جنگ و تجاوز، سریعترین و ویرانکنندهترین نیروی تغییردهنده صنعت گردشگری در جهان است. از تعطیلی یک شبه مسیرهای تجاری باستانی گرفته تا فروپاشی اقتصادهای مهماننوازی چند میلیارد دلاری، جنگها موجب ایجاد مجموعهای از تاثیرات بر مسیرهای هوایی، اعتماد مسافران، رزرو هتلها و کل اقتصادهای ملی میشود.
با این حال، رابطه جنگ و گردشگری داستانی ساده از تخریب نیست. تاریخ همچنین موضوع شگفتانگیزتری را آشکار کرده است که جنگ اشکال جدیدی از گردشگری را ایجاد میکند، جریانهای سفر را تغییر مسیر میدهد و در نهایت، در بسیاری از موارد، بذر تولد دوباره یک مقصد میشود.
جنگها چگونه گردشگری را تغییر میدهند؟
هرچند جنگ، تروریسم و بیثباتی سیاسی، پدیدههای متمایزی هستند، اما اغلب از طریق کانالهای مشابهی از جمله ادراک ریسک، اختلال در اتصال (شبکه حملونقل)، داراییهای آسیبدیده و تضعیف سرمایهگذاری بر گردشگری تاثیر میگذارند.
وقتی جنگ شعلهور میشود، آسیب به گردشگری تصادفی نیست. این آسیب، الگویی قابلپیشبینی دارد. درک این الگو نشان میدهد که چرا برخی مقاصد بیش از دیگران ضربه میبینند و چرا جدول زمانی بهبودی آنها متفاوت است.
نخستین ضربه اغلب پیش از شلیک حتی یک گلوله وارد میشود. فقط ادراک ریسک برای لغو سفرها کافی است. گردشگران برنامههای گردشگری خود را به تعویق میاندازند، خطوط هوایی مسیر خود را تغییر میدهند یا پروازها لغو میشوند و حق بیمه مسافرتی افزایش مییابد.
شکاف ادراکی میان خطر واقعی و خطر احساسشده، یکی از مخربترین ویژگیهای اقتصادی بیثباتی ژئوپلیتیکی است. این شکاف میتواند بسیار فراتر از خود منطقه جنگی گسترش یابد و کشورهای همسایهای را که هیچ دخالت مستقیمی در نبرد ندارند، تحت تاثیر قرار دهد.
بررسی دادههای ۳۰ سال (۱۹۹۱ تا ۲۰۱۹) پایگاه داده تروریسم جهانی تایید کرد که ریسک ژئوپلیتیکی بهطور مداوم و منفی بر تقاضای گردشگری بینالمللی، چه در کوتاهمدت و چه در بلندمدت، تاثیر میگذارد.
فروپاشی ساختاری
وقتی درگیری فراتر از ادراک به جنگ واقعی تبدیل میشود، سازوکارها عمیقتر میشوند، بسته شدن حریم هوایی، پروازها را زمینگیر کرده و تغییر مسیر میدهد و ارتباط با مناطق آسیبدیده را قطع میکند همچنین آسیبها فراتر از لغو سفر رفته و به بافت ساختاری صنعت گردشگری ضربه میزند.
هتلها و مراکز پذیرایی با فرار کارکنان، خروج سرمایهگذاران و لغو سفر مهمانان یکی پس از دیگری تعطیل میشوند. در موازات آن، میراث فرهنگی شامل میراث جهانی یونسکو، موزهها و شهرهای تاریخی که همان داراییهای اصلی جذبکننده گردشگران هستند، هدف تخریب قرار میگیرند.
همزمان، اعتماد سرمایهگذاران فرو میپاشد و توسعه زیرساختهای گردشگری متوقف میشود. در نهایت، جابجایی جمعیت محلی نیز اختلال شدیدی در نیروی کار شاغل در این بخش ایجاد میکند و عملا چرخه حیات گردشگری در منطقه از کار میافتد.
گردشگری همچنین با اقتصاد گستردهتر در ارتباط است. رستورانها، حملونقل، خردهفروشی، ساختوساز و خدمات مالی همگی به هزینههای بازدیدکنندگان وابسته هستند. جنگ این ضریب فزاینده را معکوس میکند. کاهش ورود گردشگران موجب اخراج کارکنان در بخش مهماننوازی، کاهش درآمد مالیاتی و از دست دادن درآمدهای ارزی حاصل از گردشگری توسط دولتها میشود. این مورد فراتر از هتلها و اپراتورهای تور گسترش مییابد.
تاثیر جنگ تحمیلی علیه ایران بر گردشگری
تجاوز آمریکایی-صهیونیستی به ایران، یکی از شدیدترین و سریعترین اختلالات صنعت هوانوردی و گردشگری جهانی در تاریخ معاصر را نشان میدهد. تاثیر اقتصادی بر گردشگری فوری و شدید بوده است.
شورای جهانی سفر و گردشگری بر اساس پیشبینی خود برای سال ۲۰۲۶ قبل از جنگ تحمیلی علیه ایران که ۲۰۷ میلیارد دلار هزینه سالانه بازدیدکنندگان بینالمللی در سراسر خاورمیانه را پیشبینی میکرد، تخمین میزند که این جنگ تحمیلی روزانه حداقل ۶۰۰ میلیون دلار هزینه از دست رفته برای منطقه به دلیل هزینههای بازدیدکنندگان بینالمللی دارد.
آکسفورد اکونومیکس، کاهش ۱۱ تا ۲۷ درصدی ورود گردشگران به خاورمیانه را پیشبینی کرد که نشاندهنده از دست دادن احتمالی ۲۳ تا ۳۸ میلیون بازدیدکننده و ۳۴ تا ۵۶ میلیارد دلار کاهش درآمد در این بخش برای سال ۲۰۲۶ است.
خاورمیانه، رهبر جهانی در بهبود گردشگری پس از همهگیری کووید-۱۹ بود و تا سال ۲۰۲۳ از مجموع بازدیدکنندگان قبل از همهگیری کووید خود فراتر رفت، تنها منطقهای در جهان که در آن زمان این کار را انجام داده بود. دبی در سال ۲۰۲۵ رکورد جدیدی در گردشگری ثبت کرده بود و از ۱۹.۵۹ میلیون بازدیدکننده بینالمللی که یک شب اقامت داشتند، استقبال کرد و میزان اشغال هتلها بالای ۸۰ درصد بود.
بهبود گردشگری پس از جنگ
جدول زمانی برای بهبود گردشگری پس از جنگ بسیار متفاوت است، نتایج تحقیقات نشان میدهد که کشورهای همسایه مناطق جنگی معمولا به پنج تا هفت سال زمان نیاز دارند تا سطح گردشگری را پس از بحرانهای بزرگ ژئوپلیتیکی بهطور کامل بازیابی کنند. عوامل متعددی تعیین میکنند که بهبود چقدر سریع رخ میدهد.
جنگ تحمیلی علیه ایران، بر اساس پیشبینی ارائه شده، ۲۰۷ میلیارد دلار هزینه سالانه و حداقل ۶۰۰ میلیون دلار هزینه روزانه از دست رفته برای منطقه به همراه دارد.
رابطه بین جنگ و گردشگری یکی از چشمگیرترین حلقههای بازخورد در اقتصاد جهانی است. جنگ، گردشگری را با سرعتی بیرحمانه نابود میکند و کل بخشهای ملی میتوانند در عرض چند ماه فرو ریزند و هتلهای تعطیلشده، پروازهای لغو شده و معیشتهای از هم پاشیده را به جا بگذارند.
انتهای پیام