به گزارش ایرنا، خراسان جنوبی همواره بهعنوان استانی ریشهدار در فرهنگ، ایمان و هویت انقلابی شناخته شده است؛ سرزمینی که در بزنگاههای مهم انقلاب اسلامی، از دفاع مقدس تا انتخابات و حماسههای ملی، با حضور پرشور و آگاهانه مردم، در زمره استانهای پیشتاز کشور قرار داشته و بارها رتبههای نخست تا سوم مشارکت در رویدادهای مختلف را به خود اختصاص داده و این پیشینه، گواه پیوند عمیق مردم این دیار با ارزشهای دینی، ملی و انقلابی است.
خراسان جنوبی که به «سرزمین فرهنگ و ادب» شهرت دارد، همواره خاستگاه اندیشهورزان، علما و فرهیختگانی بوده که عقلانیت، دیانت و آرامش اجتماعی را بهعنوان مؤلفههای اصلی زیست جمعی ترویج کردهاند، بافت اجتماعی متدین، انسجام محلی و سرمایه بالای اعتماد عمومی، خراسان جنوبی را به یکی از باثباتترین استانها در مواجهه با بحرانها و التهابات اجتماعی تبدیل کرده است.
در جریان حوادث و اغتشاشات اخیر نیز، همین ویژگیها سبب شد تا تلاش جریانهای معاند برای ایجاد ناامنی و بیثباتی در این استان، با استقبال عمومی مواجه نشود و از طرفی مدیریت هماهنگ نهادهای مسئول و همراهی مردم، مانع از گسترش ناآرامیها شد و خراسان جنوبی در مقایسه با بسیاری از نقاط کشور، کمتنشترین وضعیت را تجربه کرد.

اغتشاشات در استان خراسان جنوبی، همزمان با موج ناآرامیهای کشور، در روزهای ۱۸ و ۲۰ دیماه ۱۴۰۴ شکل گرفت و با مدیریت نهادهای امنیتی و همراهی مردم، دامنهای محدود داشت، تحرکات پراکنده در برخی نقاط شهرها و تلاش برای ایجاد ناامنی، در همان روزها مهار شد و هیچ مورد فوتی در این استان به ثبت نرسید، این شرایط، زمینه را برای بررسی دقیق اعترافات تعدادی از اغتشاشگران بازداشتشده فراهم کرد و تصویری روشن از نقش فریبخوردگان در ناآرامیها ارائه میدهد.
معاون سیاسی، امنیتی و اجتماعی استاندار خراسان جنوبی در این باره اظهار کرد: در جریان ناآرامیهای دیماه ۱۴۰۴، حدود یکهزار و ۲۰۰ نفر در این استان دستگیر شدند که برای ۶۰۰ نفر از آنان پرونده قضایی تشکیل شده و در دست رسیدگی است.
حسین شرافتیراد با بیان اینکه دشمن به دنبال کشتهسازی بود، اما در خراسان جنوبی ناکام ماند، ادامه داد: این ناآرامیها از ۱۸ تا ۲۰ دیماه در ۶ شهرستان استان شامل بیرجند، قائنات، فردوس، سرایان، نهبندان و طبس رخ داد که با هوشیاری و اشراف اطلاعاتی، مدیریت شد.
وی ادامه داد: ۸۰ درصد دستگیرشدگان در خراسان جنوبی افراد مجرد و ۱۲ درصد آنان زنان بودند، تعدادی از لیدرها و افرادی که با آنها همکاری داشتند نیز شناسایی و بازداشت شدند که اکثر آنان در سنین ۱۴ تا ۲۵ سال قرار داشتند.
معاون سیاسی، امنیتی و اجتماعی استاندار خراسان جنوبی با تاکید بر خویشتنداری نیروهای انتظامی تصریح کرد: حدود ۱۶۶ نفر در جریان ناآرامیها در استان زخمی شدند که بیش از ۱۳۰ نفر آنان از نیروهای بسیج، سپاه و نیروی انتظامی بودند.
وی همچنین در خصوص خسارات وارد شده به اماکن عمومی، دستگاههای دولتی و مذهبی استان ، افزود: در این ناآرامیها، به ۲ کلانتری، چهار ایستگاه انتظامی، چهار پایگاه بسیج، ۱۳ دستگاه خودروی نیروهای نظامی و انتظامی، ۱۷ مسجد، یک حسینیه، یک مصلی، چهار حوزه علمیه، دو خانه عالم و امام جمعه، ۱۷ بانک، دو فرمانداری، پنج اداره دولتی، چهار خودروی آتشنشانی و سه فروشگاه زنجیرهای خساراتی وارد شد.

شرافتیراد به تبیین گستردگی جغرافیایی استان و مرز طولانی با افغانستان، یادآور شد: خراسان جنوبی با تلاش نیروهای مسلح از جمله فراجا، سپاه، ارتش و بسیج و همراهی مردم، به استانی امن در کشور تبدیل شده است.
همچنین چندی پیش فرمانده یگان ویژه استان خراسان جنوبی نیز اعلام کرد: با تلاش سربازان گمنام امام زمان (عج) و واحد رهایی گروگان یگان ویژه، ۲ نفر از لیدرهای اصلی اغتشاشات در شهر بیرجند شناسایی و دستگیر شدند.
سرهنگ حسن خضری با بیان اینکه این عملیات پس از تخریب خودروهای شهروندان و درگیری برخی اغتشاشگران با نیروهای حافظ امنیت، بهصورت ویژه در دستور کار سازمان اطلاعات استان قرار گرفت، افزود: سربازان گمنام با پیگیریهای فنی و اطلاعاتی، عاملان اصلی آشوبهای بیرجند را شناسایی و در عملیات مقتدرانهای توسط گروهان رهایی گروگان بازداشت کردند.
در ادامه این بررسیها، اعترافات تعدادی از اغتشاشگران بازداشتشده، ابعاد میدانی و عملیاتی این تحرکات را روشنتر میکند.
یکی از این افراد گفت: با قمه به سمت بانک رفتم و شیشههای ورودی را شکستم و پس از آن اقدام به آتش زدن پرچم کردم.
اغتشاشگر دیگری اظهار کرد: برای ایجاد تجمع، دوربینها و چراغهای راهنمایی و رانندگی را تخریب کردیم و یکی از دوستانم اسپری فلفل به همراه داشت.
گوشی نداشتیم اما کمتر از یکساعت بعد دستگیر شدیم
متهمی دیگر نیز از شناسایی سریع دوستان و هم گروههایش توسط نیروهای امنیتی خبرداد و افزود: با وجود اینکه هیچکدام از اعضای گروه تلفن همراه نداشتیم، کمتر از یک ساعت بعد توسط نیروهای اطلاعاتی شناسایی و بازداشت شدیم.
یک متهم دیگر نیز با ابراز پشیمانی تصریح کرد: بهشدت از این اقدامات پشیمانم، غمی که به پدر و مادرم دادم به هیچچیز نمیارزد و تا زنده هستم به سمت این مسائل نخواهم رفت.
همچنین یکی از بانوانی که خود را لید شعارها معرفی کرد، افزود: شعارهایی مانند «بیشرف»، «جاوید شاه»، «این آخرین نبرده پهلوی برمیگرده» و سایر شعارها هیچکدام در جهت اعتراض به گرانی نبودند، بلکه تحت تاثیر تجمع و صرفا کنجکاوی و جریحهدار شدن احساسات مردمی بود.
وی ادامه داد: من تحت تاثیر استوریهایی افراد مشهور قرار گرفتم و اکنون بسیار پشیمانم چون واقعا از روی بیعقلی پیش رفتم و اشتباه کردم.
نمک خوردم نمکدان شکستم
یکی متهم دیگر از لیدرهای شعار گفت: هم نمک خوردم و هم نمکدان را شکستم، به سمت ماموران انتظامی سنگ پرت میکردم و شعار میدادم در حالیکه آنها برای حفظ امنیت مردم آمده بودند.
وی اضافه کرد: اکنون پشیمانم و از آنها میخواهم که به من و پدر و مادرم که سالخوردهاند و تکیهگاهشان من هستم رحم کنند، چون نانآور خانواده هستم.
یک مدرس جامعهشناسی دانشگاه بیرجند در خصوص ناآرامیهای اخیر در گفت و گو با خبرنگار ایرنا اظهار کرد: یکی از سناریوهای دشمن در اتفاقات اخیر، ایجاد حس ناامنی در جامعه و تضعیف روحی و روانی مردم بود تا زمینه برای اقدامات خشونتآمیز و حتی حمله نظامی فراهم شود، با این حال، مردم با انسجام، اتحاد و حضور پرشور خود، این نقشه شوم را ناکام گذاشتند.
محمدباقر آخوندی تصریح کرد: مردم به جای پنهان شدن و ترس، در راهپیماییهای محکومیت اغتشاشات و اقدامات تروریستی در روز ۲۲ دی شرکت کردند و حتی به صورت خانوادگی حماسه آفریدند، بنابراین تا زمانی که احساس غرور، اتحاد و همبستگی در جامعه وجود داشته باشد، هیچ تهدیدی نمیتواند ملت ایران را شکست دهد.

وی با بیان اینکه اتحاد مردم موجب شد اکثریت جامعه صف خود را از اغتشاشگران جدا کنند، تاکید کرد: مسئولان و دولت باید این وحدت و انسجام را حفظ و تقویت کنند و با اطلاعرسانی و اقدام به موقع، حس ناامنی را از جامعه دور نگه دارند.
این استاد دانشگاه، این وضعیت را با جنگ ۱۲ روزه مقایسه کرد و گفت: وقتی مردم به میدان آمدند، نیروهای نظامی و انتظامی نیز بهعنوان ناظر و پشتیبان حضور داشتند و شجاعت مردم را دوچندان کردند.
آخوندی نقش قوه قضاییه و نیروهای امنیتی در برخورد با اغتشاشگران را مهم ارزیابی کرد و افزود: برخورد قاطع، حتی در صورت نیاز به مجازاتهای شدید، باعث نهادینه شدن احساس امنیت در مردم میشود.
اطلاعرسانی دقیق درباره دستگیریها و کشف محمولههای مرتبط با تروریستها، اعتماد عمومی را افزایش میدهد و به مردم قوت قلب میدهد
وی عنوان کرد: اطلاعرسانی دقیق درباره دستگیریها و کشف محمولههای مرتبط با تروریستها، اعتماد عمومی را افزایش و به مردم قوت قلب میدهد.
مدرس دانشگاه بیرجند درباره جنگ نرم و رسانهای دشمن نیز گفت: با اطلاعرسانی و آگاهسازی به موقع، جلوی بسیاری از اتفاقات ناگوار گرفته میشود و مردم احساس ترس و ناامنی نمیکنند، حتی در صورت تهدید نظامی خارجی نیز اگر مردم احساس امنیت داشته باشند، باز هم با انسجام، وحدت و همدلی به میدان خواهند آمد.
آخوندی یادآور شد: در اغتشاشات اخیر، مردم به گرانیها اعتراض داشتند، اما کشور، دین و رهبر خود را دوست دارند و این نشاندهنده وجود اتحاد و انسجام در جامعه است.
وی بیان کرد: پیروزی قطعی متعلق به نظام جمهوری اسلامی است، زیرا جامعهای متحد و منسجم داریم و مردم نسبت به کشور، رهبر، هویت و دین خود حساسیت و وفاداری بالایی دارند، اگر این روند ادامه یابد، حتی بدترین تهدیدات هم نخواهند توانست ملت ایران را از هم جدا یا کشور را نابود کنند.
اما، بررسی اعترافات تعدادی از اغتشاشگران بازداشتشده در خراسان جنوبی، تصویر روشنی از عمق این تلاش ناکام ارائه میدهد، این افراد با صراحت به نقش خود در تخریب اموال عمومی و ایجاد اختلال در نظم شهری اذعان و همزمان، ندامت و پشیمانی خود را از ورود به چنین فضایی ابراز میکنند.
گفتههای آنان نشان میدهد بخش قابل توجهی از عوامل حاضر در اغتشاشات، نه با انگیزههای آگاهانه سیاسی، بلکه تحت تأثیر فریب رسانهای و تحریک هیجانی، وارد میدان شدهاند؛ واقعیتی که ماهیت «پیادهنظام فریبخورده» جریان آشوبطلب را روشن میسازد.
از طرفی بیانات راهبردی و امیدبخش رهبر معظم انقلاب در ۱۹ دیماه ۱۴۰۴، همانند پیام تاریخی امام خمینی(ره) در آزادسازی پاوه، معادلات دشمن را برهم زد و نشان داد که ملت ایران، حتی در شرایط دشوار اقتصادی، با بصیرت و وفاداری خود، قادر به دفع برنامههای ضدملی و براندازانه هستند.
استان خراسان جنوبی ۱۲ شهرستان و حدود ۸۰۰ هزار نفر جمعیت دارد.