صاحبخبر - گروه بینالملل - علی ودایع: پس از کلی اما و اگر سرانجام مذاکرات هستهای ایران و آمریکا در عمان برگزار شد. اگرچه هنوز بوی باروت با طعم خون و نفت در غرب آسیا ملموس است اما گمانه زنیهایی وجود دارد که چانه زنیهای غیرمستقیم «سید عباس عراقچی» با «استیو ویتکاف» و «جارد کوشنر» مثبت بوده است.
به گزارش مردم سالاری آنلاین ،رایزنیهای ایران و آمریکا در شرایطی انجام شد که غرب آسیا یکپارچه دنبال کنترل سطح تنشی هستند که از سمت شخص «دونالد ترامپ» دنبال میشود. «اسماعیل بقائی» سخنگوی وزارت امور خارجه در پایان دور جدیدی از مذاکرات با ایالات متحده در حساب ایکس خود نوشت: مذاکرات ایران و آمریکا در مسقط با تفاهم طرفین برای ادامه گفتگوها خاتمه یافت.طرفین ضمن تبیین دیدگاهها و مطالبات خود، تفاهم کردند که در مشورت با پایتختها راجع به دور بعدی گفتگوها تصمیم گیری نمایند.
مذاکرات شفاف و مفید
وزیر خارجه عمان دقایقی پس از پایان مذاکرات ایران و آمریکا در مسقط، مذاکراتی که امروز انجام شد را «بسیار جدی و مفید» خواند. بدر بوسعیدی در پستی در شبکه ایکس گفت: «برای روشن شدن ذهنیت ایران و آمریکا و شناسایی زمینههای پیشرفت احتمالی مفید بود. قصد داریم در زمان مناسب دوباره تشکیل جلسه دهیم تا نتایج آن با دقت در تهران و واشنگتن بررسی شود. بوسعیدی در ایکس نوشته: مذاکرات امروز برای شفافسازی دیدگاههای دو طرف «مفید بود.»مذاکرات ایران و آمریکا در مسقط به طور غیرمستقیم و با وساطت وزیر خارجه عمان برگزار شد. ساعتی پیش رسانههای ایران هم از پایان این دوره مذاکرات خبر دادند.
به گزارش ایرنا، وزیر امور خارجه ایران هم پس از پایان این دور از مذاکرات غیرمستقیم با ایالات متحده در عمان، در جمع خبرنگاران حاضر در مسقط گفت: امروز ما گفتوگوهای طولانی و فشردهای داشتیم. از ساعت ۱۰ صبح که آغاز کردیم تا اکنون که نزدیک به ساعت ۶ بعدازظهر است، جلسات متعددی برگزار شد؛ البته بهصورت غیرمستقیم. آقای بدر بوسعیدی، وزیر امور خارجه عمان، امروز زحمت زیادی کشیدند؛ هم از باب مهماننوازی، میزبانی و هم از باب انتقال صحبتها و پیامهای طرفین به یکدیگر.
رئیس دستگاه دیپلماسی با اشاره به اینکه امروز چندین دور جلسات برگزار شد، گفت: صحبتهایی که ما با ایشان داشتیم و سپس ایشان با طرف مقابل مطرح کردند، موجب شد پس از این مدت طولانی که گفتوگویی نداشتیم، نقطهنظرات به یکدیگر منتقل شود. این موضوع بسیار مهم بود. نگرانیهای ما منتقل شد و منافع ما، حقوقی که مردم ایران دارند و همه مواردی که باید گفته میشد، بهنظر من در فضایی بسیار خوب منتقل شد و در عین حال دیدگاههای طرف مقابل نیز شنیده شد.
مذاکرات امروز
شروع خوبی بود
سیدعباس عراقچی با تاکید بر اینکه میتوانم بگویم که شروع خوبی بود، ادامه داد: اما ادامه آن منوط به این است که ما در پایتختها مشورتهایی انجام دهیم و درباره چگونگی ادامه روند تصمیمگیری کنیم. در مورد نفسِ ادامهی گفتوگوها تقریباً توافق نظر وجود داشت و قرار شد این روند ادامه پیدا کند؛ اما اینکه زمان، چگونگی و تاریخ آن چگونه باشد، در مشورتهای بعدی و از طریق آقای بدر بوسعیدی انجام خواهد شد. به نظر من فضای خوبی حاکم بود و در یک جمله میتوانم بگویم که شروع خوبی بود.
وزیر امور خارجه در ادامه خاطرنشان کرد: اکنون در مرحلهای هستیم که پس از هشت ماه پرتلاطم، که یک جنگ را پشت سر گذاشتیم و همه مسائل دیگری که میدانیم، قرار است دوباره یک روند گفتوگو آغاز شود. این بیاعتمادی بسیار بزرگی که در این مدت به وجود آمده و بر بیاعتمادیهای قبلی افزوده شده، چالشی سنگین بر سر راه مذاکرات است و ما ابتدا باید بر این فضای بیاعتمادی حاکم غلبه کنیم و سپس بتوانیم چارچوب یک گفتوگوی جدید را، که بهاصطلاح بتواند منافع مردم ایران را تأمین کند، طراحی کنیم.
ادامه رجز خوانی ترامپ
بسیاری منتظر بیانیه رسمی ترامپ هستند که تا لحظه تنظیم این گزارش منتشر نشده است.رئیس جمهوری آمریکا همزمان با شروع مذاکرات جمعه مسقط در راستای اظهارات متناقض خود بار دیگر گفت: ایران در حال مذاکره است.
ترامپ در سخنرانی خود در مراسم «صبحانه دعای ملی» با تکرار تهدیدات و ادعاهای خود افزود: «ایران در حال مذاکره است. آنها نمیخواهند حمله کنیم. ما یک ناوگان بزرگ داریم که دارد به آنجا میرود.»
رئیس جمهوری آمریکا که خود را رئیس جمهوری صلح میداند، بار دیگر با تاکید بر توان نظامی آمریکا گفت: : «شما این موضوع را در جریان [عملیات] بمبافکنهای بی-۲ در ایران شاهد بودید.»
رئیس جمهوری آمریکا، تاکنون بارها بر نابودی کامل توان و «زیرساختهای هستهای» ایران بر خلاف برآوردها تاکید کرده است.
او همچنین درباره توان نظامی آمریکا مدعی شد: ما در سراسر خاورمیانه فرودگاههای قابلحمل داریم، باندهایی که قابلحمل هستند. آنها را پهن و بعد جمع میکنیم. ما تجهیزاتی داریم که هیچکس تجهیزات ما را ندارد.
توافق برای فهم
در شرایطی که فضای غرب آسیا همچنان میان «گزینه نظامی» و «میز مذاکره» نوسان میکند، نشست غیرمستقیم مسقط میان عراقچی و تیم ترامپ (به نمایندگی ویتکاف و کوشنر)، بیش از آنکه یک توافق نهایی باشد، یک «تفاهم برای فهم متقابل» بود. تهران و واشنگتن در حالی پشت دربهای بسته و با میانجیگری «بدر بوسعیدی» به تبادل دیدگاه پرداختند که سایه سنگین بیاعتمادی هشتماهه و رجزخوانیهای همزمان دونالد ترامپ، مسیر رسیدن به یک «چارچوب جدید» را به شدت ناهموار کرده است. توافق بر سر «نفس ادامه گفتگوها» تنها دستاورد قطعی این نشست بود؛آنهم در شرایطی که اسرائیل به دنبال تشدید تخاصم است و ترامپ هم یک جنگ طلب تمام عیار است. اکنون توپ در زمین واشنگتن است تا مشخص کند آیا «شروع خوبِ» مسقط میتواند به یک «فرجام صلحآمیز» ختم شود یا بوی باروت دوباره بر عطر دیپلماسی غلبه خواهد کرد. ایران با هوشمندی دیپلماتیک، باب گفتگو را باز نگه داشته است، اما واقعیت این است که در شطرنج جدید ترامپ، مهرهها با احتیاط جابجا میشوند. در حالی که عمان نقش «تسهیلگر» را ایفا میکند، دیپلماسی واقعی زمانی رخ خواهد داد که واشنگتن هم از موضع برابر وارد «معامله» شود.∎