به گزارش خبرنگار ایرنا، حمیدرضا وردی سهشنبه شب در میز گفتوگوی دانشگاهیان و مردم با موضوع تقابل وجودی غرب و امریکا با ایران اسلامی افزود: برای تحلیل صحیح روابط جمهوری اسلامی ایران و کشورهای غربی باید به ریشههای این تقابل توجه کرد، زیرا بسیاری از موضوعاتی که امروز به عنوان محور اختلاف مطرح میشود، در واقع نمودهای ظاهری یک تعارض عمیقتر است.
وی با بیان اینکه بخشی از این تقابل ماهیتی تمدنی دارد، اظهار کرد: جمهوری اسلامی ایران بر پایه مبانی فکری و ارزشی متفاوتی شکل گرفته و همین موضوع موجب شده است تا با الگوی تمدنی و فرهنگی غرب در برخی حوزهها دچار تعارض شود.
استادیار دانشگاه فرهنگیان خراسان جنوبی گفت: در حوزه جهانبینی، ادیان الهی در اصولی همچون اعتقاد به خدا، نبوت و معاد اشتراک دارند، اما اختلاف اصلی در حوزه ایدئولوژی، یعنی مجموعه بایدها و نبایدها، ارزشها، هنجارها و شیوه اداره جامعه شکل میگیرد.
وی با اشاره به برخی مبانی فکری رایج در غرب افزود: لیبرالیسم، سکولاریسم، لائیسیته و اومانیسم از مهمترین پایههای فکری تمدن غرب محسوب میشوند که در موارد متعددی با مبانی فکری اسلام تفاوت دارند.
وردی بیان کرد: در تفکر لیبرالی، آزادی فردی به عنوان یک اصل اساسی مطرح میشود، در حالی که در اندیشه اسلامی آزادی همراه با مسئولیت، عقلانیت و حرکت در مسیر کمال انسانی معنا پیدا میکند.
وی ادامه داد: انسان برای دستیابی به هر نوع پیشرفت و کمالی ناگزیر از پذیرش محدودیتها و ضوابط است و همانگونه که موفقیت علمی، ورزشی و حرفهای بدون تلاش و انضباط ممکن نیست، رشد معنوی و اخلاقی نیز در چارچوب قواعد و ارزشها محقق میشود.
استادیار دانشگاه فرهنگیان خراسان جنوبی سکولاریسم را یکی دیگر از محورهای اختلاف فکری میان اسلام و غرب دانست و گفت: در این نگرش، نقش دین در عرصه اجتماعی و سیاسی کمرنگ میشود، در حالی که در اندیشه اسلامی، دین تنها به حوزه فردی محدود نیست و در مسائل اجتماعی و حکمرانی نیز نقش دارد.
وی عنوان کرد: در تفکر اومانیستی، انسان محور اصلی ارزشگذاری و تصمیمگیری است، اما در نگاه دینی، خداوند به عنوان خالق انسان، معیار نهایی تشخیص خیر و صلاح بشر محسوب میشود.
وردی با بیان اینکه اصالت منفعت یکی از مهمترین اصول حاکم بر سیاستهای لیبرالی است، افزود: بسیاری از رفتارها و تصمیمهای قدرتهای بزرگ را میتوان در چارچوب تأمین منافع اقتصادی و راهبردی آنان تحلیل کرد.
وی با اشاره به اهمیت منابع انرژی در سیاست جهانی گفت: بخش قابل توجهی از رقابتها، مداخلات و تنشهای بینالمللی در مناطق مختلف جهان با موضوع منابع انرژی و تأمین منافع اقتصادی قدرتهای بزرگ ارتباط دارد.
استادیار دانشگاه فرهنگیان خراسان جنوبی اظهار کرد: بررسی تحولات یک قرن اخیر در منطقه غرب آسیا نشان میدهد که منافع اقتصادی و ژئوپلیتیکی همواره از عوامل تأثیرگذار در سیاستگذاری قدرتهای بزرگ بوده است.
وی با اشاره به برخی دیدگاههای مطرح درباره نظم آینده جهان افزود: در کنار تحلیلهای سیاسی، اقتصادی و تمدنی، برخی نظریهپردازان نیز با استناد به تحولات تاریخی و اجتماعی از شکلگیری شرایط جدیدی در جهان سخن میگویند که در آن گرایش ملتها به عدالتخواهی، استقلالطلبی و مقابله با سلطه افزایش یافته است.
وردی تصریح کرد: هرچند درباره برخی از این دیدگاهها نمیتوان با قطعیت داوری کرد، اما آنچه امروز در نقاط مختلف جهان مشاهده میشود، افزایش حساسیت ملتها نسبت به سلطهگری، استعمار و بیعدالتی است.
وی تاکید کرد: برای شناخت دقیق روابط جمهوری اسلامی ایران و غرب باید مجموعهای از عوامل تمدنی، ایدئولوژیک، فرهنگی، اقتصادی و راهبردی را به صورت همزمان مورد توجه قرار داد، زیرا تقلیل این مسئله به موضوعاتی مانند انرژی هستهای یا توان دفاعی، تصویر کاملی از واقعیت ارائه نمیکند.