به گزارش روز سهشنبه ایرنا از نشریه دیپلمات، روابط استرالیا و هند از زمان اعلام «شراکت راهبردی جامع» در سال ۲۰۲۰ (۱۳۹۹ خورشیدی) بهطور پیوسته گسترش یافته و همکاریهای دفاعی به یکی از ارکان اصلی این روابط تبدیل شده است. در چارچوب «اعلامیه مشترک درباره چشمانداز مشترک همکاری دریایی در هند–اقیانوسیه»، دو کشور بر تعمیق روابط نیروی دریایی و تقویت آگاهی حوزه دریایی از طریق تبادل اطلاعات تاکید کردهاند؛ همچنین توسعه همکاریهای غیرنظامی دریایی میان نهادهای اجرای قانون و گاردهای ساحلی نیز در دستور کار قرار گرفته است.
با وجود پیشرفت قابلتوجه در همکاریهای نیروی دو کشور، بهویژه از طریق گسترش و پیچیدهتر شدن رزمایشهای مشترک «آزایندکس» که اکنون بر جنگ ضدزیردریایی تمرکز دارد، همکاریهای غیرنظامی دریایی و بهطور خاص تعامل میان گاردهای ساحلی، از این روند بیرون مانده است. این در حالی است که چالشهای امنیت دریایی در منطقه، فراتر از تهدیدهای دولتی بوده و مسائلی چون صید غیرقانونی، قاچاق دریایی، دزدی دریایی، مهاجرت غیرقانونی و آلودگیهای زیستمحیطی را نیز دربر میگیرد.
همزمان، افزایش فعالیتهای موسوم به «منطقه خاکستری» در هند–اقیانوسیه، بهویژه اقدامات تدریجی و حسابشده چین، پیچیدگی محیط امنیت دریایی را تشدید کرده است. اگرچه پکن اختلاف ارضی مستقیمی در اقیانوس هند ندارد، اما حضور فزاینده شناورهای دوگانهکاربری چین و وابستگی روزافزون این کشور به خطوط کشتیرانی اقیانوس هند، احتمال گسترش الگوهای رفتاری تهاجمی را افزایش داده است.
در این چارچوب، همکاری نزدیکتر هند و استرالیا در سطح گاردهای ساحلی میتواند نقش مهمی در بازدارندگی و حفظ ثبات منطقهای ایفا کند. کارشناسان تاکید دارند که نهادینهسازی این همکاریها، بدون ایجاد حساسیت نسبت به رقابت قدرتهای بزرگ، برای کشورهای کوچکتر منطقه نیز قابلقبولتر خواهد بود. هرچند تعاملات محدودی مانند حضور ناظر استرالیا در رزمایش مقابله با آلودگی دریایی گارد ساحلی هند در سال ۲۰۲۵ انجام شده، اما این همکاریها بیشتر موردی و غیرنظاممند بوده است.
نمونههایی چون ماموریت «ماموریت دیدهبانی کشتی کواد در دریا» در سال ۲۰۲۵، که طی آن گاردهای ساحلی ژاپن، استرالیا، هند و آمریکا بر عرشه یک کشتی گارد ساحلی آمریکا حضور یافتند، نشاندهنده گرایش فزاینده کشورهای همسو به همکاریهای غیرنظامی–امنیتی دریایی است. به باور ناظران، گسترش تبادل اطلاعات، هماهنگی در عملیات جستوجو و نجات، و برنامههای مشترک ارتقای ظرفیت، میتواند شراکت دریایی دهلینو و کانبرا را به سطحی بالاتر ارتقا دهد و پاسخ موثرتری به تهدیدهای ترکیبی آینده در هند–اقیانوسیه فراهم آورد.