به گزارش ایرنا، سرطان یکی از ترسناکترین و نگرانکنندهترین بیماریهاست، اما داشتن اطلاعات کافی در مورد سرطان تا حدود زیادی میتواند نگرانیها و ترسهای ما را کمتر کند.این بیماری در اثر رشد غیرطبیعی برخی از سلولهای طبیعی بدن ایجاد میشود. این حالت غیرطبیعی میتواند به نقاط دیگر بدن هم منتقل شود. به طور معمول سلولهای بدن رشد کرده و از طریق فرایند تقسیم سلولی تکثیر میشوند؛ در این میان هم سلولهای پیر یا آسیبدیده میمیرند و سلولهای جدید جایگزین آنها میشوند.گاهی این فرایند منظم دچار مشکل شده و سلولهایی که نباید تکثیر شوند، شروع به تقسیم سلولی میکنند و این سلولها میتوانند تومورهایی را تشکیل دهند و منجر به سرطان شوند.برای اطلاع از جزئیات بیشتر و آشنایی با وضعیت ابتلا به سرطان در کردستان با دکتر"جهانبخش یوسفی" مدیر مرکز مبارزه با بیماری های دانشگاه علوم پزشکی کردستان گفت و گویی انجام دادیم که مشروح آن در ادامه می آید.
ابتدا در مورد سرطان توضیح دهید و اینکه چگونه این بیماری شکل می گیرد؟
یوسفی: بدن انسان شامل اعضای مختلفی است که از میلیونها سلول تشکیل شده است. درون سلولها و روی کروموزومها واحدی به نام ژن قرار دارد و ژنها مسئول برنامهریزی تکثیر سلول هستند. هر عاملی که باعث شود سلولها، از این برنامه تبعیت نکنند و سرخود تکثیر پیدا کنند، این تکثیر سلول ها به تدریج تبدیل به توده می شوند که یا خوش خیم یا بدخیم هستند و اگر بدخیم باشد به آن سرطان می گوییم.
چه عواملی باعث می شود توده های سلولی سرخود تکثیر پیدا کنند؟
یوسفی: عوامل مختلفی از جمله ژنتیکی، افزایش سن، برخی ییماریهای ویروسی مثل هپاتیت B و C، برخی باکتریها، در معرض اشعههای مضر آفتاب قرار گرفتن، آلاینده های هوا، مصرف چربی و کالری زیاد، از جمله عوامل خطر بروز این بیماری هستند.
وضعیت و آمار ابتلا به سرطان در کدام به چه صورت است و کدام سرطانها شایعترند؟
یوسفی: میانگین بروز سرطان در استان نسبت به کشور، کمی پایینتر است؛ یعنی در کشور از هر ۱۰۰ هزار نفر ۱۸۹ نفر مبتلا به سرطان هستند و این آمار در استان ۱۷۶ نفر است.سرطان های شایع در استان کردستان پستان، معده، پروستات، پوست و روده بزرگ است. ابتلا به سرطان معده در کردستان از میانگین کشوری بالاتر است.در بین مردان، سرطان معده، پوست و پروستات شایعتر است و در میان زنان سرطان پستان، پوست و معده به ترتیب شایعتر است.کم تحرکی، رژیم غذایی ناسالم و چاقی هم از دلایل بروز سرطان است که متاسفانه مردم کمتر به آن توجه میکنند.
اشاره کردید که سرطان معده در کردستان بالاتر از میانگین کشوری است، دلیل آن چیست؟
یوسفی: دلایل بروز سرطان معده، افزایش سن، مسائل ژنتیکی، مصرف غذاهای شور، ترش و دودی است. براساس مطالعه سال ۱۴۰۰، مصرف نمک در کردستان ۱.۵ برابر میانگین کشوری است؛ مصرف دخانیات و الکل هم از علل خطر بروز سرطان معده است.
امکانات استان برای مقابله با سرطان چگونه است؟
یوسفی: در مورد سرطان، تشخیص به موقع خیلی مهم است. نصف سرطان ها اگر به موقع تشخیص داده شوند، قابل درمان هستند.باید به این هم اشاره کنم ۴۰ درصد سرطان ها قابل پیشگیری هستند. برای تشخیص سرطان در بخش دولتی و بخش خصوصی امکانات خوبی داریم اما باید به سمت پیشگیری گام برداریم و روی سبک زندگی سالم تمرکز کنیم.برخی باورهای غلط وجود دارد به این معنا که سرطان مساوی با مرگ است ولی در صورت تشخیص به موقع و درمان درست، نصف آنها قابل درمان هستند. امسال از چهارم تا دهم بهمن به هفته ملی مبارزه با سرطان نامگذاری شده و شعار امسال "هیچکس تنها نیست همه با هم علیه سرطان از پیشگیری تا درمان" است.
ابتدا در مورد سرطان توضیح دهید و اینکه چگونه این بیماری شکل می گیرد؟
یوسفی: بدن انسان شامل اعضای مختلفی است که از میلیونها سلول تشکیل شده است. درون سلولها و روی کروموزومها واحدی به نام ژن قرار دارد و ژنها مسئول برنامهریزی تکثیر سلول هستند. هر عاملی که باعث شود سلولها، از این برنامه تبعیت نکنند و سرخود تکثیر پیدا کنند، این تکثیر سلول ها به تدریج تبدیل به توده می شوند که یا خوش خیم یا بدخیم هستند و اگر بدخیم باشد به آن سرطان می گوییم.
چه عواملی باعث می شود توده های سلولی سرخود تکثیر پیدا کنند؟
یوسفی: عوامل مختلفی از جمله ژنتیکی، افزایش سن، برخی ییماریهای ویروسی مثل هپاتیت B و C، برخی باکتریها، در معرض اشعههای مضر آفتاب قرار گرفتن، آلاینده های هوا، مصرف چربی و کالری زیاد، از جمله عوامل خطر بروز این بیماری هستند.
وضعیت و آمار ابتلا به سرطان در کدام به چه صورت است و کدام سرطانها شایعترند؟
یوسفی: میانگین بروز سرطان در استان نسبت به کشور، کمی پایینتر است؛ یعنی در کشور از هر ۱۰۰ هزار نفر ۱۸۹ نفر مبتلا به سرطان هستند و این آمار در استان ۱۷۶ نفر است.سرطان های شایع در استان کردستان پستان، معده، پروستات، پوست و روده بزرگ است. ابتلا به سرطان معده در کردستان از میانگین کشوری بالاتر است.در بین مردان، سرطان معده، پوست و پروستات شایعتر است و در میان زنان سرطان پستان، پوست و معده به ترتیب شایعتر است.کم تحرکی، رژیم غذایی ناسالم و چاقی هم از دلایل بروز سرطان است که متاسفانه مردم کمتر به آن توجه میکنند.
اشاره کردید که سرطان معده در کردستان بالاتر از میانگین کشوری است، دلیل آن چیست؟
یوسفی: دلایل بروز سرطان معده، افزایش سن، مسائل ژنتیکی، مصرف غذاهای شور، ترش و دودی است. براساس مطالعه سال ۱۴۰۰، مصرف نمک در کردستان ۱.۵ برابر میانگین کشوری است؛ مصرف دخانیات و الکل هم از علل خطر بروز سرطان معده است.
امکانات استان برای مقابله با سرطان چگونه است؟
یوسفی: در مورد سرطان، تشخیص به موقع خیلی مهم است. نصف سرطان ها اگر به موقع تشخیص داده شوند، قابل درمان هستند.باید به این هم اشاره کنم ۴۰ درصد سرطان ها قابل پیشگیری هستند. برای تشخیص سرطان در بخش دولتی و بخش خصوصی امکانات خوبی داریم اما باید به سمت پیشگیری گام برداریم و روی سبک زندگی سالم تمرکز کنیم.برخی باورهای غلط وجود دارد به این معنا که سرطان مساوی با مرگ است ولی در صورت تشخیص به موقع و درمان درست، نصف آنها قابل درمان هستند. امسال از چهارم تا دهم بهمن به هفته ملی مبارزه با سرطان نامگذاری شده و شعار امسال "هیچکس تنها نیست همه با هم علیه سرطان از پیشگیری تا درمان" است.