محصول «ایربوت» که توسط شرکت دانش بنیان هورسان دریافن، برای سازمان بنادر و دریانوردی ساخته شده، ایران را در کنار آمریکا و روسیه در جمع کشورهای سازنده ایربوت قرار داده است. به گفته مدیرعامل این شرکت دانش بنیان، این شناور با ظرفیت حمل نیروهای امدادی، مصدومان و تجهیزات تخصصی، پاسخی به نیازهای عملیاتی کشور در مناطقی همچون هورالعظیم، خورها، تالابها و مناطق درگیر سیلاب محسوب میشود.
سید امیرحسین جوکار، مدیرعامل این شرکت دانش بنیان در گفتوگو با آناتک، درباره فعالیتهای این شرکت اظهار کرد: «شرکت از سال ۱۴۰۰ فعالیت خود را با جمعی از فارغالتحصیلان دانشگاههای صنعتی شریف و امیرکبیر آغاز کرد. هسته مرکزی شرکت را فارغالتحصیلان سالهای ۹۶ و ۹۸ این دانشگاهها تشکیل میدهند و حوزه فعالیت ما عمدتاً ارائه خدمات فنی و مهندسی و ساخت سازههای دانشبنیان دریایی در بخشهای مختلف مرتبط با دریا است.»
وی افزود: «یکی از محصولاتی که سال گذشته موفق به دریافت تأییدیه دانشبنیان شد، ساخت نخستین «ایربوت» ایران بود. این شناور آبیـخاکی برای سازمان بنادر و دریانوردی ساخته و در منطقه بندر امام خمینی (ره) تحویل داده شد. در واقع دانشبنیانی شرکت نیز به واسطه همین پروژه اخذ شد.»
جوکار با اشاره به جایگاه ویژه این محصول ادامه داد: «در حال حاضر تنها دو کشور آمریکا و روسیه سازنده ایربوت هستند و با ساخت این محصول، ایران به سومین کشور دارای این فناوری تبدیل شده است.»
چرا ایربوت برای ایران ضروری است؟
مدیرعامل این شرکت دانش بنیان درباره ضرورت طراحی این شناور توضیح داد: «با توجه به شرایط کشور، بهویژه در خوزستان، محیطهای جلگهای و باتلاقی متعددی وجود دارد. در این مناطق، شناورهای معمولی با مشکل برخورد بدنه یا پروانه با بستر مواجه میشوند و امکان عملیات مؤثر ندارند.»
وی افزود: «در مناطقی مانند هورالعظیم، خورها و نواحی ساحلی کمعمق، شناورهای عادی برای رسیدن به ساحل به آبخور مشخصی نیاز دارند؛ اما ایربوتی که ما طراحی کردهایم به صورت آبیـخاکی عمل میکند. سیستم رانش آن کاملاً بالاتر از سطح آب قرار دارد؛ بنابراین در آب، خشکی، باتلاق، مناطق کمعمق و خورها قابلیت حرکت دارد و میتواند مأموریتهای مختلف را انجام دهد.»
جوکار ادامه داد: «این شناور میتواند به عنوان یک وسیله امداد و نجات یا شناور عملیاتی مورد استفاده قرار گیرد. با توجه به شرایط اقلیمی کشور، مناطق زیادی داریم که چنین تجهیزی میتواند در آنها نقش مؤثری ایفا کند.»
وی با اشاره به وضعیت هورالعظیم گفت: «بخش عمدهای از هورالعظیم به دلیل بهرهبرداری از منابع نفت و گاز خشک شد. در حالی که عمق بسیاری از این مناطق حدود ۳۰ تا ۴۰ سانتیمتر است و در برخی نقاط نیز شرایط باتلاقی وجود دارد. اگر چنین شناورهایی در اختیار بود، بسیاری از چالشهای زیستمحیطی و عملیاتی ایجادشده در این مناطق قابل مدیریتتر بود و نیروهای عملیاتی میتوانستند بدون نیاز به خشکسازی گسترده، مأموریتهای خود را انجام دهند.»
طراحی بومی برای گرمای ۶۰ درجه جنوب کشور
جوکار درباره تفاوتهای فنی نمونه ایرانی با ایربوتهای خارجی توضیح داد: «از آنجا که مأموریت تعریفشده برای این شناور امداد و نجات بود، امکان حمل دو برانکارد، پنج سرنشین و تجهیزات امدادی برای آن در نظر گرفته شد.»
وی افزود: «ایربوتهایی که در کشورهای دیگر ساخته میشوند، متناسب با شرایط اقلیمی همان کشورها طراحی شدهاند. بهعنوان مثال، نمونههای روسی برای مناطق سردسیر و برفی و نمونههای آمریکایی برای شرایط آبوهوایی خاص آن کشور توسعه یافتهاند.»
مدیرعامل این شرکت دانش بنیان ادامه داد: «چالش اصلی ما در بخش فنی، موضوع خنککاری موتور، سیستم اگزوز و مدیریت شرایط آب شور و آب شیرین در فرآیند خنکسازی بود. تمام طراحیها به گونهای انجام شد که شناور بتواند در شرایط اقلیمی جنوب کشور و حتی در دماهای بالا و هوای شرجی عملیات انجام دهد.»
وی تأکید کرد: «طراحی مفهومی، طراحی پایه، طراحی تفصیلی و ساخت تجهیزات به طور کامل در مجموعه انجام شد و تمامی مراحل توسعه محصول به واسطه همین پروژه شکل گرفت.»
سرعت ۴۵ ناتی ایربوت ایرانی
جوکار درباره مأموریت اصلی این شناور گفت: «فلسفه تعریف این پروژه از ابتدا پاسخ به نیازهای امداد و نجات سازمان بنادر بود. در سالهای گذشته بارها شاهد وقوع سیلاب در شهرهای مختلف خوزستان بودیم؛ شرایطی که نه خودروها امکان تردد داشتند و نه قایقهای معمولی میتوانستند بهخوبی عمل کنند، زیرا در عمقهای کم دچار مشکل میشدند و حتی پروانه آنها آسیب میدید.»
وی افزود: «این ایربوت برای عملیات امداد و نجات در سیلابهای شهری طراحی شده است؛ شناوری که بتواند هم در خشکی و هم در آب حرکت کند و در کوتاهترین زمان ممکن به محل حادثه برسد.»
مدیرعامل این شرکت دانش بنیان درباره مشخصات عملکردی محصول نیز اظهار کرد: «سرعت شناور در آب حدود ۴۵ نات دریایی است و تمامی آزمونها و تأییدیههای لازم از مؤسسات ردهبندی را دریافت کرده است. در خشکی نیز سرعت آن حدود ۱۵ کیلومتر بر ساعت است.»
وی در خصوص ظرفیت عملیاتی شناور گفت: «تمام افرادی که در شناور مستقر میشوند نیروهای امدادی هستند و تجهیزات مورد نیاز از جمله برانکارد و تجهیزات احیای اولیه برای آن پیشبینی شده است. این شناور قابلیت حمل دو مصدوم روی برانکارد و پنج نیروی امدادی را دارد و از این نظر میتوان آن را مشابه یک آمبولانس تخصصی در محیطهای آبی و باتلاقی دانست.»
جوکار درباره ایمنی شناور توضیح داد: «در طراحی محصول، استانداردهای بینالمللی مبنا قرار گرفته است. شناور دارای تأییدیههای ردهبندی بوده و تحت سناریوهای مختلف بارگذاری و عملیاتی، تحلیلهای پایداری متعددی روی آن انجام شده است.»
به گفته وی، بدنه شناور از آلومینیوم ساخته شده است و مصرف سوخت آن به طور تقریبی در هر ۱۰۰ کیلومتر بین ۵۰ تا ۶۰ لیتر است.
مدیرعامل این شرکت دانش بنیان درباره تمهیدات ایمنی در شرایط بروز نقص فنی توضیح داد: «تمام سامانه رانش، شامل موتور، گیربکس و پروانهها، حدود یک متر و ۳۰ تا ۴۰ سانتیمتر بالاتر از سطح آب قرار دارند. همچنین قطعات یدکی ضروری داخل شناور تعبیه شده و کاپیتان پس از دریافت آموزشهای اولیه میتواند برخی تعمیرات و تعویضهای ضروری را در محل انجام دهد.»
جوکار با اشاره به تجربه عملیاتی این محصول گفت: «شناور تاکنون در رزمایشهای مختلف، از جمله رزمایشهای پدافند غیرعامل در بندر امام خمینی (ره)، مورد استفاده قرار گرفته و عملکرد آن به صورت عملیاتی مورد ارزیابی قرار گرفته است.»
وی در پایان درباره امکان تجهیز ایربوت به سامانههای هوشمند نیز اظهار کرد: «از نظر فنی امکان تجهیز شناور به سامانههایی مانند هدایت نیمهخودران و تشخیص موانع وجود دارد، اما تاکنون از سوی سازمانها و نهادهای بهرهبردار نیازی در این زمینه اعلام نشده است. با این حال، در صورت درخواست کارفرما، توسعه چنین قابلیتهایی کاملاً امکانپذیر خواهد بود.»
انتهای پیام/