گروه بینالملل دفاعپرس: دولت سوریه روز یکشنبه اعلام کرد با نیروهای دموکراتیک سوریه «قسد» به یک آتشبس رسیده و تقریبا کنترل کامل کشور را به دست گرفته است. این در حالی است که رژیم جولانی پس از پیشروی کامل ارتش سوریه به مناطق تحت کنترل کردها، نیروی شبهنظامی تحت رهبری کردها را منحل کرد؛ همان نیروهایی که بیش از یک دهه شمال شرق را کنترل میکردند.
اعلام انحلال نیروهای تحت رهبری کردها پس از آن صورت گرفت که تنشها بین نیروهای دولتی و نیروهای دموکراتیک سوریه «قسد» در اوایل این ماه به اوج رسید که در نهایت منجر به پیشروی عمده نیروهای دولتی به سمت شرق شد. ضمن اینکه، به نظر میرسد نیروهای دموکراتیک سوریه «قسد» نیز پس از درگیریهای اولیه در یک منطقه خط مقدم پرتنش در استان حلب شرقی، عقبنشینی کرده باشد.
از طرف دیگر، ساعاتی پس از اعلام توافق توسط دولت جولانی، «مظلوم عبدی» رهبر نیروهای دموکراتیک سوریه «قسد» نیز این توافق را در یک بیانیه ویدیویی تأیید کرد و گفت که این گروه توافق را پذیرفته که بر اساس آن قرار است عقبنشینی آنها از استانهای رقه و دیرالزور «برای توقف خونریزی» باشد.
بر همین اساس، «مظلوم عبدی» رهبر نیروهای دموکراتیک سوریه «قسد» در سخنانی، اعلام کرد که «ما شرایط توافق را در روزهای آینده برای مردم خود توضیح خواهیم داد.» در آن سوی میدان نیز وزارت دفاع سوریه اعلام کرد که پس از اعلام توافق، دستور توقف جنگ در خطوط مقدم را صادر کرده است.
موضوع مهم در این میان آن است که رهبران جدید سوریه، از زمان سرنگونی «بشار اسد» در دسامبر ۲۰۲۴، برای اعمال اقتدار کامل خود بر کشور تلاشهای فراوانی انجام دادهاند. البته توافق دیگری در ماه مارس به دست آمد که نیروهای دموکراتیک سوریه «قسد» را با دمشق ادغام میکرد، اما پیشرفتی نداشت، زیرا هر دو طرف یکدیگر را به نقض توافق متهم کردند.
اما این تمام ماجرا نبود و از زمان پیشروی کامل ارتش سوریه، دولت جولانی کنترل استانهای دیرالزور، رقه و مناطق حیاتی تحت کنترل نیروهای «قسد» را که شامل میادین نفت و گاز، سدهای رودخانه فرات و گذرگاههای مرزی هستند، به دست گرفته است.
حال در این میان، آژانس خبری دولتی سوریه «سانا» گزارش داد که «احمد الشرع» رئیسجمهور خودخوانده سوریه توافق آتشبس با نیروهای دموکراتیک سوریه «قسد» را امضا و در دست اجرا دارد. البته رهبر نیروهای دموکراتیک سوریه «قسد» که قرار بود با رئیسجمهور در دمشق دیدار کند، از این کار امتناع کرد، هرچند امضای او بر روی سند دیده میشود.
از طرف دیگر «احمد الشرع» در سخنانی خطاب به خبرنگاران گفت که «مظلوم عبدی» به دلیل آب و هوای بد نتوانسته سفر کند و روز دوشنبه به دمشق خواهد آمد. ضمن اینکه، «احمد الشرع» پس از امضای توافق در دمشق به خبرنگاران گفت: «این پیروزی برای همه سوریها و در همه زمینهها است. امیدوارم سوریه وضعیت تقسیمبندی خود را پایان دهد و به وضعیت وحدت و پیشرفت حرکت کند.».
اما موضوع جالب توجه اینجاست که دو طرف درگیر در این ماجرا، متحدان کلیدی واشنگتن هستند. «تام باراک» فرستاده آمریکا، اوایل روز یکشنبه در حالی که نیروهای دولتی به شهر رقه و سراسر استان دیرالزور پیشروی میکردند، با جولانی دیدار کرد. ضمن اینکه، گزارش شده که «مظلوم عبدی» از طریق تلفن به این دیدار پیوسته است.
«تام باراک» فرستاده آمریکا پیش از کار بر روی جزئیات اجرای ادغام، این توافق را ستود و گفت که منجر به «گفتوگوی مجدد و همکاری به سمت سوریه متحد» خواهد شد. همچنین او در پستی در شبکه ایکس نوشت: «این توافق و آتشبس نقطه عطف محوری را نشان میدهد، جایی که دشمنان سابق شراکت را بر تقسیمبندی ترجیح میدهند.»
این توافق شامل انحلال نیروهای «قسد» و پیوستن آنها به نیروهای نظامی و امنیتی سوریه است. این در حالی است که مقامات ارشد نظامی و غیرنظامی این گروه جایگاههای بالایی در نهادهای دولتی دریافت خواهند کرد. ضمن اینکه بر اساس این توافق صورت گرفته نیروهای «قسد» باید استانهای رقه و دیرالزور -هر دو منطقه با اکثریت عرب- و گذرگاههای مرزی و میادین نفت و گاز خود را به ارتش و دولت سوریه واگذار کند.
البته تا امروز هیچ جدول زمانی مشخصی در مورد زمان و نحوه اجرای عناصر مختلف توافق وجود ندارد. ولی جولانی، به خبرنگاران گفت که با آغاز توقف خصومتها، بندها و محورهای این توافق آتشبس به تدریج اجرا خواهد شد.
به نظر میرسد که تنشها اوایل این ماه و پس از درگیریها در حلب آرام شده باشد. به خصوص پس از اینکه «مظلوم عبدی» اعلام کرد نیروهایش شرق رودخانه فرات عقبنشینی خواهند کرد و متقابلا جولانی نیز فرمان ریاستجمهوری صادر کرد تا حقوق کردها در سوریه را تقویت کند.
در آخر، در کنار اینکه عصر یکشنبه شاهد ورود کاروانهای نظامی بزرگ به شهر رقه بودیم، به نظر میرسد نیروهای «قسد» عقبنشینی کرده باشد. ضمن اینکه، جمعیت زیادی از مردم تا اواخر شب در خیابانهای رقه جشن گرفتند، پرچمهای سوریه را تکان دادند و آتشبازی راه انداختند.
انتهای پیام/ ۱۳۴
∎