به گزارش گروه رسانهای شرق،
پرونده امیرحسین مقصودلو (تتلو) در سال ۱۴۰۴ و ۱۴۰۵ وارد حساسترین مرحله خود شد و بار دیگر به یکی از پرمخاطبترین موضوعات رسانهای ایران تبدیل شد. مهمترین خبر مربوط به این پرونده، تأیید حکم اعدام او در پرونده «توهین به مقدسات» توسط دیوان عالی کشور بود؛ موضوعی که از سوی سخنگوی قوه قضائیه نیز اعلام شد. در عین حال، وکلای تتلو با استناد به درخواست اعمال ماده ۴۷۷ قانون آیین دادرسی کیفری و همچنین طرح موضوع توبه و ندامت موکل خود، تلاش کردند مسیر بازنگری در حکم را دنبال کنند. در ماههای بعد، اخبار متعددی درباره حفظ قرآن، احراز توبه، درخواست عفو و احتمال اعاده دادرسی منتشر شد. آخرین اظهارات وکلای او نشان میدهد پرونده همچنان در حال پیگیری حقوقی است و موضوع عفو و بررسی مجدد برخی احکام در مراجع قضایی مطرح بوده است. همین تحولات باعث شده پرونده تتلو از یک پرونده مرتبط با یک خواننده جنجالی فراتر رفته و به یکی از بحثبرانگیزترین پروندههای قضایی و رسانهای سالهای اخیر ایران تبدیل شود.
از کارگری تا شهرت
امیرحسین مقصودلو که با نام هنری «تتلو» شناخته میشود، از شناختهشدهترین و در عین حال جنجالیترین چهرههای موسیقی غیررسمی ایران در دو دهه اخیر است. او متولد ۳۰ شهریور ۱۳۶۶ در تهران است و فعالیت هنری خود را از اوایل دهه ۱۳۸۰ آغاز کرد. برخلاف بسیاری از خوانندگان جریان اصلی، تتلو بدون آموزش آکادمیک موسیقی و عمدتا بهصورت خودآموخته وارد عرصه خوانندگی شد. منابع مختلف زندگینامهای اشاره کردهاند که او پیش از ورود حرفهای به موسیقی، برای تأمین هزینههای زندگی به مشاغلی مانند کارگری، نجاری و شاگردی در مغازهها مشغول بوده است.
فعالیت موسیقایی تتلو در دورهای آغاز شد که موسیقی رپ و آراندبی در ایران هنوز جایگاه رسمی نداشت و امکان دریافت مجوز برای بسیاری از آثار این سبکها وجود نداشت. به همین دلیل او مانند بسیاری از خوانندگان نسل نخست رپ فارسی، فعالیت خود را در فضای موسوم به «موسیقی زیرزمینی» دنبال کرد. انتشار آثار در اینترنت، وبلاگها و شبکههای اجتماعی باعث شد نام او بهتدریج در میان نسل جوان شناخته شود و مخاطبان قابل توجهی پیدا کند.
یکی از عوامل تمایز تتلو با دیگر خوانندگان همدورهاش، تلفیق سبکهای مختلف موسیقی بود. او در آثار خود از عناصر رپ، پاپ و R&B استفاده میکرد و همین ترکیب سبب شد مخاطبانی فراتر از جامعه سنتی طرفداران رپ پیدا کند. نخستین آلبوم او با عنوان «زیر همکف» در سال ۱۳۹۰ و بدون مجوز رسمی منتشر شد؛ اثری که در تثبیت جایگاه او در موسیقی زیرزمینی ایران نقش مهمی داشت. بسیاری از تحلیلگران موسیقی، تتلو را از نخستین هنرمندانی میدانند که توانست با اتکا به فضای مجازی و بدون حمایت ساختار رسمی صنعت موسیقی، به شهرت گسترده دست پیدا کند.
پدیدهای به نام «تتلیتیها»
۷ سال بعد او به استانبول رفت و نخستین کنسرت خود را همان سال در تفلیس، گرجستان برگزار کرد. با افزایش محبوبیت، شخصیت رسانهای تتلو نیز بیش از پیش مورد توجه قرار گرفت. او از همان سالهای ابتدایی فعالیت، تنها به واسطه موسیقی شناخته نمیشد؛ بلکه نوع پوشش، خالکوبیهای گسترده روی بدن، شیوه بیان، اظهارنظرهای تند و رفتارهای غیرمتعارفش نیز به بخشی از هویت عمومی او تبدیل شد. همین ویژگیها باعث شد تتلو به چهرهای بحثبرانگیز تبدیل شود؛ شخصیتی که هم طرفداران پرشمار و وفادار داشت که به خودشان «تتلیتی» میگفتند و هم البته منتقدان جدی. در نتیجه، نام او بهتدریج از یک خواننده زیرزمینی فراتر رفت و به پدیدهای اجتماعی و رسانهای تبدیل شد که دربارهاش بحثهای گستردهای در حوزه فرهنگ، موسیقی و سبک زندگی شکل گرفت.
اوج شهرت و گسترش حواشی
در نیمه دوم دهه ۱۳۹۰، فعالیتهای امیرحسین مقصودلو (تتلو) وارد مرحلهای شد که شهرت او دیگر صرفا به موسیقی محدود نبود و به یک پدیده رسانهای و اجتماعی تبدیل شد. در این دوره، او علاوه بر انتشار مستمر آثار موسیقایی، حضور بسیار فعالی در شبکههای اجتماعی بهویژه اینستاگرام داشت. تعداد بالای دنبالکنندگان و میزان تعامل کاربران با محتوای او باعث شد تتلو به یکی از پرنفوذترین چهرههای فضای مجازی فارسیزبان تبدیل شود؛ جایگاهی که در کنار افزایش محبوبیت، حواشی و انتقادات فراوانی نیز به همراه داشت.
یکی از نقاط عطف دوران فعالیت او در ایران، حضورش در برخی رویدادهای سیاسی و رسانهای بود که واکنشهای گستردهای را در پی داشت. از جمله دیدار با ابراهیم رئیسی، در کارزار انتخاباتی او در سال ۹۶.
در سال ۱۳۹۷، تتلو ایران را ترک کرد و به ترکیه رفت. مهاجرت او نقطه عطف مهمی در زندگی حرفهای و شخصیاش محسوب میشود. پس از استقرار در استانبول، محدودیتهای قانونی و نظارتی که پیشتر در ایران با آنها مواجه بود کاهش یافت و او توانست فعالیتهای رسانهای و موسیقایی خود را با آزادی بیشتری ادامه دهد. با این حال، بسیاری از جنجالهای بزرگ زندگی او نیز در همین دوره شکل گرفت. انتشار محتوای بحثبرانگیز در شبکههای اجتماعی، برگزاری ارتباطات مستقیم با هواداران در فضای آنلاین، طرح ادعاهای مختلف و بروز رفتارهایی که از سوی منتقدان نامتعارف یا مسئلهساز توصیف میشد، باعث شد نام او بارها در صدر اخبار رسانههای فارسیزبان قرار گیرد.
در ۱۳ آبان ۱۳۹۷، اینستاگرام صفحه تتلو را که حدود ۴ میلیون دنبالکننده داشت، به دلیل نقض قوانین این پلتفرم مسدود کرد. این اقدام پس از انتشار مطالبی صورت گرفت که از سوی اینستاگرام توهینآمیز و مشوق خشونت علیه زنان تلقی شد. تتلو پس از این اتفاق با حسابی جدید به فعالیت خود ادامه داد. حساب جدید او نیز در ۶ اردیبهشت ۱۳۹۹ با بیش از ۴.۴ میلیون دنبالکننده برای بار دوم بسته شد. این مسدودسازی پس از انتشار استوریهایی درباره راهاندازی «حرمسرای سلطان» و دعوت از دختران ۱۵ تا ۲۰ ساله رخ داد که واکنشهای گسترده و منفی کاربران و رسانهها را به دنبال داشت.
ماجرای ارتباط و ازدواج او با یکی از بازیگران زن ایرانی و افشاگریهای پس از آن نیز، بار دیگر تتلو را به کانون توجهات گسترده راهی کرد. تا پیش از بازداشت و بازگردانده شدن به ایران در سال ۱۴۰۲، تتلو یکی از شناختهشدهترین چهرههای جنجالی فضای مجازی فارسیزبان به شمار میرفت؛ فردی که همزمان میلیونها طرفدار و حجم قابل توجهی از منتقدان داشت.
بازداشت در ترکیه و بازگشت به ایران
در آذر ۱۴۰۲، تتلو پس از چند سال اقامت در ترکیه، توسط پلیس این کشور بازداشت شد. گزارشهای اولیه علت بازداشت را شکایت کنسولگری ایران در استانبول و اتهام توهین به کارکنان آن عنوان کردند. پس از چند روز گمانهزنی درباره وضعیت او، در ۱۵ آذر ۱۴۰۲ پلیس ترکیه تتلو را در مرز بازرگان به مقامهای ایرانی تحویل داد. بلافاصله پس از ورود به کشور، او با دستور مقام قضایی بازداشت و روند تفهیم اتهام و رسیدگی به پروندههایش آغاز شد.
بازگشت تتلو به ایران به یکی از خبرسازترین رویدادهای رسانهای آن سال تبدیل شد. دلیل این حساسیت، علاوه بر شهرت گسترده او، وجود پروندهها و شکایتهای متعدد قضایی بود که از سالهای قبل علیه او مطرح شده بود و پس از ورودش به ایران وارد مرحله رسیدگی رسمی شد.
اتهامات و آغاز روند قضایی
پس از بازداشت و انتقال تتلو به ایران، چندین پرونده قضایی علیه او به جریان افتاد که برخی از آنها مربوط به فعالیتهای سالهای اخیرش در خارج از کشور و برخی دیگر مرتبط با محتوای منتشرشده در فضای مجازی بود. همین تعدد پروندهها باعث شد روند رسیدگی به وضعیت قضایی او به یکی از پرحاشیهترین پروندههای هنری و رسانهای سالهای اخیر تبدیل شود.
بر اساس گزارشهای منتشرشده از سوی رسانههای رسمی و مقامات قضایی، مهمترین اتهامات مطرحشده علیه تتلو شامل «تشویق به فساد و فحشا»، «فعالیت تبلیغی علیه نظام»، «انتشار محتوای خلاف عفت عمومی»، «توهین به مقدسات» و برخی اتهامات مرتبط با فعالیتهای او در فضای مجازی بود. در کنار این موارد، برخی شکایتهای خصوصی نیز در پروندههای جداگانه مورد بررسی قرار گرفتند.
رسیدگی به پرونده تتلو در چند شعبه و در مراحل مختلف دادگاه بدوی، تجدیدنظر و دیوان عالی کشور انجام شد. به همین دلیل در مقاطع مختلف اخبار متفاوتی درباره احکام صادرشده، نقض برخی آرا و ارجاع دوباره پروندهها به شعب همعرض منتشر میشد. این وضعیت موجب شد پرونده او برای مدت طولانی در صدر اخبار قضایی و رسانهای کشور باقی بماند.
در جریان جلسات رسیدگی، وکلای تتلو تلاش کردند برخی اتهامات را قابل تفسیر و محل اختلاف حقوقی معرفی کنند و خواستار تخفیف یا بازنگری در احکام شوند. با این حال، دستگاه قضایی تأکید داشت که رسیدگی به پرونده بر اساس محتویات پرونده، مستندات موجود و قوانین جاری کشور انجام شده است.
محکومیت به ۱۰ سال حبس
یکی از مهمترین بخشهای پرونده قضایی تتلو به اتهام «تشویق به فساد و فحشا» مربوط میشود. در جریان رسیدگی به این پرونده، دادگاه او را مجرم شناخت و به ۱۰ سال حبس تعزیری محکوم کرد. این حکم پس از طی مراحل قانونی در دادگاه تجدیدنظر نیز مورد تأیید قرار گرفت و به عنوان یکی از قطعیترین بخشهای پرونده شناخته شد. این محکومیت عمدتا بر پایه فعالیتها، اظهارات و محتوای منتشرشده در سالهای اقامت او در ترکیه مورد استناد قرار گرفت.
پرونده توهین به مقدسات
در کنار پرونده مربوط به فساد و فحشا، تتلو با پرونده دیگری نیز روبهرو شد که به اتهام توهین به مقدسات اختصاص داشت. در مرحله نخست رسیدگی، دادگاه برای این اتهام حکم حبس صادر کرد، اما پس از اعتراض وکلای او، پرونده به دیوان عالی کشور ارجاع شد. دیوان عالی با بررسی مجدد، رأی اولیه را نقض و پرونده را برای رسیدگی دوباره به شعبه همعرض فرستاد. این تصمیم باعث شد پرونده وارد مرحله جدیدی از بررسیهای قضایی شود و وضعیت نهایی آن برای مدتی نامشخص باقی بماند. در این دوره، اخبار ضدونقیضی درباره سرنوشت پرونده در رسانهها منتشر میشد و همین موضوع بر پیچیدگیهای آن افزود.
طرح اتهام سبالنبی و حکم اعدام
اما بحثبرانگیزترین بخش پرونده تتلو به اتهام «سبالنبی» که همان توهین به پیامبر اسلام است، مربوط میشود. پس از آنکه برخی مراجع قضایی این اتهام را در پرونده مطرح کردند، گزارشهایی درباره صدور حکم اعدام برای او منتشر شد و این موضوع بازتاب گستردهای در رسانههای داخلی و خارجی پیدا کرد. وکلای تتلو در واکنش به این اخبار اعلام کردند که از ظرفیتهای قانونی برای اعتراض به رأی و پیگیری پرونده استفاده خواهند کرد و تأکید داشتند که پرونده همچنان در مسیر حقوقی خود قرار دارد.
همان موقع مجید نقشی، وکیل تتلو در گفتوگو با ایلنا گفته بود: «ما از مراجع استفتاء گرفتیم و همه را به شعبه تقدیم کردیم هیچ کدام مشمول آن جرم واقع نشد. یعنی گفتند جرم سب النبی به این موارد نمیخورد. علما به صورت خاص پاسخ نمیدهند چرا که دخالت در امر قضایی محسوب میشود اما به صورت کلی ما از علما استفتاء کردیم و آنها هم پاسخ دادند. فکر میکنم بهزودی و احتمالا ظرف یک ماه آینده این حکم صادر شود».
طرح این اتهام باعث شد پرونده تتلو از یک پرونده صرفا هنری یا مرتبط با جرایم فضای مجازی فراتر رود و به یکی از جنجالیترین پروندههای قضایی سالهای اخیر ایران تبدیل شود. همزمان، اخبار مربوط به درخواست اعاده دادرسی، اعتراض وکلا، بررسی مجدد پرونده و احتمال تغییر رأی نیز در رسانهها منتشر شد و موجب شد افکار عمومی بهطور مستمر روند این پرونده را دنبال کنند. در نتیجه، تا مدتها مهمترین محور اخبار مربوط به تتلو نه فعالیت هنری او، بلکه سرنوشت همین پرونده قضایی و احکام صادرشده علیه او بود.
حفظ قرآن، ابراز ندامت و واکنش وکلا
در جریان دوران بازداشت و رسیدگی قضایی، اخبار متعددی درباره تغییر رفتار تتلو در زندان منتشر شد. یکی از مهمترین این موارد، گزارشهایی بود که از تلاش او برای حفظ قرآن و مطالعه منابع دینی حکایت داشت. این موضوع نخستین بار از سوی برخی نزدیکان و وکلای او مطرح شد و سپس در رسانهها بازتاب گستردهای پیدا کرد.
بر اساس اظهارات وکلای تتلو، او در دوران حبس تلاش کرده بود با مطالعه قرآن و متون مذهبی، رویکرد متفاوتی نسبت به گذشته در پیش بگیرد. در برخی گزارشها ادعا شد که او بخشهای قابل توجهی از قرآن را حفظ کرده و در برنامههای فرهنگی و مذهبی زندان نیز مشارکت داشته است. حتی یکی از وکلای او در مصاحبه خود گفته بود که موکلش «تمام ماه رمضان را روزه گرفت. او علاقه زیادی به برنامه محفل که در شبهای ماه رمضان پخش میشد، داشت و پای این برنامه مینشست». وکلای او این اقدامات را نشانه تغییر رفتار، ابراز پشیمانی و تلاش برای اصلاح گذشته توصیف کردند.
در همین دوره، وکلای تتلو بارها در مصاحبههای رسانهای بر موضوع «توبه» و «ندامت» موکل خود تأکید کردند. آنها معتقد بودند که دادگاه باید رفتارهای جدید او، همکاری با مسئولان زندان و تغییرات شخصیتی ادعا شده را در تصمیمات قضایی مدنظر قرار دهد. همچنین در برخی اظهارات عنوان شد که تتلو نسبت به بخشی از رفتارها و اظهارات گذشته خود ابراز تأسف کرده است.
بازگشتهای غیرمنتظره و امیدی به نام تتلو
در سالی که ایران روزهای پرحادثه و پرحاشیهای را پشت سر گذاشت و در فاصلهای کوتاه شاهد دو جنگ و مجموعهای از تحولات سیاسی و اجتماعی بود و همچنان این وضعیت ادامه دارد، برخی اتفاقات فرهنگی نیز توجه افکار عمومی را به خود جلب کرد. بازگشت بینش بلور معروف به «قیصر» به ایران و اجرای او در تجمعات شبانه، بازگشت صدف طاهریان به کشور پس از سالها فعالیت در حوزه مدلینگ در خارج از ایران و همچنین حضور دنیا جهانبخت در پلتفرمهای داخلی مانند روبیکا و بله، از جمله خبرهایی بودند که تا چندی پیش دور از انتظار به نظر میرسیدند.
در چنین فضایی، مجید نقشی، وکیل تتلو نیز با اشاره به بازگشت برخی چهرههای شناختهشده به کشور، ابراز امیدواری کرده است که از «ظرفیت و هنر» موکلش نیز برای ایران استفاده شود. به گفته او، توبه تتلو از سوی دادگاه پذیرفته شده و برای بررسی نهایی به رئیس قوه قضائیه ارسال شده است، هرچند هنوز تصمیم قطعی در این خصوص اتخاذ نشده است. این اظهارات در حالی مطرح میشود که تتلو در حال گذراندن محکومیت ۱۰ ساله خود است و پرونده دیگر او نیز پس از طرح موضوع توبه و فرجامخواهی همچنان در مسیر بررسیهای قضایی قرار دارد.