شناسهٔ خبر: 78615992 - سرویس استانی
نسخه قابل چاپ منبع: ایرنا | لینک خبر

بندرکُنگ، قلب تاریخ دریانوردی هرمزگان

بندرعباس - ایرنا - بندر تاریخی کُنگ از بنادر راهبردی جنوب ایران است، که تاروپود حیات آن با دریانوردی، لنج‌سازی، کشاورزی، آهنگری، سفالگری و آیین‌های کهن گره خورده؛ بندری که از دوره صفویه تاکنون، شاهراه تجاری خلیج فارس بوده و فرهنگ غنی مهمانداری، موسیقی، قهوه‌خانه‌هایی با مهارت و پوشش اصیل آن، هنوز در سینه تاریخ نفس می‌کشد.

صاحب‌خبر -

به گزارش خبرنگار ایرنا، بندر تاریخی کنگ نه فقط یک بندر که روایت زنده تمدن دریامحور ایران در کرانه‌های خلیج‌فارس است. معیشت مردم این دیار همواره بر پایه دریانوردی و لنج‌سازی استوار بوده، هرچند کشاورزی، دامداری، باغداری، سفالگری و آهنگری نیز در رونق اقتصادی آن نقشی انکارناپذیر داشته‌اند.

برخلاف بسیاری از بنادر، سفرهای دریایی و لنج‌سازی در کنگ هیچ‌گاه قطع نشد و ناخدایان این بندر با لنج‌های بادبانی خود راهی هند، آفریقا، یمن، عراق و بنادر شمالی و جنوبی خلیج‌فارس شدند و دستاوردهای اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی این سفرها، آن‌چنان پرشور بود که نسل‌به‌نسل رقابت سالم و همکاری میان خاندان‌های دریانورد را برای ساخت لنج و عزیمت به دریا برمی‌انگیخت.

آثار تاریخی؛ گواه شاهراه تجاری بودن کنگ

وجود آثار به‌جامانده از دوره‌های صفویه، اتابکان فارس و سلجوقیان نشان می‌دهد که کنگ در روزگاران کهن شاهراه تجاری خلیج‌فارس بوده است.

لاورها و چاه‌های آب شیرین متعدد، کشاورزی را در نقاط مختلف این بندر ممکن کرده بود و مهاجرت خانواده‌هایی از مناطق گوناگون از جمله قزوینی‌ها که در دوره صفویه وارد شدند و آهنگری را در کنگ رواج دادند بر غنای فرهنگی آن افزود.

بندرکنگ، قلب تاریخِ دریانوردی هرمزگان

حتی نادرشاه افشار نیز به لنج‌سازان بندرکنگ توجه ویژه داشت و دولتمردان را به حمایت مالی از ساخت شناورهای چوبی برای نیروی دریایی فرامی‌خواند.

فرهنگ ناملموس؛ آیین‌هایی که هنوز جاری‌اند

بندرکنگ میراثی زنده از فرهنگ ناملموس جنوب ایران است؛ «حجله عروس» که بسیاری از ادوات آن از هند آمده، هنوز در این بندر برگزار می‌شود و موسیقی و رقص «رزیف» نیز سال‌هاست که جزو هویت فرهنگی کنگ و جنوب کشور باقی مانده است.

بندرکنگ، قلب تاریخِ دریانوردی هرمزگان

رسم نوشیدن قهوه با سلسله‌مراتب خاص خود، از جذاب‌ترین آیین‌های این بندر است؛ جایی که فرد قهوه‌ریز تمام فوت‌وفن مجلس‌داری را می‌دانست و تکان دادن فنجان توسط مهمان به‌معنای بسنده کردن از قهوه بود.

هرچند امروز برخی از این ظرایف رو به فراموشی رفته، اما هنوز هم قهوه در کنگ حکایت‌هایی نانوشته دارد.

مهمانداری؛ افتخاری که هرگز رنگ نباخته

مهمان‌نوازی در کنگ یک رسم دیرپاست؛ در گذشته، هر خانه دارای «مجلس مهمان» در نزدیکی درب ورودی بود؛ اتاقی بزرگ با فرش‌های نفیس، پنجره‌های متعدد و بادگیرهایی که خنکای نسیم دریا را به درون می‌آورد.

بندرکنگ، قلب تاریخِ دریانوردی هرمزگان

وقتی مهمان پا به خانه می‌گذاشت، صاحب‌خانه دیگران را از حضور وی آگاه می‌کرد و بستگان نیز به دیدارش می‌شتافتند؛ امروز نیز این رسم به بهترین شکل پاس داشته می‌شود.

پوشش سنتی؛ هنری که زنان کنگی زنده نگه داشته‌اند

با وجود هجوم مدهای گوناگون، زنان و مردان کنگی همچنان بخش بزرگی از فرهنگ پوشش خود را حفظ کرده‌اند.

چادر بندری، شلوار بندری، پیراهن کندوره، گلابتون‌دوزی و خوس‌دوزی، هنوز در تاروپود لباس‌های محلی جاری است؛ برقع اگرچه امروز کمتر دیده می‌شود، اما زمانی جزو پوشش برخی زنان کنگ بود.

جالب آنکه معیشت شماری از زنان و دختران این بندر از طریق تولید همین صنایع‌دستی در زمینه پوشش سنتی تامین می‌شود و خانه صنایع‌دستی کنگ، مقصدی جذاب برای گردشگرانی است که به دنبال سوغاتی اصیل جنوب می‌گردند.

بندرکنگ، قلب تاریخِ دریانوردی هرمزگان

پوشش مردان بندرکنگ نیز در بستر زمان دستخوش تغییر شده و پیشرفت تکنولوژی و ورود وسایل خنک‌کننده، آن را از گذشته متمایز کرده است.

دانش سنتی که هنوز راهگشاست

ناخدایان بندرکنگی، دارای دانش سنتی دریانوردی با لنج‌های بادبانی هستند؛ تاریخ شفاهی آن‌ها می‌تواند بسیاری از زوایای ناشناخته دریانوردی ایرانیان را در طول تاریخ روشن کند.

امروز نیز لنج‌سازی چوبی خلیج‌فارس در بندرکنگ و جزیره قشم ادامه دارد و کنگ همچنان یکی از بنادر کلیدی این صنعت کهن به شمار می‌رود.

به گزارش ایرنا، بیش از ۳۰۰ اماکن و بنای تاریخی، برای بازدید گردشگران در استان هرمزگان وجود دارد.

همچنین در حال حاضر بیش‌از ۸۰ هزار نفر صنعتگر صنایع‌دستی در هرمزگان فعالیت می‌کنند که از این تعداد بیش‌از ۶۰ هزار نفر مجوز فعالیت دریافت کرده‌اند و همچنین مجوز فعالیت ۱۱ فروشگاه صنایع‌دستی در این استان صادر شده است.

بندر کُنگ از توابع شهرستان بندرلنگه استان هرمزگان در فاصله ۱۸۰ کیلومتری غرب بندرعباس واقع شده است.