به گزارش خبرنگار سرویس اندیشه خبرگزاری تسنیم، حجتالاسلام والمسلمین عسگر دیرباز، استاد حوزه و دانشگاه و عضو مجلس خبرگان رهبری، با تأکید بر جایگاه ممتاز «رساله حقوق» در اندیشه اسلامی، این اثر را در امتداد قرآن کریم، سنت نبوی، نهجالبلاغه و دیگر میراث اهلبیت(ع) دانست و تصریح کرد: پس از قرآن و فرمایشات امیرالمؤمنین(ع)، رساله حقوق امام سجاد(ع) در کنار صحیفه سجادیه، از ارکان مهم هدایت بشر در عرصه فردی و اجتماعی بهشمار میآید.
وی با اشاره به محدودیتهای عقل بشری در هدایت انسان، افزود: خداوند در کنار عقل، انبیاء را بهعنوان راهنمایان الهی فرستاده است و تعالیم آنان، بهویژه قرآن کریم، مسیر هدایت بشر را تا عصر ظهور ترسیم کردهاند. رساله حقوق نیز باید در همین منظومه دیده شود؛ چراکه سخن اهلبیت(ع)، عطیهای الهی برای همه انسانهاست.
دیرباز با تأکید بر محوریت «حق خدا» در رساله حقوق امام سجاد(ع) گفت: حقالله زیربنای همه حقوق دیگر است و همه معارف اسلامی بر توحید استوار شدهاند. انسان هنگامی که خود و جهان را متعلق به خداوند بداند، به این حقیقت میرسد که در برابر او مسئول است؛ مسئولیتی که شناخت، عبادت، محبت و اطاعت از خداوند را در پی دارد و همین امر، جهتدهنده زندگی اخلاقی و معنوی انسان میشود.
این استاد حوزه و دانشگاه در ادامه، با اشاره به حقوق انسان نسبت به خود، تصریح کرد: رساله حقوق، انسان را عطیهای الهی معرفی میکند و او را به خودشناسی حقیقی فرا میخواند. نفس انسان جلوهای از تجلیات الهی است و قوای او ـ از بینایی و شنوایی گرفته تا زبان و اندیشه ـ امانتهایی الهی هستند که باید در مسیر بندگی خداوند بهکار گرفته شوند.
وی افزود: هنگامی که انسان جایگاه واقعی نفس را درک نکند، دچار خودمحوری و انحراف در مسیر رشد میشود. در حالی که رعایت حقوق نفس و اعضای آن، انسان را به خودشناسی، تعالی معنوی و تربیت صحیح اسلامی رهنمون میسازد و او را برای ورود به حیات اخروی آماده میکند.
دیرباز با مقایسه رساله حقوق امام سجاد(ع) و منشورهای حقوق بشری معاصر، اظهار کرد: منشورهای حقوق بشر جدید، هرچند برخی حقوق را برشمردهاند، اما از ضمانت اجرایی واقعی برخوردار نیستند و غالباً در حدّ نوشتهای بر کاغذ باقی ماندهاند. در مقابل، هنگامی که انسان خود را در برابر خداوند پاسخگو بداند، همین احساس مسئولیت، بالاترین سطح ضمانت اجرای حقوق را فراهم میآورد.
عضو مجلس خبرگان رهبری با تأکید بر اینکه رساله حقوق میتواند راهنمای عملی زندگی انسان باشد، گفت: مهمترین کار انسان در زندگی، تصمیمگیری است و رساله حقوق با ارائه یک سبک زندگی توحیدی و عقلانی، انسان را در اتخاذ بهترین تصمیمها یاری میدهد و به او در مواجهه با بحرانها، آرامش، صبر و تدبیر میبخشد.
وی در بخش دیگری از این گفتوگو، تأثیر رعایت حقوق مطرحشده در رساله حقوق بر سلامت روان، خانواده و جامعه را مورد توجه قرار داد و تصریح کرد: سلامت به معنای جامع آن، شامل سلامت جسمی، روحی و معنوی است و حقوقی که امام سجاد(ع) برمیشمارند، همه این ابعاد را در بر میگیرد. حتی مسائلی چون پرخوری، از منظر این رساله، تضییع حق بدن و آسیبزننده به سلامت انسان تلقی میشود.
دیرباز در پایان با تأکید بر ضرورت احیای عملی رساله حقوق در جامعه امروز، خاطرنشان کرد: این متن باید متناسب با سطوح مختلف آموزشی در خانواده، مدرسه، دانشگاه و حوزه تدریس و جاری شود. جامعه امروز بیش از هر زمان، نیازمند الگوگیری از سیره امام سجاد(ع) است؛ شخصیتی که متأسفانه ابعاد تربیتی و اجتماعی امامت ایشان آنگونه که باید شناخته نشده و رساله حقوق، یکی از کلیدیترین راههای فهم این سیره الهی است.
انتهای پیام/