
کاروان رسانهای سپس راهی محله انجیراب شد. اینجا خبرنگاران از مدرسهای بازدید کردند که پیش از ساخت آن، حدود ۷۰۰ دانشآموز به دلیل فاصله زیاد مدارس و مشکلات اقتصادی خانوادهها از تحصیل بازمانده بودند امروز اما کلاسهای درس پر از دانشآموزانی است که دوباره به مدرسه برگشتند.
محسن نودهی در این بازدید گفت که موضوع تنها ساخت یک ساختمان آموزشی نبود بلکه دادستانی برای مدارس هدف، پرونده حقوق عامه تشکیل داده و وضعیت مدارس را به صورت مستمر رصد میکند.
به گفته مسوول قرارگاه جهادی محلات گرگان؛ در ۴۰ مدرسه استان که ۳۰ مدرسه آن در گرگان قرار دارد بیش از ۲۲۰ مساله و آسیب اجتماعی شناسایی شده که تاکنون حدود ۷۹ درصد آنها رفع شده است.
وی تاکید کرد برای هر مدرسه پرونده مستقلی تشکیل شده و مشکلات آموزشی، اجتماعی و حتی خانوادگی دانشآموزان نیز مورد بررسی قرار میگیرد تا پیش از آنکه به بحران تبدیل شوند راهحلی برای آنها پیدا شود.
در انجیراب خبرنگاران از کانال هدایت آبهای سطحی نیز بازدید کردند؛ پروژهای به طول ۴۳۰ متر که با اعتباری حدود چهار میلیارد تومان اجرا شده است. این کانال سالها مطالبه مردم بود؛ مطالبهای که به دلیل قرار گرفتن بخشی از مسیر خارج از محدوده شهری بارها میان دستگاههای مختلف دست به دست شده بود اما اکنون آبهای سطحی دیگر وارد خانههای مردم نمیشود.
همچنین برقرسانی به ۸۰ خانوار این منطقه نیز از دیگر پروژههایی بود که در جریان پیگیریهای دستگاه قضا در میزهای خدمت به نتیجه رسید.
دستگاه قضایی گلستان با حضور مستقیم در محلات، ایجاد هماهنگی میان دستگاههای اجرایی و پیگیری مستمر مصوبات توانسته بخشی از مطالبات سالها معطلمانده مردم را به نتیجه برساند.
گرچه همچنان بسیاری از محلات و روستاهای گلستان با چالشهای زیرساختی و خدماتی روبهرو هستند اما تجربه میزهای خدمت در مساجد و محلات کمبرخوردار نشان داده که حضور میدانی مسوولان، پاسخگویی مستقیم به مردم و پیگیری زمانبندیشده مصوبات میتواند فاصله میان مطالبات عمومی و اقدام اجرایی را کاهش دهد؛ مدلی که اکنون در گلستان به ثمر نشسته و در صورت استمرار و بهرهگیری از آن در سایر استانها میتواند به الگویی موثر برای تحقق حقوق عامه، افزایش سرمایه اجتماعی و ارتقای کیفیت خدمترسانی تبدیل شود.