به گزارش مرکز روابط عمومی و اطلاع رسانی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، آیین اختتامیه بیستمین جشنواره بینالمللی شعر فجر با حضور سیدعباس صالحی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، محسن جوادی معاون امور فرهنگی وزارت ارشاد، غلامرضا امیرخانی رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی، علاقهمندان به شعر و اصحاب رسانه دوشنبه (۱۳ بهمن) در محل کتابخانه ملی برگزار شد.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در این مراسم ضمن گرامیداشت ایام دهه فجر و اعیاد شعبانیه گفت: ملتهایی که میشناسیم عمدتا زبان شعر دارند چراکه شعر پدیده فراگیر انسانی است اما شعر در ایران کارویژههای خاص خود را دارد که در ادامه به برخی از آنها اشاره میکنم.
وی افزود: نخست اینکه شعر پاسدار و حافظ زبان پارسی بوده است؛ کمتر ملتی است که بتواند ادبیات متعلق به ۱۲۰۰ سال قبل خود را بخواند و با آن ارتباط برقرار کند اما ما در زبان پارسی از این توانایی برخوردار هستیم مثلا حتی اکنون هم متن تاریخ بلعمی (که برای قرن چهارم هجری است) برای ما قابلیت فهم دارد و با آن احساس بیگانگی نمیکنیم.
صالحی با طرح این پرسش که چه عاملی باعث به وجود آمدن این ویژگی شده است؟ تصریح کرد: شعر "حافظ" (مراقب) زبان پارسی بوده و توانسته است در ساختار نحوی، صرفی و واژگانی، اتصال تمدنی و تاریخیِ زبانی را برای ما ایجاد کند؛ بنابراین اتصال تاریخی و تمدنیِ زبان پارسی را مدیون شعر هستیم.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در ادامه به کارویژه دوم شعر در ایران پرداخت و گفت: شعر در ایران زمین حامل و راوی تاریخ اساطیری، اسطورهها و قصههای ایرانیان است؛ ملتهایی که شناسنامه کوچکی دارند از تاریخ اساطیری بهرهای نبردهاند ولی ایران به عنوان تمدنی کهن در کنار تاریخ واقعی، تاریخی اساطیری دارد.
وی افزود: بخش مهمی از تاریخ اساطیری ما توسط شعر به یادگار مانده است؛ شعر ایرانی اسطورههای ایرانی را روایت کرده و ما را به اسطورهها متصل کرده است، شعر حامل اسطورهها و قصههای ایرانی است و اگر شعر وجود نداشت بسیاری از قصههای ایرانی فراموش میشدند.
صالحی با بیان اینکه یکی از ویژگیهای ایران پرقصه بودن است و عطار پدر عرفانِ قصهگویِ ایرانی محسوب میشود، تصریح کرد: در آثار منظوم و منثور عطار بیش از سه هزار قصه و در مثنوی بیش از ۴۰۰ قصه وجود دارد بنابراین کارویژه دوم شعر روایت کردن اسطورهها و قصههای ایرانی است و کمتر ملتی را میشناسیم که شعرش چنین کارکردهایی داشته باشد.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: کار ویژه سوم شعر در ایران این است که بستر و حامل حکمت عملیِ ایرانی باشد؛ تولید حکمت عملی در ایران بیش از آنکه بر بستر نثر باشد بر بستر شعر است و ایرانیان از طریق شعر حکمت عملی را تولید کردند و انبوهی از حکمت عملی ایرانیان توسط شعر ارائه شده است.
وی با بیان اینکه هریک از شاعران ما در این زمینه کانونهای معنایی خاص خود را داشتهاند، افزود: فردوسی با مضمون دادگری و عدالت، سعدی با کانونمعنایی اعتدال رفتاری و منشی، حافظ با کانونمایه یکرنگی، صداقت و دوری از ریا و مولوی با کانونمایه خودشناسی در حوزه حکمت عملی به اشعارشان پرداختند.
صالحی تصریح کرد: کارویژه سوم شعر در ایران تولید و بازتولید حکمت عملی ایرانی از طریق شعر است و از طریق شعر میتوانیم دریچهای را برای پژوهشهای حکمت عملی بازخوانی و بازشناسی کنیم.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: کارویژه دیگر شعر در ایران پاسداشت وطن دوستی و غیرت ملی است؛ شعر در ایران برای برافراشتن غیرت و عزت نقش زیادی داشته است و از آنجایی که کشورمان در چهارراه تاریخی بوده (و در معرض تهاجمات دشمنان قرار داشته است) شعر بخشی از قدرت نرم ایران بوده است و فرصتی برای مقاومت ملی پدید میآورده است و آثار برجستهای در اینمسیر از فردوسی گرفته تا سایر شاعران به چشم میخورد.
وی در ادامه با خواندن اشعار زیر به سخنانش پایان داد.
ز پوچ جهان هیچ اگر دوست دارم
تو را ای کهن بوم و بر دوست دارم
تو را ای کهن پیر جاوید برنا
تو را دوست دارم، اگر دوست دارم
تو را ای گرانمایه، دیرینه ایران
تو را ای گرامی گهر دوست دارم
در پایان نیز از برگزیدگان در بخشهای مختلف تقدیر شد.
∎
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در این مراسم ضمن گرامیداشت ایام دهه فجر و اعیاد شعبانیه گفت: ملتهایی که میشناسیم عمدتا زبان شعر دارند چراکه شعر پدیده فراگیر انسانی است اما شعر در ایران کارویژههای خاص خود را دارد که در ادامه به برخی از آنها اشاره میکنم.
وی افزود: نخست اینکه شعر پاسدار و حافظ زبان پارسی بوده است؛ کمتر ملتی است که بتواند ادبیات متعلق به ۱۲۰۰ سال قبل خود را بخواند و با آن ارتباط برقرار کند اما ما در زبان پارسی از این توانایی برخوردار هستیم مثلا حتی اکنون هم متن تاریخ بلعمی (که برای قرن چهارم هجری است) برای ما قابلیت فهم دارد و با آن احساس بیگانگی نمیکنیم.
صالحی با طرح این پرسش که چه عاملی باعث به وجود آمدن این ویژگی شده است؟ تصریح کرد: شعر "حافظ" (مراقب) زبان پارسی بوده و توانسته است در ساختار نحوی، صرفی و واژگانی، اتصال تمدنی و تاریخیِ زبانی را برای ما ایجاد کند؛ بنابراین اتصال تاریخی و تمدنیِ زبان پارسی را مدیون شعر هستیم.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در ادامه به کارویژه دوم شعر در ایران پرداخت و گفت: شعر در ایران زمین حامل و راوی تاریخ اساطیری، اسطورهها و قصههای ایرانیان است؛ ملتهایی که شناسنامه کوچکی دارند از تاریخ اساطیری بهرهای نبردهاند ولی ایران به عنوان تمدنی کهن در کنار تاریخ واقعی، تاریخی اساطیری دارد.
وی افزود: بخش مهمی از تاریخ اساطیری ما توسط شعر به یادگار مانده است؛ شعر ایرانی اسطورههای ایرانی را روایت کرده و ما را به اسطورهها متصل کرده است، شعر حامل اسطورهها و قصههای ایرانی است و اگر شعر وجود نداشت بسیاری از قصههای ایرانی فراموش میشدند.
صالحی با بیان اینکه یکی از ویژگیهای ایران پرقصه بودن است و عطار پدر عرفانِ قصهگویِ ایرانی محسوب میشود، تصریح کرد: در آثار منظوم و منثور عطار بیش از سه هزار قصه و در مثنوی بیش از ۴۰۰ قصه وجود دارد بنابراین کارویژه دوم شعر روایت کردن اسطورهها و قصههای ایرانی است و کمتر ملتی را میشناسیم که شعرش چنین کارکردهایی داشته باشد.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: کار ویژه سوم شعر در ایران این است که بستر و حامل حکمت عملیِ ایرانی باشد؛ تولید حکمت عملی در ایران بیش از آنکه بر بستر نثر باشد بر بستر شعر است و ایرانیان از طریق شعر حکمت عملی را تولید کردند و انبوهی از حکمت عملی ایرانیان توسط شعر ارائه شده است.
وی با بیان اینکه هریک از شاعران ما در این زمینه کانونهای معنایی خاص خود را داشتهاند، افزود: فردوسی با مضمون دادگری و عدالت، سعدی با کانونمعنایی اعتدال رفتاری و منشی، حافظ با کانونمایه یکرنگی، صداقت و دوری از ریا و مولوی با کانونمایه خودشناسی در حوزه حکمت عملی به اشعارشان پرداختند.
صالحی تصریح کرد: کارویژه سوم شعر در ایران تولید و بازتولید حکمت عملی ایرانی از طریق شعر است و از طریق شعر میتوانیم دریچهای را برای پژوهشهای حکمت عملی بازخوانی و بازشناسی کنیم.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: کارویژه دیگر شعر در ایران پاسداشت وطن دوستی و غیرت ملی است؛ شعر در ایران برای برافراشتن غیرت و عزت نقش زیادی داشته است و از آنجایی که کشورمان در چهارراه تاریخی بوده (و در معرض تهاجمات دشمنان قرار داشته است) شعر بخشی از قدرت نرم ایران بوده است و فرصتی برای مقاومت ملی پدید میآورده است و آثار برجستهای در اینمسیر از فردوسی گرفته تا سایر شاعران به چشم میخورد.
وی در ادامه با خواندن اشعار زیر به سخنانش پایان داد.
ز پوچ جهان هیچ اگر دوست دارم
تو را ای کهن بوم و بر دوست دارم
تو را ای کهن پیر جاوید برنا
تو را دوست دارم، اگر دوست دارم
تو را ای گرانمایه، دیرینه ایران
تو را ای گرامی گهر دوست دارم
در پایان نیز از برگزیدگان در بخشهای مختلف تقدیر شد.