به گزارش خبرنگار ایرنا، ابعاد مختلف این سفر از نوع استقبال و دست دادن پوتین و شی تا آثار و ابعاد اقتصادی آن و نیز واکنش نارضایتی غرب از دیدار دو متحد شرقی در رسانههای روسیه بررسی شد.
این سفر که همزمان با بیست و پنجمین سالگرد امضای پیمان حسن همجواری، دوستی و همکاری روسیه و چین انجام و با اعلام تمدید آن همراه شد، با مذاکرات قالبهای محدود و گسترده هیأتهای بلندپایه دو کشور به ریاست رؤسای جمهور آغاز شد، با تصویب بیانیه مشترک، امضای حدود ۴۰ سند همکاری (طبق اعلام رئیسجمهور روسیه) و طرح مواضع پوتین و شی در قبال روابط دوجانبه و تحولات بینالملل همراه بود.
سخنان رهبران روسیه و چین در این مذاکرات و نشستها با اعلام غیرقانونی بودن حمله نظامی به ایران و همچنین تأکید آنها بر پایان سریع این درگیری همراه بود. آنها همچنین منظومه فکری خود برای ساختن جهانی چندقطبی و تأمین امنیت برابر برای همه کشورها را در قالب بیانیهای رسمی انتشار دادند.
یکی از ابعاد مهم این سفر که در آینده معادلات انرژی نقش خواهد داشت، اعلام مسکو و پکن مبنی بر دستیابی طرفین به نتایج مثبت در مذاکرات مربوط به احداث خط لوله انتقال گاز «قدرت سیبری ۲» بودند که این بار از مسیر مغولستان، گاز روسیه را به چین به عنوان یکی از بزرگترین مصرفکنندگان انرژی با توجه به جمعیت و سهم تولید در اقتصاد آن روانه خواهد کرد.
رمزگشایی از مهمانی چای شی برای پوتین
کارشناسان روس در بررسی سفر رئیسجمهور کشورشان به موضوعات ریز و درشتی توجه کردند. 
دنیس شوماکوف متخصص آیینهای سنتی چای در این باره با اشاره به طول کشیدن مراسم غیررسمی چای به مدت ۹۰ دقیقه به تارنمای روزنامه آرگومنتی ای فکتی (استدلالها و واقعیتها) گفت: با قضاوت بر اساس تصاویر منتشر شده، سرویسهای پذیرایی چای به رنگ زرد روشن روی میزها بین سیاستمداران قرار گرفته بود. 
شوماکوف اظهار داشت: گایوان – کاسه درپوش دار- وسیله سنتی پذیرایی چای چینی است که از سه عنصر تشکیل شده است: کاسه (نماد انسان)، نعلبکی (نماد زمین) و در (نماد آسمان)؛ در فرهنگ چینی، ساختار گایوان، نماد هماهنگی انسان، زمین و آسمان محسوب میشود.
امضای سند ویژه برای کل جهان، وجه تمایز بیانیه پوتین و شی
مارات بشیروف کارشناس علوم سیاسی از منظری دیگر به سفر پوتین به پکن نگاه کرد. او با اشاره به بیانیه مشترک سران روسیه و چین درباره معماری جهان چندقطبی به پایگاه خبری روسی «تزارگاد» ابراز عقیده کرد: برای نخستینبار در تاریخ جهان، یک سند ویژه امضا شد؛ این سند نه تنها مربوط به دو کشور، بلکه مربوط به کل سیاره زمین است.
وی اظهار داشت: سند مهمی که توسط روسیه و چین امضا شده است، توافقنامه جهان چندقطبی است
این کارشناس روس یادآور شد: این سند شامل ۴۷ صفحه است که جزئیات چگونگی ساختار یک نظم بینالمللی را شرح میدهد، نظمی که در آن چندین قطب نفوذ ژئوپلیتیکی وجود داشته باشد؛ این سند به قوانین و اصول احترام متقابل، همکاری و منافع متقابل میپردازد.
بشیروف خاطرنشان کرد: این اصول اساساً با اصولی که شی جینپینگ رئیسجمهور چین آن را «قانون جنگل» مینامید یعنی رویکرد غرب در حاکمیت زور و عدم احترام متقابل، متفاوت است.
این کارشناس علوم سیاسی افزود که نمونههای اولیه این سند قبلاً در کشورهای بریکس و اتحادیه اقتصادی اوراسیا مورد بحث قرار گرفته است، اما این سندها همواره بین دولتها بودهاند؛ اکنون این دو رهبر در حال ارائه مدل جدیدی از حکومت جهانی هستند. این موضوع نه تنها برای روابط بین چین و روسیه، بلکه برای سیاستگذاران جهانی نیز مهم است. 
بشیروف در رمزگشایی از سخنان یوری اوشاکوف دستیار رئیسجمهور روسیه درباره دستیابی پوتین و شی به یک توافق مهم نیز گفت: این توافق در ارتباط با پروژه «قدرت سیبری ۲» است؛ ظاهراً شاخصهای اصلی آن در دیدار رهبران دو کشور مورد توافق قرار گرفته است.
وی یادآور شد: قدرت سیبری ۲، خط لولهای است که گاز روسیه را از طریق خاک مغولستان به چین انتقال خواهد داد؛ مذاکرات مربوط به این خط لوله بلافاصله پس از راهاندازی نخستین خط لوله گاز «قدرت سیبری» آغاز شد اما مذاکرات به دلیل اختلاف نظر درباره هزینه، مسیر و شرایط تحویل به تأخیر افتاد.
این کارشناس مسائل سیاسی روسیه گفت: از آنجا که خط لوله «قدرت سیبری ۲» به تأمین انرژی داخلی مغولستان نیز کمک خواهد کرد، بسیار پیچیدهتر از خط لوله «قدرت سیبری ۱» است که مستقیماً گاز را از روسیه به چین عرضه میکند.
نشانه پیشرفت برای اقتصاد روسیه
ولادیمیر زاخاروف، شرقشناس، چینشناس و معاون دبیرکل سابق سازمان همکاری شانگهای نیز به «تزارگاد» گفت: سفر رئیس جمهور روسیه به چین میتواند یک پیشرفت برای اقتصاد روسیه باشد چرا که یکی از نتایج آن، توافق نهایی در مورد خط لوله گاز «قدرت سیبری ۲» بود.
وی اظهار داشت: دستور کار مذاکرات دیپلماتیک پوتین و شی نیز شامل هماهنگی اقدامات در سازمان ملل و تقویت سازمان همکاری شانگهای است، به ویژه آنکه این سازمان برای اجلاس سران در بیشکک پایتخت قرقیزستان مهیا میشود.
زاخاروف همچنین به اهداف تجاری و اقتصادی سفر پوتین اشاره کرد و گفت: در سال ۲۰۲۴، تجارت بین دو کشور به ۲۴۰ میلیارد دلار رسید و قرار است تا سال ۲۰۳۰ به ۳۰۰ میلیارد دلار افزایش یابد. 
جزئیات دست دادن پوتین و شی
و اما ایلیا آنیشچنکو متخصص روسی زبان بدن نیز از منظری دیگر، سفر پوتین را بررسی کرد.
آنیشچنکو با مقایسه چگونگی دستدادن پوتین و شی با نحوه مصافحه رئیسجمهور چین با همتای آمریکایی خود گفت: نوع دست دادن ترامپ و شی کاملا رسمی و کاری بود اما رهبران چین و روسیه در دست دادن خود هم نشان دادند که رابطهای دوستانه دارند.
وی افزود: مشخص است که شی نسبت به پوتین تمایل بیشتری دارد و رابطه آنها مبتنی بر اعتماد بیشتری است.
این متخصص زبان بدن به رسانه روسی تزارگاد گفت: چندین عامل به رابطه دوستانه بین پوتین و شی دلالت دارد، نخست، نحوه دست دادن شی با پوتین است، که او اینکار را با هر دو دست انجام میدهد.
وی افزود: فیلم این دیدار نشان میدهد که رهبر چین بازوی راست رهبر روسیه را از آرنج گرفته است.
آنیشچنکو ادامه داد: نکته دوم این است که شی به پوتین اجازه میدهد تا بسیار بیشتر از سایر رهبران به او نزدیک شود.
وی اظهار داشت: شی هنگام دستدادن ترامپ را در فاصله نگه داشت اما در زمان دست دادن با پوتین، پنج تا ۱۰ سانتیمتر به پوتین نزدیکتر شد.
این کارشناس روس گفت: بدن شی هنگام دست دادن با پوتین کمی به سمت او متمایل است اما زمانی که او چند روز قبل در پکن با ترامپ احوالپرسی میکند، بدن و سر او کمی به عقب متمایل است؛ این موضوع بیانگر آن است که تنش و رویارویی با ترامپ بیشتر است و شی اعتماد کمتری به او دارد. 
با این وجود، سخنگوی کرملین در سخنانی همزمان با آغاز مذاکرات رهبران روسیه و چین در قالب گسترده با حضور هیأتهای بلندپایه دو کشور در پکن، از رسانهها خواست که از مقایسه تشریفات مربوط به سفر پوتین و ترامپ – که در فاصله چهار روز از یکدیگر – انجام شدهاند، خودداری و به ماهیت تعاملات صورت گرفته در سفرها توجه کنند.
دیمیتری پسکوف در پاسخ به پرسشی در حاشیه مذاکرات رؤسای جمهور روسیه و چین در پکن افزود: جنبههای تشریفاتی سفرهای ولادیمیر پوتین رئیس جمهور روسیه و دونالد ترامپ رهبر ایالات متحده به پکن، به سختی میتواند مبنایی برای مقایسه یا نتیجهگیری باشد.
وی خاطرنشان کرد: آنچه در این سفرها ارزشمند است، ماهیت تعاملاتی است که صورت میگیرد.
سخنگوی کرملین در عین حال گفت: برای کشورهای شرقی – که روسیه نیز تا حدودی یک کشور شرقی است- مقوله تشریفات از اهمیت ویژهای برخوردار است اما نکته مهم، اصل تعاملات دو طرف است.
وی اظهار داشت: اگر سخنان رؤسای جمهور روسیه و چین را در آغاز مذاکرات در قالب محدود تجزیه و تحلیل کنید، متوجه میشوید که هر دو طرف اهمیت زیادی برای روابط دو کشور قائل هستند.
برخی منابع خبری پیش از این با اشاره به اینکه نخستوزیر چین در سفر روزهای اخیر دونالد ترامپ به پکن در فرودگاه از رئیسجمهور آمریکا استقبال کرد و در سفر پوتین، وزیر امور خارجه چین برای استقبال از رهبر روسیه در فرودگاه حاضر شد، مطالبی منتشر کرده بودند.
با این وجود، پکن برای هر یک از رهبران روسیه و آمریکا، آیین کامل استقبال رسمی، فرش قرمز، خوشامدگویی گروههای سرود و کودکان چینی در میدان تیانآنمن برگزار کرد.
تعداد اعضای هیأت روسی نشاندهنده تمایل دو کشور برای تقویت مشارکت راهبردی
سرگئی ساناکویف رئیس مرکز تحلیلی روسیه و چین نیز با اشاره به شمار زیاد مقامات و فعالان تجاری بخشهای دولتی و خصوصی روسیه در هیأت همراه پوتین به «فدرال پرس» گفت: تعداد اعضای این هیأت، نشاندهنده تمایل مسکو و پکن برای تقویت مشارکت راهبردی خود است.
این کارشناس روس تأکید کرد: مسکو و پکن در حال جمعبندی نتایج همکاری دیرینه خود و همزمان تدوین برنامههایی برای دهههای آینده هستند. 
وی ادامه داد: این کشورها به تدریج از تجارت سنتی به سمت اتحادهای فناوری پیچیدهتر، توسعه زیرساختها و گسترش همکاری در اتحادیه اقتصادی اوراسیا و ابتکار کمربند و جاده در حال حرکت هستند.
ساناکویف خاطرنشان کرد که روسیه و چین تقریباً دلار را در تسویه حسابهای متقابل به طور کامل کنار گذاشتهاند که این امر راه را برای توسعه بیشتر مبادلات اقتصادی هموار میکند.
زنگ خطر «قدرت سیبری ۲» برای آینده انرژی اروپا
رسانههای روس همچنین اظهارنظر کارشناسی المانی را بازتاب دادند که پیامدهای فاجعهباری را از توافقهای جدید بین روسیه و چین برای قاره اروپا پیشبینی میکند.
آدریان گایگس، کارشناس چین و روسیه در این باره به کانال تلویزیونی «بیلد نا روسکوگو» - رسانه آلمانی به زبان روسی- گفت: خط لوله گاز «قدرت سیبری ۲» تا ۵۰ میلیارد متر مکعب گاز در سال به چین عرضه خواهد کرد و به روسیه کمک میکند تا بازار از دست رفته اروپا را جایگزین کند.
این کارشناس گفت: این وضعیت میتواند به معنای افزایش قیمت انرژی برای اروپا و همچنین پیامدهای ناگوار در ثبات ژئوپلیتیک باشد.
وی ادامه داد: با نهایی شدن قرارداد خط لوله قدرت سیبری ۲، گاز روسیه برای همیشه از بازار اروپا ناپدید خواهد شد و در آن شرایط، اروپا به گاز طبیعی مایع وابسته خواهد شد که تولید و حملونقل آن به طور قابل توجهی گرانتر است.
گایگس ادامه داد: قیمتهای بالاتر انرژی، هزینههای تولید بلندمدت را افزایش میدهد و رقابتپذیری صنعتی را تضعیف میکند.
مروری بر مطالب تحلیلی رسانههای روسیه از ابعاد سفر پوتین به پکن
رمزگشایی روسها از پیام مهمانی چای «شی» تا ناخشنودی غرب از قدرت سیبری ۲
مسکو- ایرنا- سفر دو روزه ولادیمیر پوتین رئیسجمهور روسیه به پکن عصر چهارشنبه پس از آیین غیررسمی مهمانی چای پایان یافت و شی جین پینگ رئیسجمهور چین، اینگونه همتای روس خود را بدرقه کرد.
صاحبخبر -
∎