به گزارش ایرنا، شهرستانهای غرب مازندران به دلیل برخورداری از طبیعت بکر، موقعیت ممتاز گردشگری و افزایش تقاضا برای ساختوساز، در سالهای اخیر با جهش قابل توجه قیمت زمین مواجه شدهاند؛ جهشی که در بسیاری از روستاها، معادله تولید را به نفع فروش زمین تغییر داده و بخشی از بهرهبرداران را به سمت خروج از فعالیتهای کشاورزی سوق داده است. این روند، اگرچه در کوتاهمدت برای برخی مالکان سودآور به نظر میرسد، اما در سطح کلان به معنای کاهش اراضی حاصلخیز و تضعیف بنیانهای تولیدی منطقه خواهد بود.
تجربه برخی کشورها و حتی مناطق پیشرو در کشاورزی نوین نشان میدهد که عبور از چنین چالشی، نه با تکیه بر کشتهای سنتی کمبازده، بلکه از مسیر توسعه محصولات با ارزش افزوده بالا و پیوند آن با زنجیرههای جدید درآمدی ممکن است؛ محصولاتی که علاوه بر تولید، بتوانند به بازارهای تخصصی، فرآوری و حتی گردشگری کشاورزی متصل شوند. در همین چارچوب، بلوبری بهعنوان یکی از محصولات نوین و اقتصادی، در سالهای اخیر در برخی مناطق ایران نیز وارد چرخه تولید تجاری شده و توانسته برای بخشی از تولیدکنندگان، مسیر جدیدی از درآمدزایی ایجاد کند.
کارشناسان معتقدند تداوم روند تغییر کاربری اراضی در غرب مازندران، علاوه بر کاهش سطح زمینهای کشاورزی، میتواند امنیت غذایی، اشتغال روستایی و هویت کشاورزی منطقه را تحت تأثیر قرار دهد. از همین رو، تغییر الگوی کشت و حرکت به سمت محصولات اقتصادی، صادراتمحور و دانشبنیان بهعنوان یکی از راهکارهای اصلی حفظ پایداری تولید در این منطقه مطرح شده است.
بلوبری؛ محصولی با ارزش بالا
در همین ارتباط جهاد کشاورزی رامسر در حاشیه بازدید از یکی از مزارع تولید بلوبری این شهرستان، توسعه این محصول را فرصتی برای افزایش بهرهوری و تنوعبخشی به تولیدات کشاورزی دانست.
علی ابوالحسنی با اشاره به ظرفیتهای اقلیمی رامسر برای کشت بلوبری اظهار کرد: تلاش ما این است که با شناسایی نیازهای تولیدکنندگان و ارائه حمایتهای کارشناسی و آموزشی، زمینه توسعه کشت محصولات اقتصادی و سازگار با شرایط منطقه را فراهم کنیم.
وی افزود: بلوبری از محصولات با ارزش افزوده بالا و نیاز آبی پایین است که میتواند در مسیر تنوعبخشی به الگوی کشت، افزایش درآمد باغداران و استفاده بهینه از منابع طبیعی نقش مؤثری ایفا کند.
مدیر جهاد کشاورزی رامسر گفت: این نهاد آمادگی دارد با برگزاری دورههای آموزشی، ارائه مشاورههای فنی و پیگیری مطالبات تولیدکنندگان، شرایط لازم برای توسعه کشت بلوبری را در شهرستان فراهم کند.
ابوالحسنی توسعه این محصول را گامی در مسیر افزایش بهرهوری، ایجاد اشتغال پایدار، تقویت اقتصاد محلی و حرکت به سمت کشاورزی دانشبنیان برشمرد.
ارزش افزودهای فراتر از یک محصول باغی
کارشناسان حوزه کشاورزی معتقدند بلوبری در سالهای اخیر به یکی از محصولات باغی با ارزش اقتصادی بالا در بازارهای جهانی تبدیل شده است؛ محصولی که علاوه بر قیمت مناسب، به دلیل خواص تغذیهای، بازار رو به رشد داخلی و ظرفیت صادراتی، مورد توجه تولیدکنندگان قرار گرفته است. آنها بر این باورند که مزیت بلوبری تنها به تولید محصول محدود نمیشود، بلکه قابلیت تلفیق با گردشگری کشاورزی را نیز دارد. تجربه بسیاری از کشورها و حتی برخی استانهای شمالی نشان داده که مزارع بلوبری میتوانند علاوه بر تولید، به مقصدی برای بازدید گردشگران، برداشت مستقیم محصول و عرضه بیواسطه تبدیل شوند؛ موضوعی که ارزش افزوده این محصول را چند برابر میکند و آن را به گزینهای جذاب برای توسعه مزرعهگردشگری و اقتصاد روستایی بدل ساخته است.
در همین ارتباط یک کارشناس حوزه کشاورزی، به خبرنگار ایرنا گفت: در شرایطی که افزایش قیمت زمین برخی بهرهبرداران را به سمت فروش اراضی سوق داده است، توسعه کشت محصولات اقتصادی و صادراتمحور میتواند انگیزه ماندن در چرخه تولید را افزایش دهد.
یاسر اعتمادی، کارشناس حوزه کشاورزی، در این باره به خبرنگار ایرنا گفت: در شرایطی که افزایش قیمت زمین برخی بهرهبرداران را به سمت فروش اراضی سوق داده است، توسعه کشت محصولات اقتصادی و صادراتمحور میتواند انگیزه ماندن در چرخه تولید را افزایش دهد.
وی اظهار کرد: در شرایطی که افزایش قیمت زمین برخی بهرهبرداران را به سمت فروش اراضی سوق داده است، توسعه کشت محصولات اقتصادی و صادراتمحور میتواند انگیزه ماندن در چرخه تولید را افزایش دهد.
اعتمادی افزود: بلوبری به دلیل ارزش افزوده بالا، بازار رو به رشد داخلی، قابلیت صادرات و امکان فرآوری، از مزیت رقابتی قابل توجهی برخوردار است و میتواند درآمد بیشتری نسبت به بسیاری از کشتهای سنتی برای بهرهبرداران ایجاد کند.
این کارشناس کشاورزی با اشاره به ظرفیتهای گردشگری غرب مازندران گفت: یکی از ویژگیهای مهم این محصول، قابلیت توسعه مزرعهگردشگری است. در چنین شرایطی درآمد کشاورز تنها به فروش محصول محدود نمیشود و گردشگری نیز به بخشی از زنجیره اقتصادی مزرعه تبدیل خواهد شد.
وی خاطرنشان کرد: اگر حمایتهای فنی، آموزشهای تخصصی و بازاررسانی مناسب در کنار تولید قرار گیرد، محصولاتی مانند بلوبری، آووکادو و توتفرنگی میتوانند نقش مهمی در حفظ اراضی کشاورزی و کاهش انگیزه تغییر کاربری ایفا کنند.
آینده کشاورزی در گرو تغییر الگوی کشت
به گزارش ایرنا، کارشناسان بر این باورند که رقابت کشاورزی با بازار ساختوساز در غرب مازندران تنها زمانی امکانپذیر خواهد بود که تولید به فعالیتی اقتصادی و سودآور تبدیل شود. در این میان، توسعه محصولات نوین و بازارپسند، بهرهگیری از ظرفیتهای گردشگری و حرکت به سمت کشاورزی دانشبنیان، میتواند زمینه حفظ زمینهای کشاورزی و پویایی اقتصاد روستایی را فراهم کند.
به اعتقاد آنان، محصولاتی مانند بلوبری تنها یک گزینه جدید برای کشت نیستند، بلکه بخشی از راهحل مقابله با تغییر کاربری اراضی و ایجاد ارزش افزوده بیشتر در بخش کشاورزی غرب مازندران به شمار میروند؛ راهکاری که در صورت حمایت و برنامهریزی مناسب، میتواند تولید را بار دیگر به انتخابی جذاب برای صاحبان زمین تبدیل کند.