به گزارش ایرنا، هر چند آمارها از بهبود نسبی پرداخت تسهیلات و ارتقای رتبه کهگیلویه و بویراحمد در سطح کشور حکایت دارد، اما بیش از چهار هزار متقاضی همچنان در انتظار دریافت وامی هستند که برای بسیاری نه یک انتخاب، بلکه شرط آغاز زندگی مستقل محسوب میشود؛ انتظاری که در سایه محدودیت منابع بانکی و کندی تخصیص اعتبارات، هر روز طولانیتر میشود.
ساعت هنوز به هشت صبح نرسیده است که مقابل یکی از بانکهای یاسوج، جمعیتی آرام و بیصدا اما پر از اضطراب، شروع به شکلگیری میکند.
جوانان با چهرههایی که آفتاب اول صبح را بر گونههایشان احساس میکند، در کنار هم ایستادهاند.
اینجا، صف وام ازدواج، فقط یک صف نیست؛ صحنهای است از امید و ناامیدی، از انتظار و آرزوی فرداهایی بهتر.
محمد جوان ۲۷ ساله، چند ماه است که به همراه نامزدش منتظر دریافت وام ازدواج است؛ وامی که شاید ساده به نظر برسد اما برای او قدم اول ساختن یک زندگی مستقل است.
او می گوید: «هر روز میآیم بانک، هر روز بهمون میگن هنوز اعتبار نرسیده. انگار دارم زندگیمو پشت همین صف جا میذارم.»
صدایش آرام اما پر از خستگیست. انگشتانش را با استرس به هم میفشارد و سرش را پایین میاندازد؛ اما در چشمهایش شعلهای از امید لرزان باقی مانده است.
در کنار محمد، سارا ایستاده؛ دختر جوانی که شوق عروسیاش را زیر سایه نبود تسهیلات و مشکلات مالی پنهان میکند. میگوید: «ما فکر میکردیم با این وام میتونیم جهیزیه کوچیکی بخریم. حالا نه فقط عروسی عقب افتاده، بلکه هر روز اضطراب داریم که نکنه همین فرصت هم از دست بره.» سارا با صداقت از خجالتِ سر و کله زدن با بانکها و قرض گرفتن از آشنایان میگوید: «گاهی فکر میکنم این همه انتظار، واقعا ارزششو داره؟»
اما این فقط قصه یک یا ۲ نفر نیست؛ بیش از چهار هزار جوان در سراسر کهگیلویه و بویراحمد سرنوشتی مشابه دارند.
مطابق آمار اعلامشده از سوی اداره کل ورزش و جوانان استان، تعداد متقاضیان وام ازدواج که تاکنون موفق به دریافت این تسهیلات نشدهاند، به چهار هزار و ۵۳۶ نفر رسیده است؛ رقمی که نسبت به سال گذشته کاهش یافته اما همچنان نگرانیهای جدی درباره آینده این روند مطرح میکند.
بهبود رتبه استان؛ تداوم صف متقاضیان
پژمان یاری معاون امور جوانان اداره کل ورزش و جوانان کهگیلویه و بویراحمد میگوید: «در سال ۱۴۰۳، رتبه استان ما در پرداخت تسهیلات ازدواج در کشور ۲۵ بود، اما تا پایان ۱۴۰۴ این رتبه به ۱۱ رسید. این بهبود نشاندهنده تلاشهای گسترده برای افزایش سرعت پرداختهاست، اما هنوز کافی نیست.»
وی تاکید میکند: «افزایش مبلغ وام ازدواج در سالهای اخیر، با هدف بهبود وضعیت معیشتی جوانان صورت گرفت، اما همین افزایش فشار مضاعفی بر بانکها وارد کرده است. بانکهای استان با محدودیت منابع و نقدینگی مواجهاند، چرا که گردش مالی منطقه نسبت به استانهای بزرگ کشور بسیار پایینتر است.»
در سال ۱۴۰۴ در مجموع به هفت هزار و ۲۴۴ نفر در استان وام ازدواج پرداخت شد که نسبت به سال گذشته افزایشی حدود ۲۳ درصدی را نشان میدهد. با این حال، صف انتظار بلند متقاضیان گواه این واقعیت است که رشد پرداختها هنوز همپای نیاز بازار نیست.
محمد مرادی کارشناس مسائل بانکی در یاسوج معتقد است: «بانکها برای تأمین این سطح از تسهیلات، عمده به منابع دروناستانی و بودجه تخصیصی از بانک مرکزی وابستهاند. در مناطقی با گردش مالی پایین، مثل کهگیلویه و بویراحمد، این امر روند پرداخت را کند میکند و ممکن است منجر به افزایش مطالبات معوق شود.»
تأخیر در وام؛ ضربهای به بازار ازدواج
بررسی دادههای تاریخی نشان میدهد که در سال ۱۴۰۱، متوسط زمان انتظار برای دریافت وام ازدواج در این استان حدود چهار ماه بود، در حالی که این رقم در سال جاری به بیش از ۶ ماه رسیده است. این افزایش مدت انتظار، همزمان با بالا رفتن مبلغ وام و کاهش توان بانکها برای تأمین منابع، نگرانیهایی را در خصوص افزایش سن ازدواج و رکود نسبی بازار کالاهای مرتبط با ازدواج (از جمله لوازم خانگی، مسکن و خدمات مجالس) بهدنبال داشته است.
مریم رضایی مدیر یکی از فروشگاههای لوازم خانگی در یاسوج میگوید: «کاهش سرعت پرداخت وام ازدواج، به طور مستقیم بر رکود بازار ما اثر گذاشته است. بسیاری از مشتریان، خرید خود را به امید دریافت وام به تعویق انداختهاند.»
استاندار کهگیلویه و بویراحمد نیز طی نامهای رسمی از بانک مرکزی خواسته تا اعتبارات ویژهای برای بانکهای استان اختصاص یابد، اما هنوز پاسخ شفافی به این درخواست داده نشده است.
مطالبه حمایتهای ملی برای بانکهای استان
برخی از تحلیلگران اقتصادی بر این باورند که تداوم صف انتظار برای وام ازدواج، نه تنها بر شاخص رفاه اجتماعی بلکه بر رونق بازار کار و سرمایهگذاریهای خرد در استان اثرگذار است.
این مساله همچنین میتواند به خروج سرمایهگذاران بالقوه از استان و افزایش نرخ مهاجرت نیروی کار جوان بینجامد.
با توجه به اینکه هنوز آمار نهایی پرداخت تسهیلات ازدواج در سال ۱۴۰۵ منتشر نشده است، بسیاری از کارشناسان معتقدند رفع این چالش نیازمند اصلاح سیاستهای تخصیص منابع بانکی و افزایش تعامل میان دولت و بانک مرکزی است؛ اقدامی که در صورت تحقق، میتواند فضای کسبوکار استان را به سمت رونق بیشتر سوق دهد و انتظارات سرمایهگذاران و جوانان را برآورده سازد.