خبرگزاری تسنیم ـ فرید حائری| در منظومه فکری انقلاب اسلامی، نام برخی فرماندهان و چهرههای اثرگذار صرفاً بهعنوان مدیران نظامی یا مسئولان اجرایی ثبت نمیشود، بلکه بهمثابه «مکتب» و «الگو» در حافظه تاریخی ملت باقی میماند. این افراد در بزنگاههای حساس تاریخ معاصر، نهتنها در میدانهای سخت امنیتی و دفاعی نقشآفرینی کردهاند، بلکه در شکلدهی به هویت، روحیه، باور و جهتگیری نسلهای آینده نیز سهمی تعیینکننده داشتهاند. از همین منظر، شخصیتهایی مانند شهید سپهبد حسین سلامی را نمیتوان در چارچوبهای معمول فرماندهی یا ساختارهای صرفاً نظامی خلاصه کرد؛ چرا که ابعاد فکری، معنوی، مدیریتی و اجتماعی آنان فراتر از یک مسئولیت سازمانی تعریف میشود و به یک «گفتمان عملی» در مدیریت انقلاب اسلامی تبدیل شده است.
شهید سلامی در نگاه همرزمان و صاحبنظران، تنها یک فرمانده میدانی نبود؛ بلکه ترکیبی از عقلانیت راهبردی، ایمان عمیق، تسلط قرآنی، اخلاق فردی و درک دقیق از تحولات پیچیده منطقهای و جهانی بود. همین تلفیق کمنظیر از معنویت و تدبیر، او را به شخصیتی تبدیل کرده بود که هم در میدان تصمیمسازیهای کلان دفاعی حضور مؤثر داشت و هم در عرصه ارتباط با بدنه نیروهای جوان و انقلابی، نقشی الهامبخش ایفا میکرد. در واقع، بخشی از آنچه امروز بهعنوان «اقتدار دفاعی جمهوری اسلامی ایران» شناخته میشود، در امتداد همین نگاه جامع، آیندهنگر و مبتنی بر ایمان و عمل جهادی شکل گرفته است.
بدون تردید، مرور چنین شخصیتهایی تنها یک بازگویی خاطرات یا بیان فضایل فردی نیست؛ بلکه تلاشی برای فهم «مدل مدیریت انقلابی» و «الگوی حکمرانی جهادی» است که میتواند برای امروز و فردای کشور الهامبخش باشد. در شرایطی که دشمنان انقلاب اسلامی همواره در تلاش برای تضعیف الگوهای اصیل و جایگزینی روایتهای تحریفشده هستند، بازخوانی دقیق، مستند و تحلیلی از زندگی و سیره فرماندهانی همچون شهید سلامی، بخشی از یک جهاد بزرگتر یعنی «جهاد تبیین» محسوب میشود؛ جهادی که هدف آن نه صرفاً بزرگداشت افراد، بلکه حفظ مسیر، تقویت امید اجتماعی و تثبیت گفتمان مقاومت در سطح جامعه است.
حجتالاسلام والمسلمین حسن بیگدلی، مسئول نمایندگی ولیفقیه در سپاه انصارالمهدی (عج) استان زنجان، در گفتوگوی تفصیلی با خبرنگار تسنیم در آستانه سالگرد شهید سپهبد حسین سلامی فرمانده کل سپاه به ابعاد شخصیتی وی پرداخت.
تسنیم: اگر بخواهید شهید سپهبد حسین سلامی را در چند جمله برای نسل امروز معرفی کنید، برجستهترین ویژگی شخصیتی ایشان را چه میدانید؟
حجتالاسلام بیگدلی: شهید سلامی شخصیتی «قرآنی و حسینی» داشتند. ایشان در حوزه مدیریت، ویژگیهای شاخص یک مدیریت قرآنی را دارا بودند و به معنای واقعی کلمه، مفسر و عامل به آموزههای وحیانی در عرصه مسئولیت بودند.
تسنیم: بسیاری از همرزمان، ایشان را فرماندهی مقتدر و در عین حال بسیار متواضع توصیف میکنند؛ این ترکیب کمنظیر چگونه در رفتار ایشان نمود داشت؟
حجتالاسلام بیگدلی: آنچه توفیق بود و ما در جلسات از نزدیک میدیدیم، همین روحیه بود. با وجود اینکه ایشان شخصیت قرآنی، مفسر و حافظ قرآن بودند و فهم بالایی از معارف داشتند، اما با چنان تواضعی برخورد میکردند که شاید با کوچکترین و کمرتبهترین افراد همانگونه ارتباط میگرفتند که با شخصیتهای تراز اول حاضر در یک جلسه. آن «لقاء متواضعانه»، نگاه عمیق و نحوه ارتباطگیری با مخاطب، از ایشان یک فردِ به معنای واقعی فروتن ساخته بود.
تسنیم: مهمترین خصوصیت اخلاقی شهید سلامی که بیشترین اثرگذاری را بر اطرافیان و زیرمجموعه داشت، چه بود؟
حجتالاسلام بیگدلی: شهید سلامی مصداق بارز «أَشِدَّاءُ عَلَى الْكُفَّارِ رُحَمَاءُ بَیْنَهُمْ» بود. همه میدانستند که ایشان در مقابل دشمنان ذرهای کوتاه نمیآید و بسیار قاطع است، اما در مواجهه با دوستان و مؤمنین، سراپا ترحم و مهربانی بود. همین ویژگی باعث شده بود که ایشان هم در زمان حیات و هم پس از شهادت، محبوب قلوب باشند.
تسنیم: رابطه شهید سلامی با بدنه سپاه، بهویژه جوانان و نیروهای میدانی را چگونه دیدید؟
حجتالاسلام بیگدلی: ارتباط ایشان هم صمیمی بود و هم بسیار محکم. در کنار اینها، ارتباطشان «علمی، نتیجهمحور و پیامدمحور» بود؛ یعنی شهید سلامی طوری ارتباط میگرفت که آن گفتگو حتماً خروجی و ثمرهای داشته باشد و این یکی از ویژگیهای بارز مدیریتی ایشان بود.
تسنیم: آیا خاطره شخصی از تواضع یا روحیه معنوی ایشان دارید که کمتر شنیده شده باشد؟
حجتالاسلام بیگدلی: معتقدم بزرگان باید ایشان را معرفی کنند، اما دو سه مورد را عرض میکنم. یکبار در اردبیل محضرشان بودیم و بنده مشکلاتی از مجموعه امور را مطرح کردم؛ ایشان بدون اینکه بگوید «بروید بررسی کنید»، همانجا رئیس دفترشان را خواستند و دستور قطعی حل مشکل را صادر کردند. وقتی میفهمیدند طرف صادقانه موضوعی را مطرح میکند، سریع تصمیم میگرفتند و تصمیمشان هم نافذ و تأثیرگذار بود.
خاطره دیگر مربوط به مشهد مقدس است؛ بنده برای کاری از جلسه بیرون آمدم و دیدم یکی از بزرگان (از ائمه جمعه مراکز استانها و نمایندگان ولیفقیه) بیرون ایستادهاند. خواستم با ایشان صحبتی بکنم، فرمودند: «مگر نمیدانی الآن سخنرانی شهید سلامی است؟ اول برویم سخنرانی ایشان را گوش بدهیم، بعد من صحبتهای شما را میشنوم.» یعنی شخصیتهای تراز علمی کشور هم مشتاق بودند پای صحبت ایشان بنشینند. در سفر زنجان هم که محضرشان بودیم، آن صمیمیت، دلجویی و رصد دقیق وضعیت افراد بسیار مشهود بود.
تسنیم: در عرصه فرماندهی، چه تفاوتها و ویژگیهای متمایزی داشتند که ایشان را به یک چهره برجسته تبدیل کرد؟
حجتالاسلام بیگدلی:به نظر من شهید سلامی مظلوم شد؛ حتی در بُعد فرماندهیاش. شهادتشان هم به نوعی مظلومانه بود. اما درباره برجستگی ایشان باید بگویم هیچگاه نمیخواست از «قوه قهریه» استفاده کند؛ همیشه با «قوه مهربانی» و دوستی با فرماندهان و مسئولان برخورد میکرد. حاجآقای حاجصادقی همیشه میفرمودند وجود شهید سلامی یک نعمت ویژه و شخصیت تراز برای سپاه است و همواره از ایشان به بزرگی یاد میکردند. ایشان قاطعیت و شجاعت را با صمیمیت گره زده بود و اجازه نمیداد هیچ فاصلهای ایجاد شود؛ همین باعث میشد «رهبری بر دلها» داشته باشد. کسی هم که بر دلها حکومت کند، نیروهایش حاضرند برای او جان و آبرو بدهند تا اهداف عالیه محقق شود.
تسنیم: سبک مدیریتی ایشان را چگونه توصیف میکنید؛ راهبردی یا میدانی؟
حجتالاسلام بیگدلی: ایشان یک مدیر راهبردی عالی بود و تصمیمات قاطع و نافذی میگرفت، اما در عین حال متواضع بود و حرفها و نظرات را میشنید. یادم هست در جلسهای در سازمان بسیج، وقتی نیروها صحبت کردند، ایشان با دقت گوش دادند و در سخنرانی خودشان فرمودند: «آن حرفهایی که زده شد، حرف من و نظر من هم هست.» این یعنی از نظرات مخاطب به معنای اتمّ کلمه استفاده میکرد و همین باعث دلگرمی نیروها میشد.
ایشان هرجا لازم بود، کاملاً عملیاتی و تاکتیکی وارد میشد.
تسنیم: ریشه قدرت تصمیمگیری ایشان در شرایط پیچیده را در چه میبینید؟
حجتالاسلام بیگدلی: همانطور که گفتم ایشان یک «مدیر قرآنی» بود. وقتی قرآن میفرماید «وَجَاهِدْهُمْ بِهِ جِهَادًا كَبِیرًا»، ایشان به آن عمل میکرد و واهمهای از قضاوت دیگران نداشت. نگاهش این بود که آیا این کلام خدا و وحی الهی است؟ پس باید اجرا شود. ایشان یک «مدیر حسینی» بود؛ یعنی نقاب نداشت که چه خواهد شد، بلکه نگاه میکرد که «تکلیف» چیست. به همین خاطر تصمیماتش نافذ بود و دشمن هم میدانست در کلام و تصمیم او هیچ تعارفی وجود ندارد.
تسنیم: نگاه ایشان به تحول و قدرت امروز سپاه را چگونه ارزیابی میکنید؟
حجتالاسلام بیگدلی:این را باید فرماندهان عالیرتبه پاسخ دهند، اما در یک جمله میگویم: اگر امروز سپاه قدرتمندانه ایستاده، بخش عمدهاش مدیون بسترهایی است که ایشان ایجاد کرد. چه در دوران هوافضا که بستر موشکی شکل گرفت، چه در زمان جانشینی که تصمیمساز بودند و چه در دوران فرماندهی کل که قدرت نیروی دریایی، زمینی، هوافضا و بسیج تثبیت شد.
تسنیم: درباره پیوند اقتدار نظامی و روحیه ولایتمداری ایشان؟
حجتالاسلام بیگدلی: ایشان بر قلوب رهبری میکرد و در عین حال مدیریتش کاملاً ذیل مدیریت ولیفقیه تعریف میشد. مصمم بود کلام حضرت آقا به هیچوجه زمین نماند. هر زمان آقا صحبتی میفرمودند، شهید سلامی بلافاصله دستورالعمل اجرایی صادر میکرد و کلام ولی را در بدنه بسیج و سپاه به بستر اجرا میبرد. ایشان هم مدیریت الهی و هم مدیریت امروزی را به معنای واقعی کلمه عملیاتی میکرد و همین از ایشان یک شخصیت برجسته ساخت.
تسنیم: میزان تبعیت و دلبستگی شهید سلامی به ولایت فقیه چگونه در رفتار و مواضع ایشان متجلی بود؟
حجتالاسلام بیگدلی: حقیقت این است که از نگاه بنده، کلامی از حضرت آقا صادر نمیشد مگر اینکه شهید سلامی نسبت به آن یک انگیزه جدی داشت که «اجرایی» و «عملیاتی» شود. یعنی شهید سلامی کلام ولی را صرفاً در حد یک شعار یا بیان باقی نمیگذاشت؛ دورنماها و مطالبات راهبردی را تبدیل به اقدام میکرد و برایش برنامه میچید.
تسنیم: به نظر شما مهمترین جلوه ولایتمداری شهید سلامی در دوران فرماندهی، در خروجی دستورات و اقدامات ایشان چگونه دیده میشد؟
حجتالاسلام بیگدلی: جلوهاش همین بود که آنچه رهبر معظم انقلاب انتظار داشتند، در میدان و در خروجیها دیده میشد. به عنوان نمونه، همین بحث موشکهای نقطهزن که مطالبه و نگاه راهبردی آقا بود و امروز مردم ثمرهاش را میبینند. یا مدیریت راهبردی حضرت آقا در حوزههای میدانی و دریایی؛ از تنگه هرمز و خلیج فارس گرفته تا سایر عرصهها، امروز نتایجش روشن است.
شهید سلامی عزیز چه در دوران مسئولیتهای نیرویی، چه در زمان جانشینی و چه در دوره فرماندهی کل، تلاش میکرد این مطالبات «جامه عمل» بپوشد و الحمدلله ما ثمراتش را میبینیم. اینها ثمره همین ولایتمداری است؛ همانطور که هر کسی این مسیر را رفت نتیجه گرفت؛ چه حاج قاسم سلیمانی، چه حاجیزاده عزیز، چه سردار تنگسیری و چه سایر فرماندهان مؤثر.
تسنیم: چه نسبتی میان اندیشههای شهید سلامی و منظومه فکری رهبر معظم انقلاب میتوان ترسیم کرد؟
حجتالاسلام بیگدلی: منظومه فکری حضرت آقا چند محور اساسی دارد. یکی اینکه «هیچوقت مسلمان نباید ذیل کفر قرار بگیرد». محور دیگر، تأکید بر وحدت است. همچنین توجه ویژه به قدرت مردم و نقش مردم در پیشبرد انقلاب. در کنار اینها، حضرت آقا بر بهروز بودن و توانمند بودن کشور در ابعاد صنعتی، دفاعی، اقتصادی و حتی اطلاعاتی تأکید دارند.
شهید سلامی و فرماندهان ما این منظومه را در میدان اجرا میکردند. شما در بعد اقتصادی نمونههایش را میبینید؛ مثل کارهای بزرگ در قرارگاه سازندگی خاتمالانبیاء(ص)؛ پالایشگاهها مثل ستاره خلیج فارس، سکوهای استخراج گاز، زیرساختهای تونلی و جادهای و صنعتی. در صنایع دفاعی هم اگر لازم باشد، حتی در سطوح تهاجمی. در حوزه اطلاعاتی هم حضرت آقا روی «هجمه اطلاعاتی» حساس هستند و شهید سلامی این نگاهها را عملیاتی میکرد.
برای همین است که امروز میبینیم در تونلهای موشکی هم دین حاکم است هم قدرت**؛ در دریا هم همینطور. این پیوند دین و اقتدار، در کارهای شهید سلامی خیلی بارز بود؛ چون برنامهها، مدیریتها، پیگیریها و رصدها را دقیقاً بر مدار منظومه فکری حضرت آقا میچیدند.
تسنیم: نقش شهید سلامی در تقویت قدرت بازدارندگی و اقتدار دفاعی جمهوری اسلامی ایران را چگونه ارزیابی میکنید؟
حجتالاسلام بیگدلی: بخشی از این را مردم دارند میبینند. بازدارندگی یعنی اول دشمن را درست بشناسیم، بعد خودمان را درست بشناسیم و معرفی کنیم، بعد ببینیم خروجی چیست. دشمن ما از لحاظ امکانات روز بسیار توانمند است؛ چه هوایی، چه دریایی، چه زمینی، چه رسانهای، چه ارتباطی و چه سایبری. و تنها آمریکا و رژیم صهیونیستی هم نیستند؛ تقریباً یک جبهه مقابل نظام اسلامی ایران قرار گرفته است.
اما وقتی میبینیم کشور ما توانسته در مقابل این توانمندیها، قدرت خودش را به رخ دنیا بکشد و نگذارد دشمن نتیجه بگیرد، معلوم است در میدان «تولید قدرت» درست انجام شده است. البته همه اینها ذیل ولایت و مدیریت عالی و راهبردی حضرت آقاست و تاکتیکهای اجراییاش هم در میدان توسط فرماندهان پیگیری شده.
به حمدالله آن بازدارندگی عظیم ایجاد شده؛ البته دشمن را هیچوقت نباید ضعیف پنداشت، ممکن است هر زمانی جسارتهایی بکند. اما همین که سالهاست درگیر جنگهای گوناگون هستیم و دشمن نتیجه نمیگیرد گاهی 12 روز، گاهی 40 روز، و در یک نگاه کلی دههها این خودش نشاندهنده یک بازدارندگی بزرگ است. در کنار آن، پیوند مردم با نیروهای مسلح، نیروهای مسلح با مردم، و همچنین اقتصاد و جامعه، هر کدام در جای خودشان برای دوام این بازدارندگی ضروری است.
تسنیم: بسیاری معتقدند شهید سلامی از معماران اصلی تثبیت قدرت منطقهای ایران بود؛ تحلیل شما در این خصوص چیست؟
حجتالاسلام بیگدلی: من اطلاعات ریز و جزئی برای ورود مصداقی ندارم که استثنا قائل شوم، اما قطعی است که شهید سلامی یکی از افراد اثرگذار در ایجاد و تثبیت این قدرت بود. ایشان در مسئولیتهای مختلف چه در دوران مسئولیتهای نیرویی، چه در دوران جانشینی و چه در دوره فرماندهی تأثیرگذاری فوقالعادهای داشت و یکی از ارکان این مسیر محسوب میشود.
تسنیم: نگاه شهید سلامی به تهدیدات دشمن، جنگ ترکیبی و نبردهای آینده چگونه بود؟
حجتالاسلام بیگدلی: شهید سلامی میفرمود ما خودمان را برای نبردهای بزرگ با دشمنان اصلی نظام آماده کردهایم. اساساً دشمنان کوچک مثل رژیم صهیونیستی را به عنوان یک قدرت مستقل حساب نمیکرد و آنها را نوچههای آمریکا میدانست. نگاه ایشان این بود که نظام باید قدرتش را در حد اعلی برای مواجهه با دشمنان اصلی آمریکا و جریان استکبار آماده کند.
مسلماً بخشی از این توانمندیها را مردم و دنیا دیدهاند، اما اگر لازم باشد، ظرفیتهای بسیار بالاتری هم وجود دارد که نظام میتواند نشان بدهد. اینها حاصل تدبیرهای شهید سلامی و امثال شهید سلامی است. حتی در بعد فرامنطقهای هم میدیدیم که سپاه اعلام میکند اگر لازم باشد، عمل خواهد کرد؛ این برگرفته از همین آمادگیهاست.
تسنیم: چه دستاوردهایی از دوران فرماندهی ایشان بهعنوان میراث ماندگار برای سپاه باقی خواهد ماند؟
حجتالاسلام بیگدلی: بخشی را اگر «نرم» بیان کنیم: جلسات معنوی، جلسات قرآن، جلسات تفسیر؛ اهتمام به معنویت سپاه، توجه به خانوادهها، برگزاری دورههای معرفتی در مشهد، قم و جاهای دیگر. شهید سلامی به اینها توجه جدی داشت و اینها یادگاری از ایشان است.
در کنار آن، نگاه جامع داشت؛در بعد سخت قضیه هم، هرجا نیاز بود طبق اولویت تلاش کرد آن نیازها را برطرف کند؛ چه نیازهای دفاعی و تجهیزاتی و چه سایر ملزومات عملیاتی. شهید سلامی بنا به توان و اقتضائات تصمیم میگرفت. این حرفها به معنای نبودِ مشکلات نیست، مسلماً مشکلات بود و هست، اما ایشان با نگاهی جامع، تلاش کرد طبق اولویت، امکانات را مرتفع کند و هرآنچه در توان سپاه بود برای بهرهبرداری در موقعیتهای حساس به کار بگیرد.
تسنیم: از ویژگیهای برجسته شهید سلامی، قدرت بیان و تبیینگری ایشان بود. این توانمندی چه نقشی در فرماندهی ایشان داشت و راز این اثرگذاری عمیق بر نیروها چه بود؟
حجتالاسلام بیگدلی: یک فرمانده باید بتواند با مخاطب خودش ارتباط عمیق بگیرد؛ تا ارتباط حاصل نشود، فهم مشترک به وجود نمیآید. شهید سلامی با بیان زیبایی که داشت و با تکیه بر استدلالهای دینی، قرآنی و بهروز که نشان از مطالعه عمیق ایشان داشت، حتی مقالات انگلیسی را شخصاً مطالعه میکردبا نیروها ارتباط میگرفت.
وقتی مخاطب میدید فرماندهاش اینچنین بر مسائل مسلط است و جامعه و دشمن را دقیق میشناسد، به تصمیمات او اعتماد قلبی پیدا میکرد. همین «رهبری بر دلها» باعث میشد فرماندهان و مسئولین سپاه با جانودل دستورات را عملیاتی کنند. او هم مربی بود، هم پدر بود، هم رفیق بود و هم همرزم؛ فرماندهان ما این سبک را دوست داشتند و در این مسیر حرکت میکردند.
تسنیم: در نهایت آیا میتوان شهید سلامی را فقط یک فرمانده نظامی دانست یا ایشان را نظریهپرداز انقلاب تلقی میکنید؟
حجتالاسلام بیگدلی: قطعاً شهید سلامی فراتر از یک فرمانده نظامی بود. ایشان هم استاد قرآن بودند، هم استاد علوم جدید و هم نظریهپرداز راهبردی. شهید سلامی در کنار تمام شاخصهای میدانی، در حوزه تحلیلهای راهبردی نیز مشاورههای کلیدی میدادند که مورد توجه مقام معظم رهبری نیز قرار میگرفت. ایشان به معنای واقعی کلمه، یک نظریهپرداز و تحلیلگر تراز انقلاب اسلامی بود که عمرش را صرف اعتلای نظام کرد. خداوند ایشان را رحمت کند.
تسنیم: به نظر شما نسل جوان چه درسهایی میتواند از زندگی و سلوک شهید سلامی بیاموزد؟
حجتالاسلام بیگدلی: شهید سلامی خودش از جوانان همین نظام بود که به آن شأن و جایگاه رسید. ایشان از دوره جوانی «ولایی» بود و در دوره مسئولیت و مدیریت راهبردی هم «تابع ولایت» ماند. این یک درس روشن برای جوانهاست؛ هر کسی لبیکگوی ولیّ خودش باشد، هم خدا به او عزت میدهد و هم کارهایش ثمره پیدا میکند، نتیجه میدهد و خروجی میدهد.
از طرف دیگر، شهید سلامی یک نمونه و الگوست تا جامعه ما و جوانان ما بدانند در این کشور اگر کسی بخواهد در راستای حاکمیت انقلاب و نظام رشد کند، بسترش وجود دارد. شهید سلامی نمونه بارز این واقعیت است؛ شهید سلیمانی نمونه بارز این مسئله است؛ شهید حاجیزاده نمونه بارز است؛ شهید جمهور، شهید رئیسی هم نمونه روشن همین مسیر است. جوانان ما این را میدانند که هر کسی برای این انقلاب بخواهد در صحنه باشد، زمینه هست تا بتواند برای نظام و کشورش خدمت کند و اینها الگوهای جامعهاند.
تسنیم: اگر بخواهیم «مکتب» شهید سلامی را در چند کلیدواژه برای جوانان خلاصه کنیم، آن کلیدواژهها چیست؟
حجتالاسلام بیگدلی: به نظر من چند محور اصلی دارد؛ اول اینکه ایشان یک مدیر قرآنی بود؛ حافظ قرآن بود. دوم اینکه یک ولایتمدار و گوشبهفرمان ولی بود؛ وقتی ولی حرف میزد، ایشان توجه میکرد و آن را به میدان میآورد. سوم اینکه در کنار فرماندهیِ بالا، متواضع و خاضع بود و همراه نیروهایش حرکت میکرد.
و نکته مهم دیگر اینکه شهید سلامی به آن هدف عالی که حضرت آقا فرمودند اینکه «ما به قله میرسیم»اعتقاد و اعتماد داشت؛ امید به آینده در وجود شهید سلامی تبلور بارزی داشت.
تسنیم: چگونه میتوان شخصیت و اندیشههای شهید سلامی را به زبان قابل فهم برای نسل جدید بازخوانی کرد؟
حجتالاسلام بیگدلی: چند مسیر دارد. یکی اینکه اگر بتوانیم مطالب و نکات قابل استخراج را در کتابهای درسی منعکس کنیم، جا دارد و اثرگذار است. از طرف دیگر میشود شهید سلامی و امثال شهید سلامی را تبدیل به فیلم و مستند و روایت هنری کرد؛ از زبان هنر برای معرفی ایشان استفاده کرد. حتی تکیهکلامها و ادبیات ایشان میتواند در جاهای مختلف بازگو شود.
همچنین زندگی درونی و خصوصی شهید سلامی اگر بهدرستی روایت شود، خیلی از ابهامات را برطرف میکند؛ از شروع زندگی تا پایان زندگی و ثمره زندگی. اینها میتواند تبدیل شود به گفتار، کتاب، کتابچه، فیلم و فیلمنامه.
یک محور مهم هم دشمنشناسی شهید سلامی است. ایشان دشمن را خوب میشناخت، نظام را خوب میشناخت، ولی را خوب میشناخت. میشود دقیق روی این ابعاد کار کرد. در نهایت هم باید گفت شهید سلامی شخصیتی بود که هیچوقت خودش را ندید؛ هرچه دید «جامعهاش» را دید و وقتی کسی جامعه را ببیند، خودِ او هم دیده میشود.
تسنیم: آیا خاطرهای از دیدار، گفتوگو یا همراهی با شهید سلامی دارید که به شناخت «شخصیت واقعی» ایشان کمک کند؟
حجتالاسلام بیگدلی: ما بیشتر در همایشها و جلسات ایشان را زیارت میکردیم. ماجرای اردبیل را قبلاً عرض کردم؛ در زنجان هم دیدار داشتیم. یک مورد کوچک هم عرض کنم: یک زمانی محضر ایشان شرفیاب شدم و درباره نامهای که خدمتشان داده بودم عرض کردم «حاجآقا این نامه هنوز نتیجه نگرفته». ایشان فرمودند اگر پیگیری کنی نتیجه میگیری و دستور دادند. یعنی نگاهشان این بود که اشکال را نباید صرفاً به دیگران نسبت داد؛ باید خودمان هم پیگیری کنیم. ما هم پیگیری کردیم و بعدها الحمدلله نتیجه داد. اینها جزئی است، ولی همان روحیه «دقیق بودن و دنبال نتیجه بودن» را نشان میدهد.
تسنیم: در لحظات سخت و حساس، شهید سلامی چگونه به اطرافیان روحیه میداد؟
حجتالاسلام بیگدلی: اساساً ایشان «سختی» را آنطور که ما تعبیر میکنیم، نمیدید. نگاهش این بود که باید مثل حضرت زینب(س) که فرمودند «ما رأیتُ إلا جمیلاً»، همه چیز را زیبا دید. اگر هم سختی بود، نگاه ایشان این بود که همه باید سینه سپر کنند مقابل سختیها تا ولی بتواند هدایت عامه خودش را نسبت به جامعه انجام بدهد. روحیهدادنش هم از همین نگاه میآمد؛ یعنی سختی را پایان راه نمیدید.
تسنیم: از رفتار فردی شهید سلامی چه نکتهای همیشه در ذهن شما ماندگار شده است؟
حجتالاسلام بیگدلی: برای من، نگاه قرآنی و لقاح اهلبیتی ایشان خیلی بارز بود. یادم نمیرود که شهید سلامی صحبت کند و به دهها آیه قرآن استناد نکند. برای منِ طلبه این خیلی شیرین و لذتبخش بود؛ اینکه یک مدیر راهبردی با علوم روز و نگاه امروزی، چقدر زیبا میتواند قرآن را بر جامعه تطبیق بدهد و از آن استفاده علمی، اجرایی و راهبردی بکند.
تسنیم: اگر امروز بخواهید یک پیام از شهید سلامی به مردم، بهویژه جوانان استان منتقل کنید، آن پیام چیست؟
حجتالاسلام بیگدلی: همان صحبتهایی است که عرض شد؛ به نظر من بهترین ثمره و خروجی زندگی شهید سلامی ولایتمداری بود. ایشان تابع آقا بود، نترس بود، شجاع بود؛ مصداق «أَشِدَّاءُ عَلَى الْكُفَّارِ رُحَمَاءُ بَیْنَهُمْ» بود. امیدوارم انشاءالله همه ما بتوانیم حداقلی از راه ایشان را بپیماییم و این مسیر را استمرار ببخشیم.
تسنیم: بزرگترین مسئولیت ما در قبال حفظ و انتقال میراث فکری و معنوی شهید سلامی چیست؟
حجتالاسلام بیگدلی: به نظر من «عمل»؛ چون «ادعوا الناس بغیر السنتکم». حرف زدن راحت است، اما عمل کردن مهم است. هر چیزی که از کلام این شخصیتهای وارثِ امام و شهیدمان امثال شهید سلامی میفهمیم، و از دین برداشت میکنیم، باید به آن خوب عمل کنیم. این عمل خودبهخود خروجی میدهد؛ هم در خانواده خروجی میدهد، هم در جامعه، هم در بازار، و حتی در بسترهای بینالمللی میتواند خروجی قابل توجه داشته باشد. تلاش کنیم بهجای صرفاً بیان کردن، عامل باشیم. عمل برای نظام سرمایه ایجاد میکند.
انتهای پیام/