خبرگزاری مهر، گروه استانها: با آغاز فصل برداشت گندم در استان مازندران، دشتهای این خطه پوشیده از خوشههای طلایی شده و مراکز خرید تضمینی با سرعت در حال جمعآوری محصول هستند، با این حال، دغدغههای معیشتی و چرخه بدهی، سایه نگرانی را بر چهره کشاورزان انداخته است.
با فرارسیدن فصل برداشت در دشتهای حاصلخیز بهشهر، ساری و سایر نقاط استان مازندران، مزارع این خطه بار دیگر میزبان خوشههای طلایی گندم است؛ محصولی که نه تنها نماد امنیت غذایی کشور، بلکه رکن اصلی سیاستهای اقتصاد مقاومتی محسوب میشود.
در این میان، نهادهای دولتی از شتاب روند خرید تضمینی میگویند، اما در گوشه و کنار مزارع، معیشت کشاورزان و چرخه بدهی، تصویر دیگری را نشان میدهد.
شتاب در خرید تضمینی؛ بهشهر در صدر جدول
با آغاز عملیات برداشت در بسیاری از شهرستانها، شهرستان بهشهر با بیش از ۲۷ هزار هکتار سطح زیر کشت، یکی از کانونهای اصلی فعالیت است.
سید اسماعیل حسینی، سرپرست مدیریت جهاد کشاورزی بهشهر در گفتگو با خبرنگار مهر از پیشرفت چشمگیر این عملیات خبر داد و با اعلام ثبت مجموعاً ۳ میلیون و ۳۸۵ هزار و ۴۴۴ کیلوگرم گندم تأکید کرد: تعامل میان کشاورزان و مراکز خرید تحت نظارت، باعث شده فرآیند خرید با سرعت و دقت بالا پیش رود.
حسینی افزود: تمام تدابیر برای حذف واسطهها و تضمین پرداخت قیمت مصوب اتخاذ شده تا خرید تضمینی به عنوان یک شبکه اطمینان برای تقویت انگیزه تولید در سالهای آینده عمل کند.
لزوم رعایت کیفیت محصول
هادی باقری، معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی مازندران نیز با اشاره به حساسیت این مرحله، بر لزوم رعایت استانداردهای کیفی تأکید کرد و از کشاورزان خواست با مشورت کارشناسان، پیش از برداشت از میزان رطوبت محصول اطمینان حاصل کنند تا از کاهش کیفیت و افت قیمت جلوگیری شود.
همزمان، سیدمحمد جعفری، مدیرکل غله و خدمات بازرگانی مازندران با اعلام استقرار ۳۴ مرکز خرید تضمینی در سطح استان، از خدمترسانی شبانهروزی این مراکز خبر داد
وی گفت: مراکز خرید از اولین ساعات صبح تا تکمیل فرآیند تخلیه آخرین گندمکار فعال هستند تا هیچ دغدغهای برای فروش محصول تولیدکنندگان وجود نداشته باشد.
در حالی که در بخشهایی مانند بهشهر، روند خرید با دقت بالا دنبال میشود، در مناطق دیگر به ویژه شرق استان، کشاورزان با چالشهای عمیق اقتصادی روبرو هستند.
برخی تولیدکنندگان از فشار چرخه بدهی، هزینههای بالای نهادهها و آسیبهای اقلیمی گلهمندند. آنها معتقدند اگرچه ساختار خرید تضمینی گام مثبتی است، اما شکاف میان هزینه تولید و بازگشت سرمایه، معیشت آنها را با تهدید مواجه کرده است.
امید به همافزایی برای امنیت غذایی
اسدالله تیمورییانسری، سرپرست سازمان جهاد کشاورزی مازندران با اشاره به ظرفیت تولید سالانه ۱۶۰ هزار تن گندم در استان، بر ضرورت همافزایی میان جهاد کشاورزی، اداره کل غله و کارخانجات آرد تأکید کرد.
وی در گفت وگو با خبرنگار مهر گفت: حمایت بیوقفه از کشاورزان و حذف واسطهها، تنها راه عملی برای تحقق اقتصاد مقاومتی و کاهش وابستگی به واردات است. هر اقدامی که زنجیره تولید را از مزرعه تا کارخانه روانتر کند، سرمایهگذاری برای ماندگاری جمعیت در روستاها و رونق پایدار بخش کشاورزی خواهد بود.
چرخه بدهی و وعدههای پرداختنشده در شرق استان
در مناطق شرقی مازندران، تصویر متفاوت است. کشاورزان از فشارهای اقتصادی گلایه دارند. طاهری، یکی از کشاورزان شرق مازندران در گفتوگو با خبرنگار مهر، از مشکلات جدی در فرآیند تحویل محصول و تأخیر در پرداخت مبالغ خبر داد.
وی با اشاره به اینکه کشاورزان با امید به دریافت بودجه، محصول تولید میکنند تا هزینههای زندگی و تولید را پوشش دهند، گفت: با وجود وعده پرداخت ۵۰ درصد مبلغ به صورت علیالحساب، بسیاری از ما به دلیل کمبود نقدینگی، کود و سم را به صورت نسیه تهیه کردهایم.
وی ادامه داد: اکنون با مشکل جدی مواجه هستیم و گاه ناچاریم برای تسویه بدهیها، محصول خود را در بازار آزاد به مرغداریها و پرورش ماهی بفروشیم؛ اقدامی که میتواند منجر به حذف ما از سامانههای دولتی در سالهای آینده شود.
شکاف میان بیمه و واقعیتهای اقلیمی
یکی دیگر از دغدغههای جدی تولیدکنندگان، ناکارآمدی نظام بیمه کشاورزی در مواجهه با شرایط خاص مازندران است.
علی موسوی، از کشاورزان گندمکار مازندرانی در این زمینه گفت: پوششهای بیمهای اجباری با توجه به رطوبت بالای استان، کارآمد نیست و آسیبهای ناشی از رطوبت بالا، طوفان و صاعقه که از چالشهای اصلی منطقه است، شامل پوشش بیمهای نمیشود. این یعنی کشاورز در برابر خسارات اصلی اقلیمی، عملاً بدون حمایت مانده است.
کمباینداران؛ نیاز مبرم به نوسازی و حمایت مالی داریم
در کنار کشاورزان، فعالان حوزه برداشت نیز از نبود حمایتهای واقعی گلهمندند. محمد شریفی، یکی از کمباینداران شرق مازندران با اشاره به سختی کار در اراضی شیبدار و کوهستانی، از شکاف میان شعارهای نوسازی و واقعیتهای عملیاتی گفت.
وی اظهار داشت: با وجود تأکید بر نوسازی ادوات، در عمل حمایت ویژهای صورت نمیگیرد. تنها حمایت دریافتی، سهمیه گازوئیل است که با توجه به تورم و هزینههای گزاف نگهداری ادوات، از جمله خرید لاستیک و قطعات یدکی، پاسخگوی نیاز ما نیست.
شریفی خواستار ارائه تسهیلات بانکی با بهره کم و حمایتهای مستقیم دولت برای پوشش هزینههای جاری و نوسازی ماشینآلات شد.
مازندران با وجود تمام چالشها، بار دیگر نشان داد که به عنوان یکی از ارکان تولید گندم در شمال کشور، بر ایفای نقش کلیدی خود در تأمین سفره مردم مصمم است؛ اما پایداری این تصمیم، در گرو پاسخگویی به فریادهای معیشتی تولیدکنندگانی است که با همتی مضاعف، خاک این استان را به طلا تبدیل میکنند.