شناسهٔ خبر: 78625859 - سرویس استانی
نسخه قابل چاپ منبع: تسنیم | لینک خبر

مکران؛ ظرفیتی راهبردی که نباید نادیده گرفت

در شرایط کنونی کشور، غفلت از توسعه سواحل مکران هزینه‌ای بلندمدت برای امنیت و اقتصاد ایران دارد.

صاحب‌خبر -

به گزارش روز شنبه خبرگزاری تسنیم دفتر جزایر خلیج فارس، استان هرمزگان با بیش از هزار و پانصد کیلومتر نوار ساحلی، یکی از بکرترین مناطق کشور برای شکوفایی اقتصاد ملی به شمار می‌رود. کارشناسان اقتصاد دریا بر این باورند که سواحل مکران در این استان همچون گنجی است که هنوز ارزش واقعی‌اش شناخته نشده است.

سواحل مکران در هرمزگان، با دسترسی مستقیم به دریای عمان و اقیانوس هند، یکی از راهبردی‌ترین ظرفیت‌های جغرافیایی ایران برای ورود به اقتصاد دریامحور است. این منطقه، برخلاف بسیاری از سواحل کشور، از تنگه هرمز عبور کرده و مستقیم به آب‌های آزاد بین‌المللی راه دارد؛ ویژگی‌ای که آن را برای کشتیرانی، تجارت ترانزیتی و اتصال به بازارهای جنوب و جنوب شرق آسیا بی‌رقیب می‌کند.

از منظر اقتصادی، توسعه بنادر، صنایع دریایی و زیرساخت‌های لجستیکی در این منطقه می‌تواند سهم دریا را در اقتصاد ملی، که هم‌اکنون نسبت به استانداردهای جهانی بسیار پایین است، به‌طور قابل‌توجهی افزایش دهد. اهمیت مکران موضوع تازه‌ای نیست. از سال‌های پیش، امام راحل (ره) و رهبر شهید انقلاب بر ضرورت توجه به این منطقه و بهره‌گیری از ظرفیت دریا، سواحل، بنادر و در این سواحل تأکید داشته‌اند.

در سیاست‌های کلی آمایش سرزمین نیز جایگاه ویژه‌ای برای دریامحوری در نظر گرفته شده است. این تأکیدهای پی‌در‌پی نشان می‌دهد مکران تنها یک طرح اقتصادی منطقه‌ای نیست، بلکه بخشی از نگاه راهبردی کشور به جنوب شرق و آینده توسعه ملی به حساب می‌آید.

موقعیت جغرافیایی مکران، که از دهانه هرمز تا مرزهای شرقی کشیده شده، آن را به نقطه‌ای کلیدی در معادلات امنیتی و ژئوپلیتیک منطقه تبدیل کرده است. دسترسی مستقیم به اقیانوس هند و دریای عمان، فاصله گرفتن از تنگه هرمز و نزدیکی به مسیرهای بین‌المللی دریانوردی، مکران را به عقبه‌ای راهبردی برای امنیت خلیج فارس بدل کرده است.

در روزگاری که تحولات منطقه‌ای و تهدیدهایی علیه مسیرهای انرژی و تجارت ایران افزایش یافته، داشتن مسیر جایگزین و مطمئن برای اتصال به آب‌های آزاد، دیگر یک انتخاب نیست؛ یک ضرورت امنیتی و اقتصادی است.به همین دلیل، مقام‌های دیپلماسی کشور نیز توسعه اقتصاد دریامحور و بهره‌گیری بیشتر از سواحل مکران را الزامی فراتر از انتخاب توصیف کرده‌اند و امنیت پایدار دریایی را پیش‌شرط هر طرح توسعه‌ای در این منطقه دانسته‌اند.

با وجود همه این تأکیدها، توسعه مکران تا امروز با سرعت چندان قابل قبولی پیش نرفته و بسیاری آن را وعده‌ای می‌دانند که هنوز به طور کامل محقق نشده است.

آنچه این مسیر را می‌تواند کوتاه‌تر ‌کند، تمرکز بر فعالیت‌های اندیشکده‌ای و شکل‌گیری اتاق‌های فکر تخصصی است؛ نهادهایی که می‌توانند تصمیم‌سازی و برنامه‌ریزی برای این منطقه را از حالت پراکنده و موضعی خارج کنند. نخبگان و مجموعه‌های علمی کشور در این میان نقشی محوری دارند، چرا که توسعه پایدار مکران بدون پشتوانه دانش‌بنیان و نگاه بلندمدت، در همان مسیر آزمون و خطای گذشته باقی خواهد ماند.

واقعیت این است که مکران دیگر فقط یک ساحل دوردست در جنوب شرق کشور نیست؛ نقطه‌ای است که اقتصاد، امنیت و آینده ترانزیتی ایران در آن گره خورده است. در شرایطی که کشور بیش از هر زمان دیگری به مسیرهای جایگزین و مطمئن نیاز دارد، سرمایه‌گذاری هرچه بیشتر بر مکران سرمایه‌گذاری بر آینده‌ای امن‌تر برای ایران خواهد بود.

وجود منابع انرژی، پتانسیل بالای انرژی‌های تجدیدپذیر مانند باد و خورشید، و جذابیت گردشگری ساحلی، مکران را به مکانی تبدیل کرده که می‌تواند همزمان چند صنعت کلیدی را در دل خود رشد دهد. این تنوع ظرفیت‌ها فرصتی است که کمتر منطقه‌ای در کشور از آن برخوردار است.با این حال، بهره‌برداری از این ظرفیت بزرگ تا امروز با کندی همراه بوده و نیازمند برنامه‌ریزی علمی، سرمایه‌گذاری زیرساختی و نگاه بلندمدت است.

بدون تأمین امنیت پایدار، حمل‌ونقل، آب و برق کافی، حتی بهترین ظرفیت‌های جغرافیایی هم به ثمر نخواهند نشست. به همین دلیل، توسعه مکران دیگر نه یک گزینه فرعی، بلکه یکی از ضروری‌ترین مسیرها برای متنوع‌سازی اقتصاد ایران و کاهش وابستگی به مسیرهای سنتی تجارت و انرژی کشور به شمار می‌رود.

انتهای پیام/7558