به گزارش ایرنا، صنعت و بخش خصوصی، پایههای قدیمی و کهنی در تبریز دارد و صنعتی شدن بسیاری از کارگاههای تولیدی کشور از این شهر آغاز شده است.
نتیجه این قدمت و استواری بخش خصوصی در این شهر باعث شده تا امروز بیش از ۹۵ درصد اقتصاد آذربایجان شرقی در دست بخش خصوصی باشد.
بخش خصوصی، در این روزهای جنگی، سخت ترین شرایط را پشت سر میگذارد و نمونه مهم آن را میتوان به کارخانه کبریت ممتاز ربط داد که جنگ جهانی دوم و جنگ تحمیلی اول تا سوم را تجربه کرده ولی همچنان راه خود را ادامه میدهد.
کارخانه کبریت ممتاز به رغم احتمال خطرناک بودن و ضرر رسیدن به محیط زیست اما جزو صنایع سبز، از ضایعات کارخانه به جای دورریزی، محصولات جدیدی تولید میکند و نهالهای سبز میکارد.
اکنون در هفته محیط زیست قرار داریم و بر این اساس، نشست راهبردی «صنعت سبز، پیشران توسعه پایدار منطقه» با حضور مدیران دولتی در محل کارخانه کبریت ممتاز برگزار شد.
محمدحسین حسن زاده، مدیرکل حفاظت محیط زیست آذربایجان شرقی در این نشست، اظهار کرد: کبریت ممتاز از معدود واحدهای صنعتی است که از قرن گذشته تا امروز با افتخار همچنان به تولید محصولات خود ادامه میدهد.
وی با بیان اینکه کبریت ممتاز از واحدهایی است که آلودگی خاصی ایجاد نمیکند، افزود: حیطه وظایف سازمان محیط زیست در طول سالهای اخیر گسترش یافته و هر اقدام و فعالیتی باید با پایه و اساسی محیط زیست باشد.
وی تاکید کرد: مجموعه حفاظت محیط زیست استان به دنبال این است که تمامی پروندههای محیط زیستی واحدها را با مشارکت و اقدام لازم خود واحدها، ببندیم.
حسن زاده ادامه داد: جایگاه محیط زیست در مدیریت توسعه کشور کمرنگ است ولی با مدیریت محلی و همراهی واحدها میتوانیم آنها را جبران کنیم.
وی گفت: امروز یکی از امتیازات واحدها در رعایت ضوابط محیط زیستی، مشارکت در مسئولیتهای اجتماعی و محیط زیستی است که میتواند در کنار رعایت ضوابط به توسعه فرهنگ حفاظت محیط زیستی برسیم.
وی خاطرنشان کرد: واحدهایی وجود دارد که به رغم هزینههای سنگین محیط زیستی، نگاه محیط زیستی ندارند. نگرش ما افزایش جریمهها یا اجباری کردن واحدها به رعایت ضوابط محیط زیستی نیست بلکه نگاه واحدها باید به بحث محیط زیست تغییر یابد تا خودشان راغب به اجرای این ضوابط شوند.
فقیه، معاون دادستان تبریز نیز اظهار کرد: پروندههای دعاوی بین محیط زیست و واحدهای تولیدی در نهایت به دادگستری میشود. دادسرا تا جایی که قانون اجازه میدهد، محیط زیست و نهادهای تولیدی را راضی نگه میدارد ولی باید تدابیری در اصلاح قوانین و سیاستگذاریها اتخاذ شود تا پروندههای ورودی کاهش یابد.
وی افزود: کارخانه کبریت ممتاز از ابتدا تا پایان میتواند باعث خطر به محیط زیست شود ولی در عمل کاملا موافق محیط زیست و از ضایعات آن در راستای حفظ محیط زیست استفاده میکند.
وی ادامه داد: این کارخانه، جنگهای جهانی دیده و امروز همچنان روی پای مانده و دولت باید از این کارخانه حمایت کند اما باید شرایط جنگی امروز را نیز درنظر گرفت و نیاز است تا همکاری بین دولت و ارگانهای دیگر با واحد تولیدی افزایش یابد و واحدها نیز به وظایف محیط زیستی خود عمل کنند.
فقیه خاطرنشان کرد: قضات، فراتر از قانون، تخفیفات قائل میشوند ولی واحدها باید اجازه تشکیل پرونده و مرحله مجازات ندهند.
داود گرشاسبی، فرماندار تبریز نیز اظهار کرد: نظمهای کوچک اگر معیوب شوند، نظم کلان هم معیوب است. باید قبول کنیم اگر رابطه بین ساختار، نیروی انسانی و صنعت تعریف غلطی باشد، ماحصل آن نیز غلط است و برعکس و همه هم در آن نقش دارند.
وی افزود: جامعه ماحصل عملکرد و نه ایدهها است. همه میتوانند یکدیگر را نقد کنند که معمولا هم سازنده نیست ولی ما هر یک به عنوان ایرانی، وظیفه ساخت ایران و توسعه داریم.
وی با بیان اینکه در شرایط امروز نیازمند همکاری و همدلی با یکدیگر هستیم، گفت: فرد توسعه یافته که محور توسعه است باید نگاه جامع و کلان نگر و با محیط پیرامونی خود زبان متعامل داشته باشد.
گرشاسبی تاکید کرد: برای پای گیری صنعت سبز باید نگاههای چند وجهی داشت زیرا نگاه تک بعدی، هیچ کشوری را به توسعه نمیرساند. توسعه به معنای حرکت همسو، همگام و هدفمند کلیه ساختارهای یک جامعه برای تسهیل منافع در رابطه با محیط زیست است.
وی خاطرنشان کرد: تمامی ساختارها و برنامهها فقط با گره خوردن انسان متعامل و جامعه نگر با محیط زیست به اهداف کلان میرسد.
مسعود بنابیان، نایب رئیس اتاق بازرگانی تبریز نیز اظهار کرد: اغلب واحدهای تولیدی بخش خصوصی کشور با انبوهی از سوتدبیرها و سومدیریتها مواجه هستند و بخش خصوصی کوچکترین نقشی در تصمیم گیری دولت ندارد.
وی ادامه داد: اکنون همه کشورها به سمت برنامههایی برای توسعه پایدار میروند و توسعه بدون توجه به محیط زیست دیگر مدنظر نیست. یکی از تعریفات اصلی توسعه پایدار هم این است که نمیتوانیم برای تامین نیازهای امروز، نیازهای نسل بعدی را به مخاطره بیندازیم.
بنابیان گفت: محیط زیست در ادوار گذشته نتوانسته به یک پروژه و دغدغه ملی تبدیل شود و برنامههای تلویزیونی و آموزشی در این راستا وجود ندارد.
وی افزود: در کشور ما فقط نگاه بگیر و ببند نسبت به محیط زیست وجود دارد و کسانی که صاحب تقدیر محیط زیستی میشوند، امتیاز خاصی ندارند که نشاندهنده دید سطحی ما به محیط زیست است. لطمهای که کشت هندانه به کشورمان وارد میکند، از کارخانجات بیشتر است.
وی ادامه داد: دولت با سیاستهای پوپولیستی، بزرگترین ضربه را به محیط زیست کشور زده و نرخ امروز بنزین، یارانهها و سایر سیاستها فقط برای نابودی محیط زیست است.
این فعال اقتصادی اظهار کرد: امروز، منابع نسلهای آینده در حال هدررفت است و نیازمند نگرش نو نسبت به محیط زیست هستیم و روند کنونی هیچ کمکی به نسلهای آینده ندارد. محیط زیست در آرامش روانی جامعه هم تاثیر بسیاری دارد که نمونه آن، شادی مردم در پی رونق بارشهای اخیر در کشورمان است.
قدمت ۱۲۰ ساله تولید کبریت در تبریز
محمد خویی، رئیس هیات مدیره کارخانجات کبریت ممتاز نیز اظهار کرد: از پیدایش کبریت در ایران ۱۲۰ سال میگذرد. حوالی سال ۱۲۸۵ در زمان ناصرالدین شاه بود که یکسری از جوانان خاندان خویی شروع به تولید کبریت دستی در کارگاه کردند. امکاناتی وجود نداشت و با جمع آوری مواد آتش زا و ساقههای جارو این کار انجام میگرفت.
وی ادامه داد: در سالهای ۱۲۹۰ خوییها به فکر میافتند تا به سمت تولید صنعتی این محصول بروند چرا که رقیبهایی در کشورهای همسایه مثلا شوروی، بازار کبریتهای ایران را در دست داشت.
وی افزود: سال ۱۲۹۷ جرقههای صنعتی شدن کبریت در تبریز زده شد و کارخانه کبریت سازی در نقشه تبریز گنجانده شد. این کارخانه یکی از محدود کارخانههای موجود در تبریز بود. سال ۱۳۰۱ مجلس شورای ملی رسماتصویب کرپ که با توسعه این کارخانه و تامین نیاز منطقه آذربایجان و بی نیازی به شوروری، ۱۵ سال تولید انحصاری اعطا شود و این عمل محقق شد و پنج سال دیگر هم به آن افزوده شد.
خویی گفت: به خاطر خطرناک بودن کبریت، دستوری صادر شد تا تمام دستگاههای تولید کبریت دستی در ایران جمع آوری شود. رقیبهای خارجی هرکاری کردند تا کبریت در ایران جان نگیرد اما نتوانستند به اهداف خود دست یابند.
وی افزود: برخی به صورت غیرقانونی اقدام به واردات کردند که باعث شد تا تولیدات ما در سالهای ۱۳۰۶ تا ۱۳۰۹ در دستمان بماند ولی با روی کار آمدن اداره استاندارد، مشکلات تاحدودی رفع شدند.
وی ادامه داد: سال ۱۳۱۳ آتش سوزی عظیمی در کارخانه رخ داد و به جز یک قسمت، تمامی دستگاهها و سالنها سوختند. کارخانه با پیش بینی مدیران، بیمه روسی و ایران شده بود و از این طریق، تقریبا تمامی وسایل تا ۲ سال بعدی تامین شد. دستگاههای دستی این کارخانه حفظ شده بود و در این ۲ سال نیز نگذاشتند کشور از تامین کبریت به مشکل بربخورد.
این پیشکوست عرصه صنعت گفت: اکنون مشکل تامین مواد اولیه وجود دارد و یکی از بزرگترین کارخانجات در این حیطه تعطیل شده است و کبریت ممتاز فعلا تنها کارخانه تولید کبریت کشور است.
محمد کبیر نجات، مدیرعامل کارخانجات کبریت ممتاز نیز اظهار کرد: عمر مفید صنایع کبریت سازی تقریبا تمام شده ولی وجود یک کارخانه کبریت سازی برای کشورمان لازم است.
وی افزود: این شرکت ۹۰ تا ۱۰۰ درصد کبریت کشور را تامین میکند. محصولات نئوپان، کود ارگانیک و کبریت آتش زن از ضایعات کبریت و چسب از ضایعات ژلاتین داروسازیها تولید میکنیم.
وی ادامه داد: تولید لباس کار داریم که درآمد آن، صرف امور خیریه میشود. اغلب محصولات این کارخانه صادراتی است.
کبیر نجات گفت: در سالهای گذشته مشکلات رکود تورمی، سرمایه در گردش و تامین مواد اولیه داشتیم ولی سعی کردیم مدیریت کنیم. ما مدیران، تاوان اشتباه سیاستگذاریها، قانونگذاریهای بدون کارشناسی و برنامه ریزی هستیم.
وی اظهار کرد: ما همزمان به ارگانهای مختلف و کارگران و خانوادههای آنها باید پاسخگو باشیم. هیچ نقشی در سیاست گذاریهای خرد و کلان کشور نقشی نداریم و تنها انتظارمان ایناست که حداقل مدیریان ارگانها با تفکر و نگرش مثبت در کنارما باشند.
وی با اشاره به فعالیت ۲۵۰ نفر پرنسل در این مجموعه، افزود: ۱۱۵ نفر پرسنل درسه سال گذشته بازنشسته شدند و ۳۰ میلیارد تومان بابت سخت و زیان آور به تامین اجتماعی دادیم که هفت میلیارد تومان آن جریمه دیرکرد بود مگر ما چقدر سود داریم.
این فعال اقتصادی ادامه داد: همیشه در کنار محیط زیست بودیم و کبریت ممتاز در ۱۲۰ سال گذشته، بیمارستان نیکوکاری تبریز، مساجد و مدارس ساخته و احساس مسئولیت نسبت به جامعه داشته است.
وی از لحاظ شدن ۲۰ دقیقه مطالعه در کتابخانه کارخانه جزو ساعت کاری کارکنان این مجموعه خبر داد.
در پایان این نشست، ضمن بازدید از بخشهای مختلف کارخانه، جلد اول کتاب «خوئیها؛ بنیانگذاران صنعت کبریت ایرانی» به همت فرخ رحیم زاده خوئی و قاسم ترکان رونمایی شد.