به گزارش اقتصادنیوز، پسلرزههای سیاست دولت ایالات متحده گریبانگیر کوباییها شده است.
ملت در حال شکست
به نوشته واشنگتنپست ، قطعی گسترده برق در کوبا باعث شد بسیاری از مردم این کشور در حالی از خواب بلند شدند که اطلاع از تهدید دونالد ترامپ، رئیس جمهور ایالات متحده، نداشتند که گفته بود بر هر کشوری که به این جزیره کارائیبی نفت بفروشد تعرفه اعمال خواهد کرد.
اقتصادنیوز: با برکناری مادورو، منافع پکن در ونزوئلا اکنون تابع ترجیحات ترامپ است.
پخش این خبر در هاوانا و سراسر کشور، موجب فوران خشم و اندوه کوباییهایی شد که هماکنون هم با تحریمهای ایالات متحده دست و پنجه نرم میکنند،و از این به بعد زندگی برایشان سختتر هم خواهد شد.
لازارو آلفونسو، طراح و گرافیست بازنشسته 89 ساله، گفت: «این یک جنگ است.» او ترامپ را «کلانتر جهان» توصیف کرد و گفت که احساس میکند در غرب وحشی زندگی میکند، جایی که هر چیزی مجاز است. پس از آنکه ترامپ این خبر را اعلام کرد، کوبا را «ملت در حال شکست» توصیف کرد و گفت: «به نظر میرسد که این کشور قادر به ادامه حیات نخواهد بود.»
آلفونسو، که رکود اقتصادی شدید دهه ۱۹۹۰ معروف به «دوره ویژه» پس از کاهش کمکهای شوروی را تجربه کرده است، گفت که وضعیت فعلی کوبا با توجه به خاموشیهای شدید، کمبود کالاهای اساسی و کمبود سوخت، بدتر است.او گفت: «تنها چیزی که اینجا در کوبا کم داریم، این است که بمبها شروع به افتادن کنند.»
کوبا هر روز با قطعیهای گسترده برق مواجه است و کمبود سوخت و زیرساختهای فرسوده ناشی از بحران اقتصادی - به واسطه کاهش گردشگری، افزایش تحریمهای ایالات متحده و اصلاحات مالی داخلی ناموفق برای یکسانسازی ارز- آن را تشدید کرده است. اکنون کوباییها نگرانند که محدودیتهای جدید بر صادرات نفت، اوضاع را بدتر کند.»
زندگی غیرممکن؛ کوبا علیه کوباییها
ترامپ پیش از این گفته بود که پس از حمله ایالات متحده به ونزوئلا و دستگیری رهبر این کشور آمریکای جنوبی، ارسال نفت از این بزرگترین متحد کوبا، را متوقف خواهد کرد. در همین حال، مکزیک هم احتمالا ارسال نفت به کوبا را کاهش خواهد داد. پس از آنکه تحریمهای ایالات متحده علیه ونزوئلا، تحویل نفت خام به این جزیره را فلج کرد، مکزیک به همراه روسیه به یکی از تأمینکنندگان اصلی سوخت کوبا تبدیل شد.
یانیوس کابررا ماسیاس، ۴۷ ساله، یک دستفروش خیابانی کوبایی که نان و تنقلات شیرین میفروشد، گفت: «زندگی کردن به این شکل غیرممکن است.» او گفت که معتقد نیست کوبا تهدیدی برای ایالات متحده باشد، بلکه «کوبا تهدیدی برای کوباییها است، نه برای ایالات متحده. برای ما کوباییهای اینجا، این دولت است که تهدیدی برای ماست. آخرین اقدام ترامپ ضربه سختی خواهد زد. در نهایت، این مردم هستند که رنج میبرند... نه دولتها.»
ستون فقرات اقتصاد کوبا
به گفته خورخه پینیون، متخصص موسسه انرژی دانشگاه تگزاس، سوال کلیدی بیپاسخ مانده است: کوبا برای چند روز سوخت دارد؟ پینیون هشدار داد که اگر ظرف چهار تا هشت هفته آینده هیچ نفتکشی نرسد، آینده کوبا تیره و تار خواهد بود. او با اشاره به اینکه گازوئیل «ستون فقرات اقتصاد کوبا» است، گفت: «این اکنون یک وضعیت بحرانی است زیرا تنها کشوری که در مورد آن شک داشتیم مکزیک بود.»
پینیون خاطرنشان کرد که چینیها نفت ندارند و تنها کاری که میتوانند انجام دهند این است که به کوبا اعتبار دهند تا از یک فروشنده ثالث نفت بخرد. در همین حال، او روسیه را «یک کارت وحشی» خواند: آنقدر تحریم دارد که تحریمهای دیگر ولادیمیر پوتین را آزار نمیدهد،» و افزود که به دلیل همین تحریمها، مقدار زیادی از نفت روسیه به دنبال مقصد فروش میگردد.
زندگی در تاریکی: پایان دنیا؟
در همین حال، بسیاری از کوباییها همچنان عمدتاً در تاریکی زندگی میکنند. لوئیس آلبرتو مسا آکوستا، جوشکار ۵۶ ساله، گفت که اغلب به دلیل قطعیهای مداوم برق که او را به یاد «دوره ویژه»ای که تحمل کرده میاندازد، قادر به کار نیست. او گفت: «من انتهای تونل را روشن نمیبینم.» و افزود که کوباییها باید گرد هم آیند و به یکدیگر کمک کنند.
تقاضای روزانه برق در کوبا به طور متوسط حدود ۳۰۰۰ مگاوات است، تقریباً نیمی از آنچه در ساعات اوج مصرف در دسترس است. دایانیرا هررا، مادر یک پسر پنج ساله، گفت که به دلیل قطعیها برای مراقبت از پسرش مشکل دارد و خاطرنشان کرد که آنها عصرها را روی پلههای خانهشان میگذرانند. او وقتی صبح چهارشنبه آنچه ترامپ اعلام کرده بود را شنید، باورش نمیشد.او در مورد تأثیر آن بر کوبا گفت: «پایان دنیا».
فروپاشی ستون برنامههای بهداشتی پوپولیستی
با این حال، فراتر از نفت و انرژی، کوباییها با پیامدهای دیگر ناشی از سقوط مادورو هم دستوپنجه نرم میکنند. به نوشته فایننشیال تایمز ، خروج پزشکان کوبایی از ونزوئلا، هاوانا را از درآمدهای حیاتی محروم کرده است.
بر اساس این گزارش، در هفتههای پس از ربودن جسورانه شبانه مادورو، دهها پزشک کوبایی - به عنوان ستون برنامههای بهداشتی پوپولیستی این کشور و نمادی از روابط نزدیک بین متحدان سوسیالیست - بیسروصدا پستهای خود را ترک کرده و به هاوانا بازگشتهاند.
اقتصادنیوز:استراتژی قدرت متوسط هند، این کشور را از شر تعرفههای سرسامآور ترامپ رهایی بخشید.
به گفته یک نگهبان امنیتی در یکی از مراکز درمانی کاراکاس که عمدتاً توسط پزشکان کوبایی اداره میشد: «آنها دیگر اینجا نیستند، فقط کارکنان ونزوئلایی باقی ماندهاند.» او در حالی که زمزمه میکرد درباره موضوعی بسیار حساس برای دولتهای کاراکاس و هاوانا صحبت میکند، افزود: «پس از ۳ ژانویه، آنها شروع به انتقال آنها کردند.»
ضربه تلخ به قدرت نرم سوسیالیستی
کوبا دهههاست که پزشکانش را به سراسر جهان صادر میکند و با تقویت قدرت نرم این جزیره، در طول تحریم طولانی مدت ایالات متحده، ارز خارجی مورد نیازش را فراهم میکند. طبق پستهای دولت کوبا در رسانههای اجتماعی، حدود ۱۳۰۰۰ متخصص امور پزشکی در ژوئن سال گذشته در ونزوئلا بودند.
خروج آنها احتمالا ضربه تلخی است، زیرا دونالد ترامپ، رئیس جمهور ایالات متحده، تحویل نفت ونزوئلا به کوبا را متوقف کرده و مکزیک، تأمینکننده اصلی آن را تحت فشار قرار داده و هاوانا را در آستانه اتمام سوخت قرار داده است. به گفته هیلدا لندرو، انسانشناس و فعال کوبایی-مکزیکی، این دو شکست «رژیم کوبا را در بحران قرار میدهد».
رژیم کار اجباری و فشار برای رژیم چنج
سال گذشته، ایالات متحده محدودیتهای ویزا را برای مقامات کوبایی و خارجی درگیر در مأموریتهای پزشکی خود گسترش داد و به شیوههای کار اجباری استناد کرد. هاوانا این تحریمها را محکوم کرد و گفت که به اعزام این گروهها ادامه خواهد داد. کوبا و ونزوئلا مدتهاست که نزدیکترین متحد یکدیگر بودهاند و هاوانا در ازای نفت ونزوئلا با تخفیف زیاد، پرسنل اطلاعاتی و پزشکان را در اختیار آنها قرار میداد. مادورو برای سرپا نگه داشتن رژیم خود به سرویسهای اطلاعاتی کوبا متکی بود و محافظان کوبایی او را همراهی میکردند که 32 نفر از آنها هنگام دستگیری او کشته شدند.
دولت ترامپ میخواهد دولت کوبا را ساقط کند. این دولت سالها درگیر بحران اقتصادی بوده و طبق برآوردها، با کمبود غذا، خاموشیهای تقریباً روزانه و فرار یک پنجم جمعیت در پنج سال گذشته مواجه است. اخیرا، مارکو روبیو، وزیر امور خارجه ایالات متحده و فرزند مهاجران کوبایی، به کمیته روابط خارجی سنا گفته: «ما دوست داریم شاهد تغییر رژیم آنجا باشیم. این بدان معنا نیست که ما قصد داریم تغییری ایجاد کنیم، اما دوست داریم شاهد تغییر باشیم.»
تحلیلگران معتقدند که خروج مداوم کادر پزشکی کوبایی نتیجه فشار واشنگتن است. به گفته آرماندو چاگواسدا، استاد کالج امهرست «پزشکان کوبایی بخش اصلی سیاست هاوانا در قبال ونزوئلا بودند. بازگشت پزشکان به کوبا به این شکل به وضوح نشان دهنده فشار سیاسی است.»
کولهپشتیهای آماده
در یکی از مراکز درمانی کاراکاس، یکی از کارکنان گفت که برخی از کارکنان کوبایی باقی ماندهاند، اما چندین نفر آنجا را ترک کردهاند. این کارمند که مانند دیگران به شرط ناشناس ماندن با فایننشال تایمز صحبت کرد، گفت: «همه چیز بیسروصدا در حال انجام است.»
به گفته عمر ونتو، پزشک کوبایی که با تیم پزشکی میامی، یک سازمان مردمنهاد پزشکی مستقر در ایالات متحده، کار میکند: «به همه پزشکان دستور داده شده است که یک کوله پشتی آماده داشته باشند. این کوله پشتی حاوی لوازم کافی برای هفت روز است و اگر آنها مجبور به ترک اینجا شوند، اینها تنها چیزی است که مجازند جدا از مدارک شناسایی خود با خود ببرند.»
یک پزشک ونزوئلایی گفته آنها در کوبا تعطیلات خود را میگذرانند. این پزشک گفت: «هیچ خبری مبنی بر بازگشت آنها وجود ندارد.»
بیماران در یک کلینیک از از دست دادن کوباییهایی که برای سیستم بهداشتی رو به زوال، شریان حیاتی فراهم کردهاند، ناامید شدند. دلسی رودریگز، رئیس جمهور موقت، متعهد شده است که درآمدهای جدید نفتی را برای بازسازی این بخش اختصاص دهد.
برخی از بیماران برای پرستاران کوبایی خود مراسم بدرقه ترتیب دادند. یکی از بیماران که خود را چاویستا (به عنوان حامیان دولت) معرفی کرد، گفت: «این منصفانه نیست. ما چاویستاهای انقلابی از پزشکان کوبایی حمایت میکنیم، اما پس از ۳ ژانویه، شروع به بردن آنها کردند.»
صادرات اجباری نیروی کار
کشورهای دیگری هم از حضور پزشکان کوبایی بهرهمند شدهاند. به گفته وزارت بهداشت این کشور، در برزیل، که یک دهه پیش با حدود ۱۱۴۰۰ نفر شاغل در آنجا، مقصد اصلی بود، اکنون این تعداد به کمتر از ۳۰۰۰ نفر رسیده است. یک مقام دولتی گفت که هیچ نشانهای از عزیمت قابل توجه اخیر وجود ندارد.
سال گذشته، واشنگتن ویزاها را لغو کرد و محدودیتهای سفر را برای چندین مقام برزیلی به دلیل مشارکت در «طرح صادرات اجباری نیروی کار» کوبا اعمال کرد. کلودیا شینباوم، رئیس جمهور مکزیک، از استفاده از پزشکان کوبایی دفاع کرده و گفته است که آنها متخصصان را به مناطق دورافتاده میآورند.
∎