به گزارش اقتصاد آنلاین؛ ثبت‌نام متقاضیان طرح مسکن استیجاری «آشیان» امروز در حالی در سه استان کشور و بعد از ۲۸ سال غفلت آغاز می‌شود که قرار است پس از انجام مراحل پایش، ارزیابی و استطاعت‌سنجی متقاضیان، واحد‌های مسکونی به افراد واجد شرایط واگذار شود.

مقامات ارشد وزارت راه و شهرسازی بر این باور هستند که مسئله اصلی بازار مسکن صرفاً کمبود واحد‌های مسکونی نیست، بلکه دشوار شدن دسترسی اقشار کم‌درآمد به مسکن مناسب و همچنین مشکلات ناشی از وجود بافت‌های فرسوده و ناکارآمد شهری از مهم‌ترین مسائل این حوزه است که باید با به‌کارگیری منابع و سیاست‌های مناسب برای رفع آنها اقدام شود.

بر اساس قانون ساماندهی و حمایت از تولید و عرضه مسکن، دولت‌ها مکلف به اجرای طرح‌های مسکن اجاره‌ای شده‌اند، اما نکته‌ای که هست این است که قانون مسکن استیجاری بیش از ۲۸ سال است که مغفول مانده است. علاقه دولت‌ها به ساخت «مسکن ملکی برای کم‌درآمدها» باعث تا مسکن استیجاری و حتی اجاره داری حرفه‌ای علیرغم استقبال کشور‌های پیشرفته از این اقدام مغفول بماند.

به هر صورت طرح مسکن استیجاری، با تصویب در شورای عالی مسکن و با هدف تامین مسکن اجاره‌ای برای زوج‌های جوان و ازدواج اولی در دستور کار قرار گرفت.

استارت مسکن استیجاری در تهران بعد از تملک زمین 

عبدالرضا گلپایگانی معاون وزیر راه و شهرسازی در گفت‌و‌گو با اقتصاد آنلاین در پاسخ به این پرسش که آیا تهران و یا استان تهران نیز طرح مسکن استیجاری در دستور کار خواهند بود گفت: برای شهر تهران و استان تهران طرح مسکن استیجاری در دستور کار قرار دارد و به محض اینکه تملک زمین صورت بگیرد و مشخص شود سامانه مورد نظر مشخص و اعلام می‌شود.

او ادامه داد: قطعا پس از تملک زمین و اعلام از سوی سامانه مقرر خواهد شد که بر اساس اولویت، مسکن استیجاری به متقاضیان واقعی تحویل داده شود.

معاون وزیر راه و شهرسازی با تاکید بر اینکه وزارت راه و شهرسازی به دنبال تملک زمین برای شهر تهران و استان تهران است به این سوال که آیا این طرح می‌تواند به کاهش التهاب بازار اجاره مسکن کمک کند اینطور پاسخ داد که طرح مسکن استیجاری در تمام دنیا در حال اجرا است و این کشور‌ها نتایج خوبی از این مدل دریافت کرده‌اند.

اگر سالانه برای ۵ هزار واحد مسکونی، زمین تملک می‌شد

گلپایگانی در پاسخ به این پرسش که بیش از ۲۵ سال است که از این طرح غفلت شده است؟ گفت: اگر سالانه برای ۵ هزار واحد مسکونی، زمین تملک می‌شد و تولید مسکن برای مسکن استیجاری توسط نهاد‌های دولتی صورت می‌گرفت در حال حاضر ظرفیت خوبی برای بازار مسکن و اهرم خوبی برای کنترل اجاره بها و کمک به خانوار‌های کم درآمد صورت می‌گرفت.

بر اساس این گزارش، گروه هدف مسکن استیجاری، زوج‌های جوان ازدواج اولی، مشروط به دارا بودن شرایط زیر است:

۱- از تاریخ ازدواج رسمی آنها بیش از ۵ سال نگذشته باشد.

۲- همسر و افراد تحت تکفل ایشان، فاقد مسکن ملکی یا زمین کاربری مسکونی در ۵ سال اخیر در سراسر کشور باشند.

۳- در دهک‌های ۱ تا ۶ درآمدی قرار داشته باشند. (بر اساس اطلاعات پایگاه رفاه ایرانیان)

۴-متقاضی یا همسر ایشان دارای ۵ سال سابقه سکونت در شهر محل تقاضا باشند. (برای ثبت تقاضا در شهر‌های جدید، سابقه سکونت در کل مجموعه شهری مورد تایید است)

۵- متقاضی و همسر ایشان دارای فرم ج سبز باشند.

اجرای سیاست استیجار و تأمین مسکن زوج‌های جوان با توجه به شرایط بازار مسکن، قیمت‌ها و نرخ اجاره‌بها، تمرکز اصلی این برنامه‌ها در مرحله نخست بر کلانشهرها خواهد بود و در مراحل بعدی مراکز استان‌ها و سپس سایر شهرهای کشور را در بر می‌گیرد.

نکته‌ای که برخی کارشناسان به آن تاکید دارند این است که در بسیاری از اقتصادهای پیشرفته، حدود ۳۰ درصد نیاز مسکن از طریق بازار اجاره تأمین می‌شود و در برخی کشورها این سهم حتی از ۵۰ درصد نیز فراتر می‌رود. به همین دلیل، مسکن استیجاری یکی از ارکان اصلی سیاست‌گذاری مسکن در جهان محسوب می‌شود.

حال اگر چه فعلا این طرح در سه استان کشور در حال ثبت نام و عملیاتی شدن است اما به نظر می رسد استارت طرح مسکن استیجاری بعد از ۲۵ سال یک نقطه عطفی برای کاهش التهاب بازار اجاره و کمک به خانوارهای کم درآمد و در نهایت صنعت اجاره داری خواهد بود.