به گزارش خبرنگار فرهنگی ایرنا، صنایع دستی ایران نمادی از ذوق، هنر و تمدن غنی زنان و مردان ایرانی است که با دست و ابزارهای ساده تولید میشود. بیش از ۳۷۰ نوع صنایع دستی در کشور وجود دارد و ایران جزء هشت کشور اول تولیدکننده صنایع دستی در جهان است. گستردگی، تنوع و کیفیت محصولات صنایع دستی ایران موجب شده این صنایع مورد اقبال مردم در دنیا قرار گیرد تا جایی که رئیس شورای جهانی صنایعدستی، ایران را «بهشت صنایعدستی» نامیده این توصیف نشان میدهد که آثار هنرمندان ما از ارزش و جذابیت بالایی در سطح بینالمللی برخوردار است.
فرش، گلیم، میناکاری، خاتمکاری، قلمزنی، سفالگری، ترمهبافی و منبتکاری از معروفترین صنایع دستی ایران به شمار میآید که در کنار هنرهای چرمی و سنگی به شهرت جهانی رسیده و به دلیل اصالت و زیبایی، جایگاه ویژهای در فرهنگ و صادرات ایران دارد. براساس آمارهای موجود صادرات رسمی صنایعدستی در سال گذشته ۲۲۴ میلیون دلار بوده و تقریبا به همین میزان نیز صادرات چمدانی انجام شده که تاثیرات آن در اقتصاد کشور و حفظ میراث فرهنگی ایران مشهود است.
یزد، شهر جهانی زیورآلات سنتی
یزد از دیرباز به عنوان یکی از مراکز مهم زرگری در ایران شناخته می شد. تعداد قابلتوجهی از صنعتگران این شهر از ۶۰۰ سال قبل در حرفه زرگری و شیوه استخراج طلا فعالیت میکردند. مردم از استانهای دیگر برای قالبگیری طلا به یزد میآمدند و زرگری، یک فعالیت شاخص اقتصادی در این شهر بوده است.
برآوردها نشان میدهد که اکنون حدود ۲ هزار نفر در زمینه ساخت زیورآلات سنتی در یزد مشغول بکار هستند. سبک سنتی زیورآلات یزد در طرح، نقش و شیوه ساخت در طول دهههای گذشته و حفظ این ویژگیها باعث شده شهر یزد به دلیل دارا بودن این هنر منحصر به فرد با همافزایی و همکاری بخشهای دولتی، خصوصی و فعالان این عرصه به عنوان شهر جهانی زیورآلات سنتی در فهرست آثار یونسکو به ثبت برسد که به اعتبار بینالمللی و گردشگری این منطقه میافزاید.
زیورآلات سنتی یزد شامل طلا، نقره و دیگر انواع آن، به دلیل اصالت و دیرینگی این هنر صنعت و همچنین تنوع در ساخت، نوآوری و خلاقیت سازندگان و عیار بالای طلای آن همواره مورد توجه بوده است.
برخی از مهمترین دستاوردهای معاونت میراث فرهنگی در دولت چهاردهم
شرکت ۱۵۱ صنعتگر در ۱۹ نمایشگاه خارجی
۱۵۱ صنعتگر ایرانی برای نمایش و عرضه تولیدات خود به جهانیان در ۱۹ نمایشگاه صنایع دستی خارجی شرکت کردند. برپایی پاویون رسمی ایران در نمایشگاه واردات شانگهای از مهمترین دستاوردهای این دوره بوده است.
بازار داخلی و اشتغالزایی
برپایی ۳۶ هزار و ۵۶۴ غرفه فروش در سه هزار و ۳۶۴ بازارچه و برگزاری سی و هفتمین نمایشگاه ملی صنایعدستی با حضور بیش از هزار هنرمند، گامهای اساسی در توسعه بازار داخلی بهشمار میرود.
همچنین وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی موفق به ایجاد ۵۹ هزار و ۸۲۸ فرصت شغلی جدید از شهریور تاکنون شده که تاثیر مستقیمی بر بهبود وضعیت اقتصادی و اشتغالزایی داشته و ۱۴ همت تسهیلات حمایتی برای توسعه و اشتغال به هنرمندان صنایعدستی پرداخت کرده است.
اصلاحات ساختاری و قوانین حمایتی
متولیان این وزارتخانه در راستای بهبود ساختار قانونی صنایعدستی، بازگشت ترجیحی ارز صادراتی و رفع ممنوعیتها را در دستور کار قرار داد. از سوی دیگر سند توسعه ملی صنایعدستی بهطور رسمی تصویب شد و آییننامههای کلان در چارچوب برنامه هفتم توسعه کشور به اجرا درآمد.
همچنین ۱۴۹ استاندارد تولید برای صنایعدستی تدوین، برخی از رشتههای در معرض فراموشی احیا و ۵۳ خانه صنایعدستی در بناهای تاریخی راهاندازی شد.
همکاریهای بینالمللی و حکمرانی مشارکتی
معاونت میراث فرهنگی در راستای گسترش روابط بینالمللی نیز نهمین جشنواره بینالمللی سرو سیمین را برگزار کرد.
همچنین با طراحی الگوهای نوین تجاری و توسعه همکاریهای منطقهای، بهسوی حکمرانی مشارکتی و آیندهسازی حرکت کرده است.
توسعه بازارچههای صنایع دستی
برنامه توسعه بازارچههای صنایع دستی در قالب بسته حمایتی یکپارچه و با هدف تکمیل حلقه مفقوده تولید و فروش طراحی شده و بازارچههای صنایع دستی در راستای رونق بخشیدن به تولید محلی و تقویت گردشگری با معرفی هویت فرهنگی مناطق راهاندازی میشود.
بازارچههای دیجیتال نیز یکی از محورهای اصلی این برنامه است که در کنار بازارچههای محلی قرار میگیرند. این برنامه نشان میدهد که دولت قصد دارد ابزارهای مدرن برای فروش محصولات هنرمندان، بهویژه آنهایی که در مناطق دور افتاده فعالیت میکنند را فراهم کند.
همچنین تمرکز بر توسعه از سوی مردم و ایجاد زیرساخت فروش (محلی و دیجیتال) نشان میدهد که دولت چهاردهم قصد دارد مسیر حمایت از هنرمندان صنایع دستی را از رویکرد صرفا اعطای تسهیلات به سمت توانمندسازی سیستمی (آموزش و بازار دسترسی) تغییر دهد.