به گزارش ایرنا، استمرار بازدیدهای نظارتی، آموزش بهرهبرداران، پایش آزمایشگاهی و اجرای برنامههای واکسیناسیون، محور اصلی اقدامات دامپزشکی برای پیشگیری از شیوع بیماریها و جلوگیری از خسارتهای سنگین در واحدهای پرورش طیور است.
در این میان نقش بنیادین و مسئولیت دامپزشکی در تامین بهداشت و سلامت زیستی از جنبه سلامت جامعه انسانی برکسی پوشیده نیست.
در حال حاضر صدها نوع بیماری مشترک یا قابل انتقال از دام به انسان شناخته شده است که دام ها می توانند به عنوان منبع ذخیره یا پایگاه استقرار عوامل این بیماری ها واقع شوند و از طرق مختلف این بیماری ها را به انسان منتقل و خطری جدی برای سلامت انسان ها را ایجاد کنند.
بدون شک واکسیناسیون موجب کاهش ریسک پذیری سرمایه های دامی در کشور می شود که برای حفظ و حراست این سرمایه ها سازمان دامپزشکی تلاش های مضاعفی در طول سال انجام می دهد.
با توجه به اهمیت این موضوع علی اشرفی مدیرکل دامپزشکی استان زنجان در گفتوگویی با تشریح عملکرد اداره بهداشت و مدیریت بیماریهای طیور، بر نقش حیاتی این اداره در صیانت از امنیت غذایی و سلامت عمومی تأکید کرد.

ایرنا: چرا «بهداشت و مدیریت بیماریهای طیور» در دامپزشکی استان یک بخش راهبردی محسوب میشود؟
صنعت طیور یکی از اصلیترین منابع تأمین پروتئین مردم است و به دلیل تراکم بالای پرورش بیماریها میتوانند خیلی سریع گسترش پیدا کنند.
اگر پایش، واکسیناسیون، تشخیص آزمایشگاهی و آموزش بهصورت مستمر انجام نشود، پیامدهایی مثل افزایش تلفات، کاهش تولید گوشت و تخممرغ، زیان سنگین به تولیدکننده و در نهایت فشار به بازار و امنیت غذایی جامعه اتفاق میافتد، بنابراین این اداره در عمل «خط مقدم پیشگیری» است.
بر اساس آمار ثبتشده، در این دوره ۱۳ بازدید از مراکز پرورش طیور صنعتی، سه بازدید از مراکز پرورش طیور بومی و چهار بازدید از زیستگاههای حیات وحش انجام شده است، همچنین هشت کلاس آموزشی برگزار شده و در مجموع ۵۰ نفر آموزش دیدهاند.

ایرنا: وضعیت تولید و جوجهریزی در استان چگونه بوده است؟
طی دوماهه امسال مجموع جوجهریزی ثبتشده چهار میلیون و ۷۳۹ هزار و ۹۹۳ قطعه بوده که شامل چهار میلیون و ۵۱۷ هزار و ۹۹۰ قطعه مرغ گوشتی، ۹۳ هزار و ۵۰۰ قطعه مادر گوشتی، ۳۰ هزار و ۴۰۰ قطعه مرغ تخمگذار، ۳۹ هزار و ۹۰۳ قطعه بوقلمون گوشتی و ۵۸ هزار و ۲۰۰ قطعه پولت تخمگذار است.
این اعداد نشان میدهد با یک زنجیره تولید گسترده روبهرو هستیم و کوچکترین غفلت از موازین بهداشتی میتواند تبعات وسیع داشته باشد.
در حال حاضر ۱۲۹ واحد پرورش مرغ گوشتی فعال و ۲۶ واحد پرورش بوقلمون گوشتی در استان فعال است، همچنین ۱۱ واحد مادر گوشتی با ۲۰ گله فعال، سه واحد مادربوقلمون، یک واحد مرغ مادر تخمگذار، ۱۷ واحد مرغ تخمگذار و یک واحد اجداد گوشتی فعال در حال فعالیت هستند و این گستردگی واحدها لزوم مدیریت دقیق، دادهمحور و همیشگی بیماریها را نمایان می کند.

ایرنا: طی دو ماه امسال، شاخص تلفات و وضعیت بیماریها چگونه گزارش شده است؟
در این دوره ۱۰۰ هزار و ۹۴۹ قطعه تلفات در واحدهای پرورشی طیور ثبت شده که حدود دو درصد تلفات نسبت به جوجهریزی را نشان میدهد.
طی دو ماه گذشته یک کانون آنگارا و ۱۲ کانون نیوکاسل و دو کانون برونشیت عفونی ثبت شده و هشت کانون آنفلوانزای غیر فوق حاد گزارش شده است.
نکته مهم اینکه در این بازه هیچ کانون حاد بیماری که منجر به معدوم سازی بشود در استان ثبت نشده است.
با توجه به اینکه واکسیناسیون ستون اصلی پیشگیری است، در این بازه در مجموع ۱۹ میلیون و ۵۵۹ هزار و ۹۰۳ دز واکسن در طیور صنعتی مصرف شده که از این میزان ۱۹ میلیون و ۱۹۰ هزار دز در واحدهای مرغ گوشتی و ۲۸۶ هزار و ۲۰۰ دز در گلههای مادر مصرف شده است.
همچنین پنج میلیون و ۵۰۲ هزار و ۸۰۳ دز به صورت تزریقی استفاده شده است.
ایرنا: در پایش و تشخیص آزمایشگاهی چه میزان نمونهگیری و آزمایش انجام شده است؟
در طرح پایش دورهای مرغ مادر، ۹ هزار و ۷۶ آزمایش مربوط به نمونههای خون و سواب انجام شده، همچنین ۳۸۴ آزمایش در پایشهای نمونهبرداریشده توسط بخش خصوصی ثبت شده است و آزمایشگاه و پایش دقیق موجب میشود بیماریها زود تشخیص داده شوند و قبل از تبدیلشدن به بحران، کنترل شوند.
تجربه نشان داده هرجا مراقبت و پیشگیری کم شود، بیماریها فرصت اشاعه پیدا کرده که حاصل آن افزایش سریع تلفات، افت تولید، تشدید خسارت اقتصادی، نگرانی عمومی، افزایش قیمت محصولات پروتئینی و تهدید امنیت غذایی باشد.
وظیفه سازمانی اداره بهداشت و مدیریت بیماریهای طیور دقیقاً جلوگیری از همین سناریوهاست که نتیجه آن پیشگیری قبل از ایجاد بحران خواهد بود.