«حسن بیادی» در گفتوگو با خبرنگار ایرنا، درباره برگزاری انتخابات شوراها به شیوه تناسبی در تهران، گفت: با توجه به نزدیک شدن به انتخابات هفتمین دوره شوراهای اسلامی شهر، مباحث مهمی درباره نحوه برگزاری، نقش و عملکرد این نهاد حیاتی مطرح شده است که از جمله آنها میتوان به موضوع انتخابات تناسبی اشاره کرد. شوراها، همانطور که مشهود است، یکی از ارکان تصمیمگیری و اداره امور کشور به شمار میروند.
وی با تأکید بر اینکه انتخابات شوراها یک مقوله اجتماعی است و نباید به شکل سیاسی برگزار شود، افزود: انتخابات تناسبی برای نخستین بار در تاریخ ایران و تنها در شهر تهران اجرا و به صورت تمامالکترونیک نیز برگزار خواهد شد.
دبیرکل جمعیت آبادگران جوان ایران اسلامی با بیان اینکه انتخابات تناسبی در واقع تغییر جزئی و دستکاریشدهای از قانون قبلی است، به این معنا که ساختار انتخابات از نظام اکثریتی به نظام تناسبی تغییر یافت، بیان کرد: طراحان این مدل، هدف اصلی خود را پایان دادن به حضور صفر یا صدی یک سلیقه در مدیریت شهری و ایجاد نوعی عدالت نسبی عنوان کردهاند.
بهتر بود شهر تهران به ۲۲ منطقه تقسیم و هر فرد در منطقه محل سکونت و شناختهشده خود نامزد انتخابات میشد.
بیادی افزود: در این نظام، احزاب و فهرستهای انتخاباتی متناسب با میزان آرایی که کسب میکنند، کرسیهای شورا را به دست میآورند. این در حالی است که مردم، علاوه بر رأی دادن به فهرستها، میتوانند به افراد نیز رأی بدهند؛ افرادی که لزوماً پاسخگوی مشکلات و مطالبات شهری نخواهند بود.
وی با بیان اینکه شیوههای مناسبتری برای برگزاری انتخابات شوراها وجود داشت، تصریح کرد: بهتر بود شهر تهران به ۲۲ منطقه تقسیم و هر فرد در منطقه محل سکونت و شناختهشده خود نامزد انتخابات میشد.
نایب رئیس دوره دوم و سوم شورای شهر تهران افزود: در این صورت، مردم هر منطقه به یک نماینده رأی میدادند و این روش میتوانست بسیاری از معضلات انتخابات، از جمله هزینههای بالای تبلیغات را کاهش دهد و زمینه انتخاب نمایندگان واقعی مردم را فراهم کند.
بیادی درخصوص ضرورت پرشور بودن انتخابات و اینکه چگونه میتوان مردم را به مشارکت گسترده در بزنگاه ۱۱ اردیبهشتماه ترغیب کرد؟ گفت: میزان مشارکت اکثریتی مردم، ارتباط مستقیمی با عملکرد حکمرانان و شیوه مدیریت اجرایی کشور دارد. متأسفانه در سالهای اخیر، نوعی حکمرانی شکل گرفته که در عمل مردم را به فراموشی سپرده و آنان را از سپهر سیاسی حذف کرده است.
دبیرکل جمعیت آبادگران جوان ایران اسلامی، اظهار کرد: مردم در جنگ ۱۲ روزه با استقامت، صداقت، گذشت و فداکاری، همکاری و همیاری تاریخی از خود نشان دادند و دشمنان را روسیاه کردند، انتظار میرفت این سرمایه عظیم اجتماعی پاس داشته شود. اما در عمل، شاهد چنین رفتاری نبودیم.
بیادی افزود: از اینرو، حکمرانان باید بهصورت فوری و اورژانسی برای جلب اعتماد و بهدست آوردن دل مردم اقدام کنند؛ در غیر این صورت، همان الگوی مشارکت حداقلی که در انتخاباتهای گذشته شاهد آن بودیم، بار دیگر تکرار خواهد شد.
مشارکت پایین برای برخی باندهای منفعتطلب اهمیتی ندارد
وی بیان کرد: هرچند برای برخی باندهای مخرب و منفعتطلب، مشارکت پایین اهمیتی ندارد و حتی انتخابات حداقلی را ترجیح میدهند، چراکه در چنین شرایطی سریعتر به منافع کوتاهمدت خود دست مییابند.
عضو پیشین شورای شهر تهران درباره اهمیت نقش شوراها و جایگاه آنها بهعنوان یک نهاد اجتماعی و میزان اثرگذاری این نهاد در رسیدگی به مشکلات مردم، عنوان کرد: شوراها یکی از ارکان مهم تصمیمگیری و اداره امور کشور در سطوح شهر و روستا به شمار میروند و در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، در چندین اصل بهصراحت به جایگاه و وظایف آنها اشاره شده است.
بیادی با اشاره به اینکه براساس این اصول، وظایف شوراهای اسلامی شهر، فراتر از انتخاب شهردار است و حوزههایی همچون سیاستگذاری شهری، نظارت بر عملکرد شهرداری و اجرای مصوبات، تصویب بودجه، و شناسایی، بررسی و رفع کمبودهای اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و رفاهی شهروندان را در بر میگیرد، تصریح کرد: همچنین شوراها نقش مهمی در ایجاد هماهنگی میان نهادهای اجرایی و قوای سهگانه ایفا میکنند.
وی افزود: این نهاد مدنی و اجتماعی، در صورت برخورداری از عملکرد صحیح و کارآمد، میتواند به افزایش مشارکت عمومی مردم در فرآیند حکمرانی کمک کرده و بهعنوان بازوی نظارتی جامعه بر مدیریت شهری عمل کند.
دبیرکل جمعیت آبادگران جوان ایران اسلامی، شوراها را حلقه واسط مستقیم میان مطالبات مردم و مدیریت اجرایی شهر خواند و اظهار کرد: تصمیمات شوراها تأثیر مستقیمی بر کیفیت زندگی روزمره شهروندان دارد؛ از موضوعاتی مانند ترافیک، آلودگی هوا و توسعه فضای سبز گرفته تا خدمات شهری و بهطور کلی، صیانت از حقوق شهروندی.
بیادی در پاسخ به این سوال که آیا با این دیدگاه موافق است که برخی کارشناسان معتقدند شوراها وارد مسائل سیاسی و سیاسیکاری شدهاند و به وظایف اصلی خود، از جمله رسیدگی به آسیبهای اجتماعی، نپرداختهاند، تاکید کرد: اصل این سؤال قابل تأمل است، اما نباید از این نکته غافل شد که گاهی پشت چنین گزارههایی، بهانهجویی و حتی توطئه برای تضعیف یا حذف شوراها نهفته است.
وی معتقد است: این رویکرد در تضاد آشکار با دیدگاهها و منش مقام معظم رهبری است که همواره بر گرامیداشت مشارکت مردمی، نقشآفرینی مستقیم مردم در اداره امور و تقویت نهادهای برخاسته از رأی ملت تأکید داشتهاند.
ابزار برخی برای تضعیف شوراها، سیاسی جلوه دادن این نهاد مردمی است
عضو پیشین شورای شهر تهران با بیان اینکه متأسفانه برخی افراد و جریانهای ناصالح، هر جا که نقش مردم پررنگ میشود، مخالفت میکنند، خاطرنشان کرد: یکی از ابزارهای آنان برای تضعیف شوراها، سیاسی جلوه دادن این نهاد مردمی است؛ بهگونهای که شوراها بهجای تمرکز بر مسائل تخصصی شهری، به عرصه کشمکشهای سیاسی کشانده شوند.
بیادی با اعتقاد به اینکه البته نمیتوان انکار کرد که این آسیب در مواردی از سوی ناظران و حتی برخی اعضای شوراها نیز مطرح شده است، بیان کرد: بهعنوان نمونه، سخنگوی شورای شهر تهران اذعان کرده که با نزدیک شدن به زمان انتخابات، فضای گفتوگوها گاهی از حالت فنی و کارشناسی خارج شده و رنگ و بوی گرایشهای سیاسی به خود میگیرد.
وی تصریح کرد: نگرانی اصلی آن است که شوراها به پایگاههای ستادی برای انتخابات سطوح بالاتر تبدیل شوند و از مأموریت اصلی خود فاصله بگیرند.
نگرانی اصلی آن است که شوراها به پایگاههای ستادی برای انتخابات سطوح بالاتر تبدیل شوند و از مأموریت اصلی خود فاصله بگیرند. دبیرکل جمعیت آبادگران جوان ایران اسلامی با بیان اینکه هرچند حضور چهرههای سیاسی در مدیریت شهری امری طبیعی و اجتنابناپذیر است، اما باید میان «کار سیاسی» و «سیاسیبازی» تفاوت قائل شد، تاکید کرد: سیاسیبازی، نهتنها کمکی به حل مسائل شهر و کشور نمیکند، بلکه میتواند لطمهای جدی به فرآیند حل مشکلات و تحقق مطالبات مردم وارد کند.
نهاد شوراها در ادوار گذشته با چالشهای ساختاری مشترکی مواجه بود
بیادی در ارزیابی خود از عملکرد شوراها از گذشته تاکنون، گفت: بررسی عملکرد شورای شهر تهران در ادوار گذشته نشان میدهد که این نهاد با چالشهای ساختاری مشترکی مواجه بوده است.
وی اضافه کرد: هرچند در دورههای مختلف پروژههای عمرانی و زیرساختی مهمی اجرا شده است، اما نقد اصلی به تغییر ماهیت شورا از یک پارلمان محلی مستقل به شورای شهرداری است. این تغییر عمدتاً ناشی از دخالتهای بیمورد برخی حکمرانان و حتی برخی نمایندگان مجلس بوده که باعث تضعیف نقش نظارتی شورا شده است.
عضو اسبق شورای شهر تهران با اشاره به این نکته که محبوبیت و جایگاه مردمی اعضای شورا، گاهی موجب ایجاد حسادت و تلاش برای محدود کردن اختیارات آنها از سوی برخی نهادهای دولتی و نمایندگان مجلس شده است، خاطرنشان کرد: این نگرش، معضلات احتمالی شوراها را بزرگنمایی میکند، در حالی که در هیچ یک از دیگر نهادها و قوای سهگانه چنین مشکلاتی در این حد دیده نمیشود.
برگزاری انتخابات به شکل محلی در سطح منطقه از ضعف شوراها جلوگیری میکند
بیادی در پیشبینی خود از راهکارهای ضروری برای جلوگیری از تکرار نقاط ضعف در نهاد شوراها، اظهار کرد: یکی از راهکارهای مؤثر، تغییر روش انتخابات شوراها از شکل سیاسی به انتخابات محلی در سطح منطقه است تا تمرکز بر مسائل تخصصی و محلی بیشتر شود و دخالتهای بیمورد در تصمیمگیری اعضا کاهش یابد.
وی گفت: هرچند تخلف و کوتاهی در شوراها ممکن است غیرقابل اجتناب باشد، اما بدون شک میزان آن کمتر از دیگر سازمانها و نهادهای اجرایی و تقنینی کشور است.
موفقیت در عرصه انتخابات مستلزم برنامهای جامع، عملی و مبتنی بر مشارکت گسترده مردم است
دبیرکل جمعیت آبادگران جوان ایران اسلامی در تشریح برنامههای حزب خود برای انتخابات پیشروی شوراهای اسلامی شهر و روستا گفت: بنده و تشکل متبوعم نقش مهمی در روشنگری جامعه شهری و ایجاد هماهنگی برای تدوین راهبردی منطقی و کلیدی در انتخابات شورای شهر خواهیم داشت. موفقیت در این عرصه مستلزم برنامهای جامع، عملی و مبتنی بر مشارکت گسترده مردم است.
بیادی تأکید کرد: نکته مهم آن است که انتخابات شورای شهر، یک مقوله اجتماعی است و نباید به صرف یک جریان سیاسی تبدیل شود. بر این اساس، راهبرد کلان و اقدامات پیشنهادی حزب ما در چند محور اصلی خلاصه میشود. تمرکز بر مشکلات شهری و تدوین یک سند چشمانداز و مانیفست شهری شفاف که اصول کلی، ارزشها و جهتگیریهای حزب را در مدیریت شهر مشخص کند.
وی گفت: این سند باید پاسخگوی مسائل اساسی شهر باشد، از جمله حفظ محیط زیست، کاهش منطقی ترافیک، تأمین امکانات فرهنگی، توسعه حمل ونقل عمومی ارزان و در دسترس، مدیریت پسماند، توسعه منطقی فضای سبز و در نهایت افزایش مشارکت عمومی و رضایتمندی شهروندان.