صاحبخبر - گروه دیپلماسی - علی ودایع: نشست هفتگی سخنگوی وزارت امورخارجه با حضور خبرنگاران داخلی و خارجی برگزار شد.«امکان مذاکرات ایران و آمریکا» ، «واکنش به جنگ طلبی غرب» سوژههای داغ مرتبط با سیاست خارجی بودند.
به گزارش مردم سالاری آنلاین ،«اسماعیل بقائی» سخنگوی دستگاه دیپلماسی ضمن گرامیداشت آغاز ایام دهه فجر گفت: در هفتهای که گذشت، شاهد تداوم اقدامات التهابزای ایالات متحده آمریکا و رژیم صهیونیستی در منطقه بودیم. همزمان، دستگاه دیپلماسی جمهوری اسلامی ایران با رویکردی جدی و مسئولانه، در راستای تأمین منافع ملت ایران و صیانت از صلح و ثبات منطقهای، به تلاشهای خود ادامه داد. «ادعای دستگیری جاسوسان ایرانی در ترکیه همزمان با سفر «سید عباس عراقچی» به این کشور و انتشار گزارشهای هدفمند توسط برخی رسانههای ترکیه » سوژه متفاوت خبرنگار روزنامه مردم سالاری بود ؛ بقائی در واکنش به این سوال گفت: واقعیت این است که این موضوع برای ما هم سوالبرانگیز بود. رابطه ما با ترکیه رابطهای بسیار خوب، مبتنی بر احترام و منافع متقابل است. مرزهای ما قرنهاست که مرزهای دوستی و صلح بودهاند. در همین چند روز اخیر، ترکیه نقش بسیار مثبت و سازندهای در کمک به کاهش تنشهای منطقهای ایفا کرد و از این جهت ما از ترکیه قدردانی میکنیم. در عین حال باید مراقب بود. واقعاً طرفهایی وجود دارند که نمیتوانند نزدیکی و دوستی بین کشورهای منطقه را تحمل کنند و اصلاً تمایل ندارند تلاش جمعی کشورهای منطقه را در جهت خیر و صلاح غرب آسیا ببینند. این طرفها به هر نحوی سعی میکنند در این مراودات و تماسها اخلال ایجاد کنند. ما مطمئن هستیم که دولت ترکیه هوشمندانه با چنین فضاسازیهای رسانهای برخورد خواهد کرد.
تجربیات ایران
از بدعهدی آمریکا
سخنگوی وزارت امور خارجه در واکنش به اعلام آمادگی «دونالد ترامپ» رئیس جمهوری آمریکا برای مذاکره با ایران گفت: در ده سال اخیر، ما بهصورت مکرر تجربیاتی از بدعهدی، فریبکاری و خلف وعدههای ایالات متحده آمریکا داشتهایم که اوج آن در خردادماه رخ داد. بنابراین، این تجربیات ارزان به دست نیامده و در هر تصمیمی حتماً مدنظر قرار خواهد گرفت. در رفتار و گفتار طرف مقابل تناقض آشکاری وجود دارد. این گزاره که تهدید با دیپلماسی سازگار نیست، گزاره درستی محسوب نمیشود؛ چرا که اساساً اقداماتی که آمریکا در منطقه ما انجام میدهد، نقض مستمر مهمترین اصل حقوق بینالملل است.
بقائی با پیش کشیدن مواضع وزیر امور خارجه کشورمان ، گفت: جمهوری اسلامی ایران نشان داده است که در رویکرد دیپلماتیک و در استفاده از دیپلماسی برای پیشبرد منافع ملی و صیانت از صلح جمعی در منطقه، ثابت قدم هستیم. ما نیازی به اثبات مجدد جدیت و حسن نیت خود در حوزه دیپلماسی نداریم، چرا که این امر پیشتر اثبات شده است. در مقابل، طرف مقابل در این زمینه دچار قصور و تقصیرهای بسیار شده است. وی در خصوص اینکه ساختارهای مذاکراتی به چه شکلی خواهد بود، افزود: در این مرحله ما مسئول انجام بررسیهای مختلف هستیم و باید ابعاد گوناگون موضوع را مورد ارزیابی قرار دهیم. کشورهای منطقه، که بهدرستی نسبت به وضعیت جاری منطقه دغدغهمند هستند، صادقانه تلاش میکنند نقش مثبتی ایفا کنند؛ برخلاف کشورهای اروپایی که کاملاً در جهت تشدید تنشها اقدام کردهاند، کشورهای منطقه در نقش واسطه انتقال پیام هستند. نکات مختلفی در این چارچوب رد و بدل شده و در حال حاضر ما در مرحله بررسی و تصمیمگیری درباره جزئیات روندی دیپلماتیکی هستیم که امیدواریم در آینده به نتیجه برسد؛ از جمله در خصوص نحوه انجام کار و چارچوبی که به آن اشاره شد.
بقائی همچنین گفت: در ازای اعتمادسازی و رفع بهانهها درباره نگرانیها نسبت به ماهیت برنامه هستهای جمهوری اسلامی ایران، مطالبه طبیعی و قطعی ما رفع تحریمهای ظالمانهای است که در این سالها بر مردم ایران تحمیل شده است. البته موضوع دیگری که در حال حاضر با آن مواجه هستیم، بحث تهدیدهاست و بدیهی است که در هر مذاکره و هر روند دیپلماتیکی، تمامی این مسائل باید بهصورت جامع مورد توجه قرار گیرد. با این حال، تأکید میکنم که رفع تحریمها برای ما در هر تعامل دیپلماتیک، یک اولویت اساسی و غیرقابل چشمپوشی خواهد بود.
سطح برگزاری مذاکره
سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به سئوالی پیرامون امکان برگزاری مذاکرات درآنکارا و سطح حضور دیپلماتها ، گفت: آنچه روشن است این است که ما در این مرحله مشغول بررسی هم برخی کلیات و هم جزئیات مرتبط با پیشبرد این روند دیپلماتیک هستیم. طبیعی است که کشورهای منطقه در این روزها مساعی جمیله خود را تشدید کردهاند. شما شاهد تماسهای مختلف و مستمر از سوی کشورهای منطقه و کشورهای همسایه ما بودهاید. ما اکنون در مرحله تصمیم گیری هستیم؛ جوانب و زوایای مختلف موضوع را مد نظر داریم. البته این را هم عرض کنم که برای ما زمان بسیار مهم است. ما در برخی مراحل مذاکراتی قبلی شاهد بودیم که طرفهای مقابل از مذاکره سوءاستفاده کردند.
امکان همکاری اقتصادی
آمریکا و ایران
سخنگوی وزارت خارجه در واکنش به پیشنهادی درباره امکان همکاری اقتصادی آمریکا و ایران گفت:رسانهها تحلیل کنند و گمانهزنی داشته باشند، بخشی از کار رسانهای است و طبیعی است. اما آنچه آقای دکتر عراقچی در پاسخ به آن سؤال اشاره کردند این بود که: آیا دورنمایی برای همکاری اقتصادی بین ایران و آمریکا وجود دارد؟ پاسخ ایشان این بود که اساساً آنچه مانع همکاری اقتصادی بین ایران و آمریکا شده، تحریمهای خودساختهای است که آمریکا اعمال کرده است. همانطور که میدانید، بر اساس تحریمهای آمریکا، هرگونه مراوده بین اشخاص حقیقی و حقوقی آمریکایی و ایرانی ممنوع است. بنابراین مشکل نبود رابطه اقتصادی، ناشی از تحریمهای آمریکا و سیاستهای خود آمریکاست، نه ناشی از ایران.
احضار سفرای اروپایی،کمترین اقدام اعتراضی ایران
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سوالی در خصوص اقدامات دستگاه دیپلماسی در واکنش به اقدامات اتحادیه اروپا در قبال سپاه پاسداران انقلاب اسلامی گفت: احضار سفرا که یک اقدام حداقلی محسوب میشود، انجام شده است. بیانیههای وزارت امور خارجه و سایر مراجع کشور را مشاهده کردهاید. طی دیروز و امروز تمامی کشورهای اروپایی و کشورهای عضو اتحادیه اروپا که در تهران سفارت دارند، به وزارت امور خارجه احضار شدند و مراتب اعتراض جمهوری اسلامی ایران بهصورت کتبی به آنان ابلاغ شده است. با این حال، این اقدام حداقلی است. مجموعهای از اقدامات در دستور کار قرار دارد، گزینههای مختلف تدوین شده و برای تصمیمگیری به نهادهای تصمیمگیر ارسال شده است. فکر میکنیم طی روزهای آینده، در رابطه با اقدامات متقابل جمهوری اسلامی ایران در قبال این اقدام غیرقانونی، ناموجه و بسیار اشتباه اتحادیه اروپا، تصمیمگیری خواهد شد.
موضع ایران درباره ادعای تغییر موضع ریاض
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سوالی در خصوص اظهارات منتسب به خالد بن سلمان وزیر دفاع عربستان سعودی که با مواضع رسمی این کشور در خصوص حمله نظامی آمریکا به ایران در تعارض است، گفت: ما نیز این گزارشهای رسانهای را مشاهده کردهایم. ایران و عربستان دو کشور مسلمان هستند و نسبت به برادرانمان در منطقه نگاه مثبتی داشتهایم. ما اعتقاد داریم کشورهای منطقه بهخوبی آگاه هستند که هرگونه ناامنی در منطقه و هرگونه تهدید علیه ایران، آثار و تبعاتی مسری خواهد داشت. دلیل تلاش کشورهای منطقه در یک اقدام جمعی برای جلوگیری از تشدید تنش نیز همین اجماع نظر درباره خطرات مترتب بر هرگونه اقدام ماجراجویانه علیه ایران است.
وی افزود: همه کشورها باید مراقب باشند؛ سوءاستفاده رسانهای و سوءاستفاده طرفهای ثالث از مسائل منطقه، همواره یک موضوع واقعی بوده است. البته همانطور که عرض کردم، اعتقاد نداریم که صرفاً بر اساس یک گزارش رسانهای بتوان مواضع کشورها را ارزیابی کرد. ما در تماس نزدیک با عربستان سعودی هستیم؛ طی همین چند روز، هم سفیر ما در عربستان و هم از طریق سفارت عربستان در تهران، گفتگوهایی میان دوستان ما در وزارت امور خارجه و مقامات عربستانی انجام شده است. دیشب نیز تماس خوبی میان وزیر امور خارجه و همتای سعودی برقرار شد.
وظایف معطل مانده گروسی
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش مدیر کل آژانس بینالمللی انرژی اتمی اعلام کردند که همچنان از وضعیت ذخایر اورانیوم غنیشده و تاسیسات هستهای مورد تعرض ایران بیخبر هستند و در همین راستا تهدید کردند که در صورت ادامه این روند، عدم پایبندی تهران به پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای اعلام خواهد شد، دیدگاه ایران در این زمینه چیست؟ گفت: باید از ایشان پرسید که دلیل بیخبری مدیرکل از این موضوع چیست؟ پیش از تاریخ ۲۳ خرداد، کاملا باخبر بودید و بازرسان آژانس بهطور منظم و بر اساس شیوهنامههای کاملاً مشخص از مراکز هستهای جمهوری اسلامی ایران بازدید میکردند و بنابراین دلیل بیخبری کنونی را مدیر کل آژانس باید از سوی آمریکا و رژیم صهیونیستی و همچنین کشورهایی که حامی تجاوز نظامی این رژیمها هستند، جستجو کند. مشکل این است که هیچ شیوهنامهای برای بازرسی از تاسیسات هستهای صلحآمیز کشور که مورد تعرض قرار گرفته و آسیب دیدهاند، وجود ندارد.
بقائی خاطرنشان کرد: مدیر کل آژانس باید به یاد آورد که جمهوری اسلامی ایران با حسن نیت وارد مذاکرات شد و پس از سه دور مذاکره، شیوهنامهای تدوین شد که مسیر بازدید از این تاسیسات را هموار میکرد. بر اساس قانون مصوب مجلس و با نظر شورای امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران، امکان بازدید از این تاسیسات فراهم شود. مشکل اصلی، سوءاستفاده برخی کشورها از سازوکار حل و فصل اختلاف برجام و تلاش برای احیای قطعنامههای لغو شده شورای امنیت بود. وی افزود: بنابراین تمامی مشکلات موجود ناشی از تجاوز نظامی رژیم صهیونیستی است. متأسفانه مدیر کل آژانس تاکنون از اعلام صریح این جنایات و قانونشکنیها طفره رفته است. ما معتقدیم که مدیر کل باید مسئولیتهای خود، بهویژه مسئولیتهای معطلمانده در خردادماه گذشته را انجام دهد و بهجای خطاب قرار دادن طرفی که مورد حمله قرار گرفته است، ابتدا باید به بانیان این وضعیت رجوع نماید.∎