به گزارش روز دوشنبه ایرنا از مرکز خبر حوزه، آیتالله علیرضا اعرافی در دیدار مدیر و اعضای اندیشکده مرکز مدیریت حوزههای علمیه با بیان اینکه نه تنها باید خود به این معانی عمیق توجه کنیم، بلکه دشوارتر و مهمتر از آن، انتقال این مفاهیم به دیگران است، افزود: تمام فلسفه وجودی حوزه علمیه، انتقال این معارف ناب و زلال به جامعه است و دوستان اندیشکده نیز یکی از ارکان مهم در تحقق این حرکت ارزشمند حوزه محسوب میشوند.
وی با اشاره به تحولات عمیق و شگرف در عرصه بینالمللی، افزود: دنیای جدید و شرایط پیرامونی ما در ۲ سال اخیر تفاوتهای بنیادینی با گذشته داشته و در دل این تحولات، هم فرصتهای بزرگ و هم تهدیدهای بسیار جدی و عظیمی نهفته است که نیازمند واکاوی دقیق از سوی حوزه علمیه و تمامی عرصههای مسئولیت است.
شناسایی فرصتها، چالشها، تهدیدها و رسالتها در شرایط کنونی
وی با بیان اینکه شناسایی فرصتها، چالشها، تهدیدها و رسالتها در شرایط کنونی امری ضروری است، به تحلیلهای خود در خصوص حوادث اخیر پرداخت و گفت: در همان اوایل جریاناتی که دو سال پیش رخ داد، در تحلیلهایی که در محافل مختلف ارائه کردم، تاکید کردم که یک موج جدید به وقوع پیوسته است که با تمام موجهای قبلی متفاوت بوده و بسیار سنگین است؛ روندی که ادامه نیز خواهد یافت و جریان انقلاب، حوزه و نهاد دین باید برای آن آمادگی کامل داشته باشند.
عضو شورای عالی حوزه های علمیه با تاکید بر اینکه وقایع و مسائل کنونی، اعم از جنگ، اغتشاشات و مسائل بنیادیتر، قابل مقایسه با دورههای گذشته نیستند، تصریح کرد: این شرایط با تمام ادوار گذشته تفاوت دارد و بسیار سنگین است؛ بنده کسی هستم که از دوران نوجوانی در مسائل انقلاب حضور داشتهام، شهادت میدهم که وضعیت فعلی با همه دورههای گذشته متفاوت است؛ البته من همچنان در کنار این تهدیدها، نسبت به وجود فرصتهای بزرگ امیدوارم، اما میزان تهدیدها و چالشها را کم نمیانگارم.
حوزه علمیه؛ راهبر فکر و اندیشه اسلام در عصر حاضر
اعرافی در ادامه با بیان اینکه نهاد دین وظایف بسیار سنگینی بر عهده دارد، خاطرنشان کرد: ما رسالت داریم برای دین تلاش کنیم و حوزه علمیه به عنوان راهبر فکر و اندیشه اسلام و انقلاب در دنیای معاصر ایفای نقش کند.
وی تاکید کرد: نخستین و اصلیترین وظیفه ما شناخت این دنیای جدید و جریانهای نوظهور است؛ چراکه بدون این شناخت، امکان انجام هیچ اقدام مؤثری وجود نخواهد داشت.
اهمیت ارتباط مستمر نهاد دین و روحانیت با جامعه
وی با تاکید بر اهمیت ارتباط مستمر نهاد دین و روحانیت با جامعه، گفت: حوزه علمیه و نهاد روحانیت در شرایط کنونی هم با فرصتهای بیبدیل تاریخی به برکت انقلاب اسلامی مواجه هستند و هم با چالشهای بسیار بزرگ و آسیبهایی که این نهاد را تهدید میکند.
عضو فقهای شورای نگهبان افزود: واکاوی دقیق این موضوع و ارائه راهکار برای آن، مسئلهای بسیار مهم و حیاتی است که پژوهشکدهها باید با جدیت بیشتری به آن بپردازند؛ هرچند اقدامات انجامشده تاکنون کافی نبوده و نیاز به کار دقیقتر و عمیقتر وجود دارد؛ از جمله در سطح عموم جامعه و به ویژه نسل جوان، و نیز در سطح نخبگان و دانشگاه. علاوه بر داخل کشور، باید دید متدینان در خارج از کشور چه دیدگاهی نسبت به ما دارند و چه مسائلی در ذهن آنان میگذرد.
حوزه علمیه جایگاه خود را در نظام فکر بینالملل بشناسد
اعرافی در ادامه با تاکید بر ضرورت شناخت جایگاه بینالمللی حوزه، خاطرنشان کرد: باید ببینیم دنیا چه نگاهی به ما دارد و ما در نظام فکر بینالملل دقیقا کجا قرار گرفتهایم؛ شناخت دقیق این موضعیت برای آیندهنگری و حرکت موثر حوزه علمیه ضروری است.
وی با اشاره به وضعیت فعلی نظام علم و فکر در عرصه جهانی، بیان کرد: توجه به جایگاهمان نظام علم و اندیشه دنیا و تلاش برای ارتقای آن، محوری بسیار مهم است که باید مورد توجه ویژه پژوهشکدهها و بخشهای مختلف قرار گیرد تا بتوانند در این زمینهها فعالتر عمل کنند.
حلقه اتصال با صاحبنظران تقویت شود
وی اهمیت ایجاد حلقه اتصال با بدنه صاحبنظر را برجسته دانست و گفت: شنیدن صدای صاحبنظران بسیار حیاتی است. خوشبختانه این کار در اندیشکده آغاز و اقدامات خوبی انجام شدهاست. تحلیل، جمعآوری و بانکسازی ایدهها نیز مقولهای است که اندیشکده به آن میپردازد و هرچه این بانک ایده تقویت شود، موجب پختگی کارها، اطلاعرسانی دقیقتر و ایجاد امیدواری در بدنه برای پیشرفت خواهد شد.
ضرورت بهرهگیری از همه ظرفیتها
مدیر حوزه های علمیه بر ضرورت بهرهگیری از همه ظرفیتهای موجود تاکید کرد و گفت: طبیعتا اندیشکدهها و پژوهشکدهها صدها مساله دارند و با ظرفیت محدود خود نمیتوانند تکتک آنها را بررسی و به نتیجه برسانند؛ بنابراین باید تدبیری اندیشیده شود تا سفره پژوهش وسیعتر شود و شبکههای بیشتری ایجاد گردد؛ شبکههایی که توان جمعآوری و مدیریت مسائل را داشته باشد.
وی در ادامه خاطرنشان کرد: «شبکهسازی و زنجیرهسازی» ظرفیتها برای حل مسائل، مقولهای مهم است که باید در نظام اندیشکدهای و اندیشگاهی محقق شود.
اهمیت «روایتگری» و «گفتمانسازی»
وی با تاکید بر اهمیت «روایتگری» و «گفتمانسازی» پیرامون اقدامات انجام شده یا در دست اجرا، گفت: بحث «هوش مصنوعی» و «علوم شناختی» از جمله موضوعاتی است که تمام نظامات ما را زیر و رو کرده و دنیاهای بسیار متفاوتی را خلق میکند؛ فناوریهایی نظیر هوش مصنوعی دیگر بحث ابزار و وسایل ساده نیستند، بلکه این فناوریها اکنون شریک انسان شده و با سرعتی بالاتر، در بسیاری از حوزهها از خود انسان نیز پیشی گرفتهاند.
اعرافی با بیان اینکه این تحولات بسیاری از مفاهیم ما را دستخوش تغییر و تزلزل قرار میدهد، تصریح کرد: آمادگی برای مواجهه با این پدیدهها اهمیتی حیاتی دارد و به نظر من باید در این زمینه کارهای جدیتر و عمیقتری انجام دهیم تا بتوانیم چالشها و فرصتهای ناشی از این تحولات عظیم را مدیریت کنیم.