به گزارش سرویس ترجمه خبرگزاری ایمنا، کیفیت هوا یکی از چالشهای اساسی شهرهای معاصر است و آلایندههایی همچون دیاکسید نیتروژن و ذرات معلق سالانه جان میلیونها نفر را به خطر میاندازند. در این میان، شهر داندی اسکاتلند نشان داده است که با بهکارگیری سیاستهای هدفمند و قابل اجرا میتوان به نتایج ملموس دست پیدا کرد.
گزارش سال ۲۰۲۵ این شهر حاکی از آن است که همه ایستگاههای پایش شامل شش ایستگاه پایش مداوم و ۸۳ سایت نمونهبرداری دیاکسید نیتروژن موفق به رعایت حدود قانونی آلایندهها شدهاند. این موفقیت حاصل اجرای برنامه عملیاتی کیفیت هواست که میتواند الگویی برای دیگر شهرها باشد.
داندی با حمایت از رشد تاکسیهای برقی اکنون دارای ۲۶۱ دستگاه تاکسی تمام برقی است و اعضای طرحهای اکو استارز (ECO Stars) برای خودروهای تجاری و تاکسیها، آلایندگی ناشی از حملونقل را در این شهر اسکاتلندی کاهش دادهاند. اکو استارز یک طرح رایگان و داوطلبانه برای شناسایی و کمک به ناوگانهای حملونقل تجاری با هدف کاهش آلایندگی، بهبود کارایی سوخت و در نتیجه، ارتقای کیفیت هوای شهرهاست. هر شهری میتواند با ارائه مشوقهای مالی و زیرساخت شارژ، نوسازی ناوگان خود را تسریع کند.
بازسازی چندمیلیون پوندی مرکز حملونقل سبز خیابان بل نیز نمونهای از ایجاد ایستگاههای متمرکز برای خودروهای پاک در داندی محسوب میشود که برای شهرهای درگیر با ترافیک سنگین بهطور کامل قابل تطبیق است. در زمینه ترویج جابهجایی فعال، طرح دوچرخهپارک به نرخ اشغال ۸۸ درصد دست پیدا کرده است. این طرح راهکاری عملی برای تشویق شهروندان به استفاده از دوچرخه با رفع یکی از بزرگترین موانع پیشِروی آنهاست و گامی موثر در مسیر کاهش ترافیک و بهبود کیفیت هوا بهشمار میرود. ایجاد پارکینگهای امن و سرپوشیده دوچرخه در محلههای مسکونی که از نیازهای چشمگیر ساکنان است، یکی از ارزانترین و مؤثرترین راهها برای تشویق شهروندان به جایگزینی سفرهای کوتاه با خودرو بهشمار میرود.
از سوی دیگر، داندی با اجرای منطقه کمآلایندگی موفق به کاهش ۳۰ درصدی تخلفات در سهماهه پایانی سال نسبت به مدت مشابه قبل شده است. این نشان میدهد که اعمال محدودیتهای هوشمند بر تردد خودروهای پرآلاینده در کنار فرهنگسازی بهسرعت اثربخش است. از جمله درسهایی که مدیران شهری در سراسر جهان میتوانند از داندی بیاموزند، نخست پایش مستمر و شفافیت دادهها از طریق نصب ایستگاههای پایش در نقاط کلیدی و انتشار سالانه گزارشها برای جلب اعتماد عمومی است.
دوم، هدفگیری گروههای آسیبپذیر است؛ همانطور که مقامات داندی تأکید کردهاند، بهبود کیفیت هوا بهطور ویژه برای کودکان، سالمندان و افراد دارای بیماریهای زمینهای منافع مستقیم سلامتی دارد و برنامههای شهری باید این اولویت را بازتاب دهند. سوم، همکاری میانبخشی میان شورای شهر، بخش خصوصی و نهادهای سلامت اجتماعی رمز موفقیت داندی بوده است.
تجربه داندی نشان میدهد که حتی شهرهای با بودجه متوسط نیز میتوانند با تمرکز بر اقدامات اثباتشده از برقیسازی تدریجی ناوگان تا ایجاد زیرساختهای دوچرخه ظرف چند سال به حد استاندارد آلودگی دست پیدا کنند. برای شهرهای در حال توسعه که با معضل ریزگردها و ترافیک فرسوده دستوپنجه نرم میکنند، بازتولید این الگو با اولویتبندی محلی، امیدبخش و شدنی است.