گروه جهان
امضاي توافقنامه اتمي وين موجب شده تا ديوار اعتماد ميان امريكا و متحدان عرب حوزه خليجفارس فرو بريزد. تكاپوي جديد سران امريكايي اين است كه خيال سران عرب در منطقه خاورميانه را راحت كنند. با اين حال عربستان در تازهترين اظهارات اعلام كرد كه از روسيه سلاح ميخرد. اين تلاشها ثابت ميكند كه روند كار امريكا با متحدانش در خاورميانه تغيير كرده و ديگر به روند قبل خود بازنخواهد گشت. به گزارش رويترز، در اين تكاپوهاي ديپلماتيك «اشتون كارتر» وزير دفاع امريكا تور تابستانهيي براي سفر به خاورميانه راه انداخته است. او در سفر خود به خاورميانه اول به سرزمينهاي اشغالي و اردن سفر كرد و بعد از مقصدش را به سمت شهر جده در عربستان سعودي تغيير داد.
هواپيماي اشتون كارتر، وزير دفاع امريكا كه از سرزمينهاي اشغالي عازم اردن شده بود، در پايگاه هوايي در شمال شرق اردن در نزديكي مرزهاي سوريه فرود آمد. او در اردن با تعدادي از دوستان معاذ الكساسبه، خلبان اردني كه در اوايل سالجاري ميلادي ازسوي داعش زنده سوزانده شد، ديدار كرد. كارتر در سخناني پيرامون لزوم مبارزه با داعش گفت: «بايد اين دشمن شكست بخورد. اين مساله حاصل خواهد شد چراكه تمدن همواره وحشيگري را شكست ميدهد.»
وزير دفاع امريكا بهطور مشخص هدف از اين سفر منطقهيي را برطرف كردن نگرانيهاي اسراييل و كشورهاي عربي در مورد توافق هستهيي ايران اعلام كرد. درهمين حال جفري مارتين، سخنگوي پنتاگون اعلام كرد كه وزير دفاع امريكا همپيمانان واشنگتن در منطقه را نسبت به تضمينهايي درباره نگراني آنها از برنامه هستهيي ايران مطمئن ميسازد. همچنين اين اطمينان براي متحدان عرب ايجاد خواهد شد كه مكانيسمهايي براي تضمين اجراي اين امور با نظارت ناظران بينالمللي از طريق تعهدات سختگيرانه بينالمللي به وجود خواهد آمد. باوجود چنين تضمينهايي نگاهها به سمت امريكا خصمانهتر از قبل شده است. خبرنگار شبكه العربيه گزارش داد كه نخستوزير رژيم صهيونيستي در لحظه آخر كنفرانس خبري با وزير دفاع امريكا را كه قرار بود در دفترش در قدس غربي باشد، لغو كرد. اتفاق غيرمنتظرهيي كه براي كارتر در سفر به اراضي اشغالي رخ داد، اين بود كه نتانياهو در دفتر نخستوزيري با وزير دفاع امريكا يك كنفرانس مطبوعاتي مشترك داشت اما پس از اينكه او به تريبون رفت، متوجه شد كه نتانياهو كنفرانس خبري را لغو كرده است. باوجود اينكه پروتكلها نخستوزيري را ملزم به برگزاري كنفرانس خبري مشترك با يك وزير دفاع نميكند اما اين اقدام پيامي است كه نشان ميدهد نتانياهو درحال حاضر به روش برخورد دولت امريكا معترض است. به عقيده خبرنگار العربيه شايد اين امر پيامي به دولت امريكا باشد كه رژيم صهيونيستي مخالفت شديد خود را با توافق امضا شده با ايران ادامه خواهد داد و با اطميناندهيهاي امريكا قانع نميشود. همچنين مشخص است كه وزير دفاع امريكا موفقيت چنداني در كاستن مخالفت تلآويو با توافق با ايران به دست نياورده است.
همزمان با اين سفر «جان كري» وزير امور خارجه امريكا نيز اعلام كرد كه تا 12روز ديگر، به دوحه پايتخت قطر خواهد رفت و در آنجا با وزراي خارجه كشورهاي عربي عضو شوراي همكاري خليجفارس درباره توافق هستهيي ايران گفتوگو خواهد كرد. عمده محور گفتوگوهاي امريكا با عربستان پيرامون امريكا موضوعات مختلفي ازجمله دفاع ضدموشكي، آموزش نيروهاي ويژه، امنيت سايبري و امنيت تنگههاي استراتژيك درياي سرخ و هرمز خواهد بود. اغلب كشورهاي عربي حاشيه خليجفارس كه متحد امريكا به شمار ميروند، از توافق هستهيي وين به صورت محتاطانه استقبال كردند، اما ايران را متهم ميكنند كه پس از اين توافق و با دريافت پولهاي بلوكهشده در پي گسترش نفوذ خود درجهان عرب است.
اعتمادي كه ديگر وجود ندارد
با امضاي توافقنامه اتمي ايران، عربستان كه بزرگترين خريدار سلاح از امريكاست، اعلام كرد كه از روسيه سلاح خريداري خواهد كرد. برنامهيي كه صداي سناتور «جان مككين» را هم درآورد. به گزارش اسپوتنيك، وزير خارجه عربستان پس از حضور دركنفرانس اقتصادي بينالمللي سنپترزبورگ و گفتوگو با روسيه درباره چشمانداز معاملات تسليحاتي گفته بود كه هيچ چيزي مانع عربستان در خريد سيستمهاي دفاعي روسي نميشود. پس از اين اظهارات بود كه جان مككين، سناتور جمهوريخواه امريكايي اظهار كرد: «چيزي كه عربستان با اين سخنانش به ما ميفهماند، اين است كه آنها فكر ميكنند بايد راه خود را بروند چراكه ديگر نميتوانند به ما اعتماد كنند.» مككين در سخنراني خود در مركز «هادسون» ادامه داد، روابط امريكا با كشورهاي حوزه خليجفارس به جايي رسيده است كه عربستان سعودي و روسيه ميتوانند براي نخستينبار در تاريخ توافق تسليحاتي امضا كنند. براساس آمار مركز تحقيقات صلح بينالمللي استكهلم، عربستان در سال2015 بودجه دفاعي خود را به 80ميليارد دلار يعني 17درصد بيشتر از سال گذشته افزايش داده است. سناتور مككين در ادامه اظهاراتش با تاكيد بر ضرورت استفاده از قابليتهاي تبليغات سياسي در كشورهاي تحت نفوذ روسيه گفت: «يكي از عوامل كليدي در پيروزي جنگ سرد بدون شليك كردن حتي يك گلوله، تبليغات بود.» اين درحالي است كه كنگره امريكا اخيرا تصميم گرفته است تا بودجه آژانس رسانهيي دولت را افزايش دهد. در آوريل سال2015 اين آژانس براي راهاندازي بخش روسزبان خود 15ميليون دلار بودجه درخواست كرده بود.
تلاش امريكا براي رفع نگراني اعراب
كارتر در عربستان، كري در قطر
صاحبخبر -