به گزارش خبرنگار حوزه و روحانیت خبرگزاری تسنیم، آئین دفاع از پایان نامه دکتری «نقش فرهنگی ـ تمدنی حرم حضرت معصومه سلاماللهعلیها در دوره معاصر (تاثیرات، ظرفیتها و چالشها)» در سالن حضرت خدیجه سلاماللهعلیها آستان مقدس فاطمی برگزار شد. در این جلسه حجتالاسلام والمسلمین سید احمد مشرف، معاون فرهنگی حرم مطهر بانوی کرامت و جمعی از اساتید و فرهیختگان حضور داشتند.
این پایان نامه دکتری به همت سیده سمانه نطقی مقدم دانشجوی رشته مدرسی تاریخ فرهنگ و تمدن اسلامی دانشگاه معارف اسلامی نوشته و در حضور سید ضیاءالدین میرمحمدی، محمد کرمانی کجور و آمنه حسینیزدی در جایگاه اساتید داور مورد دفاع قرار گرفت و استاد راهنمای این رساله سید روح الله پرهیزکاری و استادمشاور رضا ابروش بودند.
خاطرنشان میشود رساله دکتری خانم دکتر سمانه سادات نطقیمقدم، بررسی جامعی بر نقش فرهنگی-تمدنی حرم مطهر حضرت معصومه سلاماللهعلیها در یک قرن گذشته ارائه میدهد.
این پژوهش با هدف فهم عمیقتر تاثیرات این حرم مقدس بر جامعه اسلامی و بهویژه شهر قم انجام شده و نشان میدهد که حرم در ابعاد معنوی، علمی، اقتصادی و اجتماعی نقش بسزایی ایفا کرده است.
لازم به ذکر است یکی از مهمترین یافتههای این تحقیق، نقش حرم به عنوان کانون علمی و جذب علماء، محققان و زائران است که زمینهساز تحولات مثبت دینی، علمی، اجتماعی و اقتصادی در قم بوده است. این پژوهش با استفاده از منابع علمی، تاریخی و مصاحبه با کارشناسان، به شناسایی ظرفیتها و چالشهای موجود در راستای بهرهبرداری بهتر فرهنگی-تمدنی از حرم پرداخته است.

از جمله ظرفیتهای شناساییشده میتوان به ظرفیتهای علمی-دینی، گردشگری مذهبی، رسانهای و دیجیتال، اجتماعی و الگوسازی بانوان اشاره کرد. در مقابل، چالشهایی همچون مسائل فرهنگی-مدیریتی، فرهنگی-اجتماعی، فرهنگی-اقتصادی و فرهنگی-زیرساختی نیز مطرح شدهاند.
این رساله با تبیین نقش مهم حرم مطهر حضرت معصومه در توسعه فرهنگی-تمدنی جامعه اسلامی، گامی مهم در جهت شناخت عمیقتر این مجموعه و بهرهبرداری بهینه از ظرفیتهای آن برداشته و امیدوار است به عنوان مبنایی برای تحقیقات آتی در این حوزه مورد استفاده قرار گیرد. این تحقیق، اهمیت توسعه و مدیریت صحیح حرم را در راستای ارتقای سطح دانش و فرهنگ جامعه به خوبی نمایان میسازد.
همچنین رساله با هدف بررسی نقشِ فرهنگی–تمدنی حرم مطهر حضرت معصومه، بر جامعه اسلامی و به ویژه شهر قم نگاشته شده و در این پژوهش، تلاش شده است تا ابعاد مختلف تأثیرگذاری این حرم مقدس در زمینههای مختلف را مورد تحلیل و بررسی قرار گیرد.
با توجه به اهمیت حرم حضرت معصومه، به عنوان یک مرکز معنوی و مذهبی، این تحقیق به دنبال پاسخ به این سؤالات اصلی و فرعی است؛ اینکه حرم مطهر چه نقش فرهنگی–تمدنیای در صد سال اخیر گذاشته و در حال حاضر چه نقش تمدنیای ایفا میکند؟ چه تأثیراتی داشته و چه ظرفیتها و چالشهایی در این راستا وجود دارد؟ این پژوهش به صورت توصیفی-تحلیلی انجام شده است. در ابتداء برای شناسایی تأثیرات تمدنی از منابع مختلف علمی، تاریخی و مصاحبه میدانی بهرهبرداری شده است.
سپس در این پژوهش برای وضعیتشناسی تأثیرات تمدنی و درک ظرفیتها و چالشهای موجود از خبرگان مصاحبه گرفته شده و با روش تحلیل مضمون کدگذاری گردیده است؛ نتایج این تحقیق نشان میدهد که حرم مطهر حضرت معصومه، کارکردهایِ فرهنگی–تمدنی متنوعی اعم از معنوی، علمی، اقتصادی و اجتماعی دارد. از مهمترین نتایج این است که حرم مطهر به عنوان یک کانون علمی، نقش بسزایی در ارتقاء سطح دانش و آگاهی مسلمانان ایفاء میدارد زیرا حرم مطهر به علت جاذبه معنوی شخصیت حضرت فاطمه معصومه، مرکزی برای جذب علما، محققان و زائران بوده و زمینهساز تحولات مثبت دینی، علمی، اجتماعی و اقتصادی در شهر قم میباشد.
از طرفی نتایج مهم این تحقیق، شناسایی ظرفیتها (مانند ظرفیتهای علمی-دینی، گردشگری مذهبی، رسانهای و دیجیتال، اجتماعی و الگوسازی بانوان) و چالشها (مانند چالشهای فرهنگی-مدیریتی، فرهنگی-اجتماعی، فرهنگی-اقتصادی و فرهنگی-زیرساختی) و فرصتهای موجود در راستای بهرهبرداری بهترِ فرهنگی-تمدنی از حرم مطهر میباشد.
در نهایت، این رساله برای تبیینِ نقش حرم مطهر حضرت معصومه، در توسعه فرهنگی-تمدنی جامعه اسلامی گام برداشته و امید دارد که نتایج آن بتواند به عنوان مبنایی برای تحقیقات آینده در این حوزه قرار گیرد.
گفتنی است، برای نخستین بار رساله دکتری خانم دکتر سیده سمانه نطقی مقدم دفاع شد و قرار است جلسههای دفاع از پایان نامههای دکتری مرتبط با موضوع حرم مطهر حضرت فاطمه معصومه سلاماللهعلیها و تاریخ، فرهنگ و تمدن اسلامی به صورت مستمر در حرم مطهر برگزار شود.
خبرنگار: حمیده زند
انتهای پیام/