شناسهٔ خبر: 78609153 - سرویس سیاسی
نسخه قابل چاپ منبع: بهار | لینک خبر

بهار زندگی در تالاب‌های چهارمحال و بختیاری

صاحب‌خبر -
گروه ایران: رییس اداره تالاب‌های حفاظت محیط‌زیست چهارمحال و بختیاری از لانه‌گزینی و زادآوری ۳۵ هزار پرنده‌آبزی و کنارآبزی در تالاب‌های بین‌المللی گندمان و چغاخور خبر داد و گفت: این تالاب‌ها به دلیل برخورداری از شرایط مناسب زیست‌گاهی، پوشش گیاهی متنوع
و منابع غذایی غنی یکی از مهم‌ترین کانون‌های زادآوری پرندگان در کشور به شمار می‌روند.
به گزارش ایرنا، تالاب‌های چغاخور و گندمان که از تالاب‌های بین‌المللی چهارمحال و بختیاری به شمار می‌روند، به خصوص تالاب گندمان این روزها حال‌وهوای دیگری دارد؛ نه فقط به خاطر آب‌گیری دوباره، که به خاطر جیغ و جنجال جوجه‌هایی که تازه از تخم بیرون آمده‌اند.

بهار پرجنب وجوش پرندگان در تالاب‌ها
روح‌الله عسکری روز جمعه در گفت‌وگو با ایرنا افزود: پرندگان لانه‌گزین در تالاب‌های استان شامل گونه‌های ارزشمند و دارای اهمیت بین‌المللی از جمله اردک بلوطی، اردک سرحنایی، حواصیل ارغوانی، کشیم بزرگ و کوچک، کشیم گردن‌سیاه، کفچه‌نوک و پرستوهای دریایی که برخی از آن‌ها بومی منطقه نیز به شمار می‌روند.

به گفته وی، برخی گونه‌ها از جمله چنگر و اردک سرحنایی از پرندگان بومی استان به شمار می‌روند که در تمام طول سال در تالاب‌های چهارمحال و بختیاری حضور دارند و با آغاز فصل بهار، لانه‌گزینی و زادآوری آن‌ها آغاز می‌شود.

وی اظهار داشت: فرآیند زادآوری و پرورش جوجه‌ها تا اواخر تابستان ادامه دارد و پرندگان والد تا زمان دستیابی جوجه‌ها به توانایی پرواز و زندگی مستقل، از آن‌ها مراقبت و حمایت می‌کنند.رییس اداره تالاب‌های حفاظت محیط‌زیست چهارمحال و بختیاری با اشاره به ویژگی‌های زیستگاهی تالاب گندمان گفت: وجود بیش از ۱۳۰ گونه گیاهی، شرایط مناسب آب‌وهوایی و منابع غذایی غنی، این تالاب را به محیطی مناسب برای زادآوری پرندگان آبزی و کنارآبزی تبدیل کرده است.عسکری افزود: هم‌اکنون هشت تالاب در چهارمحال و بختیاری وجود دارد و بیش از۳۰ گونه پرنده آبزی و کنارآبزی به این تالاب‌ها مهاجرت کرده‌اند که بیشترین لانه‌گزینی و زادآوری آن‌ها در تالاب‌های بین‌المللی گندمان و چغاخور انجام می‌شود.

راز آشیانه‌های شناور؛ «علف هفت‌بند» و «سازو» چه نقشی دارند؟
انتخاب مصالح برای ساخت آشیانه، جلوه‌ای از سازگاری پرندگان با طبیعت تالاب است. پرندگان کشیم از گیاه علف هفت‌بند که به‌صورت شناور یا غوطه‌ور در سطح آب رشد می‌کند، برای ساخت لانه استفاده می‌کنند و چنگرها نیز با بهره‌گیری از ساقه‌های سبک گیاه «سازو»، آشیانه‌های مستحکم می‌سازند. این پوشش گیاهی علاوه بر استحکام‌بخشی به لانه‌ها، در حفظ دمای مناسب برای تفریخ تخم‌ها نیز نقش موثری دارد.

عسکری با اشاره به نقش پوشش گیاهی تالاب‌ها در زادآوری پرندگان اظهارداشت: پرندگان برای ساخت آشیانه از برخی گونه‌های گیاهی موجود در تالاب‌های استان به ویژه تالاب‌های چغاخور و گندمان استفاده می‌کنند.رییس اداره تالاب‌های حفاظت محیط‌زیست چهارمحال و بختیاری ادامه داد: گیاه سازو و علف هفت‌بند از مهم‌ترین گونه‌های مورد استفاده پرندگان برای آشیانه‌سازی هستند. گونه‌های مختلف کشیم بیشتر از علف هفت‌بند که به صورت شناور در سطح آب یا غوطه‌ور در آب تالاب است، برای لانه‌گزینی و تخم‌گذاری بهره می‌برند.

عسکری افزود: برخی دیگر از پرندگان از جمله چنگرها بیشتر از گیاه سازو که دارای ساقه‌های سبک و مناسب است برای ساخت آشیانه بهره می‌برند و این پوشش گیاهی علاوه بر استحکام‌بخشی به آشیانه، در حفظ دمای مناسب و مراقبت از تخم‌ها تا زمان خروج جوجه‌ها نیز نقش موثری دارد.
وی گفت: بیشتر پرندگان آبزی و کنارآبزی استان سالانه یک بار زادآوری می‌کنند، اما برخی گونه‌ها از جمله تعدادی از گنجشک‌سانان ممکن است بیش از یک بار در سال تخم‌گذاری و جوجه‌آوری داشته باشند.

غافل‌گیری بهاری از دل تالاب؛ ثبت یک پرنده جدید و رویش دوباره یک گیاه منحصربه‌فر
رییس اداره تالاب‌های حفاظت محیط‌زیست چهارمحال و بختیاری از ثبت یک گونه جدید پرنده در استان خبر داد و افزود: گونه «پیت چمن‌زار» برای نخستین بار در چهارمحال و بختیاری مشاهده و ثبت شده است.

عسکری اظهار داشت: این گونه بیشتر در فصل بهار مشاهده می‌شود و از پرندگان مهاجر عبوری به شمار می‌رود که امسال ۱۵ فرد از آن در استان مشاهده و ثبت شده است.وی همچنین از مشاهده دوباره گونه گیاهی نادر «آلاله سفید» در تالاب بین‌المللی گندمان خبر داد و گفت: این گونه گیاهی پیش از این نیز در منطقه رویش داشت اما به دلیل تغییرات اقلیمی، خشکسالی‌های متوالی و نامناسب شدن شرایط زیستگاهی طی دهه‌های اخیر مشاهده نشده بود.رییس اداره تالاب‌های حفاظت محیط‌زیست چهارمحال و بختیاری افزود: با بهبود وضعیت آبی تالاب، احیای زیستگاه و فراهم شدن شرایط مناسب، این گونه گیاهی ارزشمند پس از چند دهه بار دیگر در تالاب گندمان رویش یافته است.

سکوت و آرامش؛ شرط بقای جوجه‌ها تا اواخر تابستان
اکنون حساس‌ترین دوران زندگی پرندگان فرا رسیده است. محیط‌زیست استان از گردشگران و طبیعت‌گردان خواست که از ورود به مناطق ممنوعه و نزدیک‌شدن به آشیانه‌ها خودداری کنند.
عسکری با تاکید بر ضرورت حفاظت از زیستگاه‌های زادآوری پرندگان گفت: فصل تخم‌گذاری و زادآوری یکی از حساس‌ترین مراحل زندگی پرندگان به شمار می‌رود و در این دوره باید از هرگونه ایجاد استرس و مزاحمت برای آن‌ها جلوگیری شود.

وی از گردشگران، طبیعت‌گردان و جوامع محلی خواست از ورود به مناطق ممنوعه و محل‌های لانه‌گزینی پرندگان خودداری کنند.عسکری ادامه داد: مشاهده جوجه‌ها در کنار والدین نباید موجب نزدیک شدن افراد به آشیانه‌ها شود، چرا که هرگونه مزاحمت می‌تواند روند زادآوری و پرورش جوجه‌ها را با اختلال مواجه کند.

رییس اداره تالاب‌های حفاظت محیط‌زیست چهارمحال و بختیاری همچنین بر جلوگیری از ورود دام به مناطق لانه‌گزینی، پرهیز از ایجاد سر و صدا و خودداری از آتش‌افروزی در حاشیه تالاب‌ها تاکید کرد.
عسکری یادآور شد: پرندگان تا اواخر تابستان و زمان مستقل شدن جوجه‌ها در تالاب‌ها باقی می‌مانند و در این مدت مسوولیت مراقبت، حفاظت و تغذیه آن‌ها را بر عهده دارند.

وی افزود: جوجه‌ها در مراحل رشد به مواد پروتئینی بیشتری نیاز دارند، از این رو پرندگان بالغ برای تامین غذای آن‌ها از حشرات و سایر جانداران کوچک موجود در تالاب تغذیه می‌کنند.به گفته وی هرچه منابع غذایی در دسترس‌تر و شرایط زیستگاهی مناسب‌تر باشد، میزان موفقیت زادآوری و بقای جوجه‌های نیز افزایش می‌یابد.
 
در حال حاضر شمار گونه‌های پرندگان ثبت‌شده در چهارمحال و بختیاری به ۳۰۶ گونه رسیده است.تالاب‌های بین‌المللی چغاخور و گندمان از مهم‌ترین زیستگاه‌های آبی کشور به شمار می‌روند که نقش مهمی در حفظ تنوع زیستی منطقه دارند و هر ساله میزبان شمار زیادی از پرندگان مهاجر هستند.همچنین تالاب‌های علی‌آباد، سولگان، چال‌تر و چال خشک از دیگر تالاب‌های مهم استان محسوب می‌شوند که تداوم حیات آن‌ها به مدیریت صحیح منابع آب و شرایط اقلیمی وابسته است.