فرارو- شعلهور شدن دور جدید تنشهای نظامی در منطقه، ریشه در حملات اخیر اسرائیل به جنوب لبنان دارد؛ تجاوزی که با واکنش ایران در شامگاه ۱۷ خردادماه همراه شد و اکنون به یک تبادل آتش متقابل تغییر وضعیت داده است. اگرچه دونالد ترامپ در ساعات ابتدایی این درگیریها مدعی بود ماشین جنگی نتانیاهو را متوقف خواهد کرد، اما تداوم حملات نشان از ناکامی واشنگتن در مهار تلآویو دارد. اکنون این پرسش کلیدی مطرح است که در پشت پرده این درگیریها چه میگذرد و معادلات منطقه به کدام سو میرود؟
به گزارش فرارو، منصور حقیقتپور، فرمانده پیشین سپاه پاسداران و نایبرئیس کمیسیون امنیت ملی در مجلس نهم، در گفتگو با «فرارو» به بررسی ابعاد نظامی و سیاسی وضعیت موجود پرداخته است.
در مرحله نبردیم، نه یک جنگ تمامعیار
منصور حقیقتپور در ارزیابی خود از حملات متقابل اخیر گفت: «این یک جنگ نیست، بلکه یک نبرد است. دامنه جنگ بسیار وسیعتر از چیزی است که اکنون در حال رخ دادن است؛ در جنگ، نیروهای زمینی، دریایی و هوایی بهطور کامل درگیر میشوند، اما اکنون تنها شاهد تبادل آتش میان طرفین هستیم. بعید به نظر میرسد این حملات از شدت فعلی بیشتر شود؛ چراکه این نوع اقدامات بیشتر کارکرد بازدارندگی دارند. حملات بازدارنده نیز با این هدف آغاز شد که به تعدی نابجای اسرائیل به لبنان پاسخ داده شود.»
وی در خصوص پیشبینی خود از مدتزمان ادامه این درگیریها افزود: «فکر میکنم این تبادل آتش طولانیمدت نخواهد بود. ادامه این روند قطعاً بیش از آنکه به ضرر ما باشد، به زیان اسرائیل تمام خواهد شد. با این حال، جابهجایی آتش تا زمانی که توقفی در حملات اسرائیل در منطقه ایجاد نشود، ادامه خواهد یافت.»
مسیر تفاهم با آمریکا مسدود نشده است؛ ترامپ باید افسار نتانیاهو را بکشد
فرمانده پیشین سپاه پاسداران با اشاره به نقش واشنگتن در تحولات اخیر تصریح کرد: «آمریکاییها باید هرچه سریعتر موضع خود را روشن کنند. آیا اسرائیلی که مخالف هر نوع توافقی است و میخواهد با حمله به لبنان بازی را بر هم بزند، توسط واشنگتن قابل مهار است یا خیر؟ دولت آمریکا سعی دارد خود را از این مناقشه کنار بکشد. حتی ترامپ در لحظات ابتدایی مدعی شد که اجازه اقدام تلافیجویانه به نتانیاهو نخواهد داد، اما در عمل موفق نشد. تا زمانی که ترامپ نتواند افسار نتانیاهو را بکشد، تغییری در شرایط ایجاد نمیشود.»
حقیقتپور درباره سرنوشت زمزمههای اخیر مبنی بر نزدیک شدن تهران و واشنگتن به یک تفاهمنامه گفت: «نمیتوان گفت روند رسیدن به تفاهمنامه کاملاً به محاق رفته است. مشکل اینجاست که آمریکاییها بیش از آنکه درگیر دیپلماسی باشند، درگیر مقامات غیرقابل پیشبینی شدهاند؛ وگرنه به زیردست خود اجازه نمیدادند با تشدید تنش در لبنان، قواعد را به هم بریزد. در سالهای گذشته نیز بارها شاهد بودیم هر زمان که گفتگوها در حال به ثمر نشستن بود، اسرائیلیها با حذف شخصیتهای کلیدی تلاش کردند مسیر توافق را مسدود کنند. متأسفانه آمریکاییها در حال حاضر عقل سلیمی برای مدیریت صحنه ندارند.»
اسرائیل ظرفیت جنگ فرسایشی را ندارد
نایبرئیس کمیسیون امنیت ملی مجلس نهم، در پاسخ به احتمال فرسایشی شدن درگیریها در ماهها یا سالهای آینده تاکید کرد: «بعید است این نبرد فرسایشی شود، زیرا اسرائیلیها اساساً ظرفیت چنین جنگی را ندارند. ما این آمادگی را داریم که در طولانیمدت مقاومت کنیم، اما آستانه تحمل آنها بسیار پایینتر است و همواره ترجیح میدهند اهدافشان را از طریق جنگهای برقآسا و کوتاهمدت پیش ببرند. در گذشته نیز تصور میکردند میتوانند در کمترین زمان به اهداف خود برسند، اما دیدیم که نتیجه عکس داد.»
وی در پایان با اشاره به نقش محور مقاومت و همچنین رویکرد کشورهای عربی حاشیه خلیجفارس خاطرنشان کرد: «نیروهای مقاومت قطعاً تاثیرگذارتر از دولتهای منطقه هستند و قدرت تغییر معادلات را دارند؛ همانطور که اکنون در بابالمندب ابتکار عمل را به دست گرفته و اجازه تردد به شناورهای اسرائیلی نمیدهند. اما درباره کشورهای حاشیه خلیجفارس باید صراحتاً گفت که آنها جسارت ورود به این سطح از تنش را ندارند. همین که شیطنتهایی میکنند و پایگاههایی در اختیار آمریکا و اسرائیل قرار میدهند، برایشان زیاده از حد است، چراکه این کشورها بههیچوجه تاب و تحمل حملات سنگین را ندارند.»