رهبر معظم انقلاب در دیدار اخیر با اقشار مختلف بانوان فرمودند: «در مسئله «زن»، هم بحث هویّت زن، هم ارزشهای زن، هم حقوق زن، هم تکالیف زن، هم آزادیهای زن، هم محدودیّتهای زن... دو رویکرد وجود دارد: یک رویکرد، رویکرد رایج متداول غربی است...یک رویکرد هم رویکرد اسلامی است؛ این دو در مقابل هم قرار دارند... منتها یک نکتهای در اینجا وجود دارد که این نکته به نظر من نکته قابل توجّهی است و آن، این است که نظام فرهنگی و تمدّنی غرب، در این مسائل حاضر به مباحثه نیست و از ورود در بحث و تحقیق فرار میکند.» به بهانه فرمایشات اخیر حضرت آقا، مرور کوتاهی داریم بر نقض حقوق زنان در کشورهای غربی:
1- آمریکا سالهاست تلاش دارد از غرب، تصویر سرزمینی افسانهای از برابری حقوق زنان و مردان را ارائه دهد، اما آنچه در حق زنان این کشور رخ میدهد نهتنها نشانهای از برابری حقوق زنان و مردان را در خود ندارد بلکه نشاندهنده نقض سیستماتیک و گسترده حقوق زنان است.
آمریکا رکورددار نقض حقوق زنان در جهان است. چندی پیش پایگاه اطلاعرسانی «ساندویژن» در گزارشی نوشت: سالانه بیش از ۵۰۰ هزار تجاوز به زنان و دختران بالای ۱۲ سال در آمریکا انجام میشود و تعداد سایر خشونتها علیه این گروه از جامعه قریب به 4 میلیون مورد است. همچنین ۲۰ تا ۳۰ درصد زنانی که به به بخش اورژانس بیمارستانها مراجعه میکنند آثار ضرب و شتم روی بدن خود دارند.
بر اساس بررسیهای انجام شده، آمریکا به لحاظ فراوانی تجاوز جنسی در میان کشورهای جهان در رده سوم قرار دارد. از هر سه زن آمریکایی، یک زن در طول زندگی خود آزار جنسی را تجربه میکند. این در حالی است که ۶۸ درصد خشونتهای جنسی به پلیس آمریکا گزارش نمیشود و ۹۸ درصد متجاوزان حتی یک روز هم در زندان نمیمانند.
همچنین تجاوز جنسی نسبت به مهاجران و پناهجویان به میزان قابلتوجهی بالا است و از هر سه قربانی، یک نفر پس از تماس با پلیس احساس امنیت کمتری میکند. قربانیان نیز برای طرح شکایت، مجازات خواهند شد. قربانیان اغلب به دلیل طرح شکایت، از شغل، حمایت آموزشی، مسکن و سایر مزایای اجتماعی محروم میشوند. مدارس درخواست آنها برای اسکان یا حفاظت را نادیده میگیرند و حتی آنها را اخراج خواهند کرد.
بر اساس گزارش وزارت دفاع آمریکا، گزارشهای تجاوز جنسی در آکادمیهای نظامی ایالات متحده به میزان قابلتوجهی افزایش یافته است.
همچنین بیش از نیم قرن از تصویب قانون پرداخت برابر در آمریکا میگذرد اما هنوز زنان آمریکایی با یک فاصله زیاد از مردان همکار خود نسبت به دریافت حقوق قرار دارند. با وجود این قانون و گذشت سالها از آن، مؤسسه تحقیقات سیاستگذاری زنان در آمریکا تخمین زده است که تا سال ۲۰۵۹ این اتفاق دستنیافتنی است و شکاف حقوق بین زن و مرد همچنان پابرجاست.
بر اساس دادههای رسمی موجود، تعداد زنان قربانی قاچاق انسان در آمریکا در سالهای اخیر در روندی تصاعدی رشد کرده است.
عمده قربانیان قاچاق انسان در آمریکا، یعنی زنان و دختران بین 14 تا 17 سال اغلب گرفتار بهرهکشی جنسی میشوند و استثمار جنسی رایجترین شکل قاچاق انسان در آمریکاست.
نشریه معتبر «فوربس» اعلام کرده است که طبق اعلام رسمی سازمان بینالمللی مطالعات زندانها، حدود یکسوم از زندانیان زن در جهان در زندانهای ایالات متحده بازداشت هستند.بر اساس آمار منتشر شده، شمار زنانی که در دهههای اخیر در آمریکا زندانی شدهاند افزایش ۵۲۵ درصدی داشته است.
در مجموع، حقوق زنان آمریکایی در بخشهای مختلف از جمله تعدی و آزار جنسی، ازهمپاشیدگی ساختار سالم خانواده و خانوارهای تک والد، خشونت و قتل زنان خصوصاً زنان بومی، آمار بالای زندانیان زن، مرگ و میر مادران، همینطور کاستی دریافت دستمزد زنان نسبت به مردان و بسیاری امور دیگر نقض میشود.
2- انگلیس نیز یکی از رکوردداران نقض حقوق زنان در جهان است. یافتههای یک مطالعه وزارت کشور انگلیس نشان میدهد بازرسان پلیس، پرونده تجاوز به زنان را بهعنوان «دروغ و اتلافکننده وقت» نادیده میگیرند.
آزار، خشونت و تجاوز جنسی علیه زنان در انگلیس بهحدی گسترده شده و شرایط تا جایی رو به وخامت رفته است که در سال ۲۰۲۲، «ریشی سوناک» نخستوزیر انگلیس اعلام کرد که خشونت جنسی علیه زنان و دختران باید بهعنوان یک «وضعیت اضطراری ملی» تلقی شود. بر اساس گزارشها، حدود ۲۵ درصد زنان انگلیسی قربانی تجاوز جنسی شدهاند؛ ۷۱ درصد زنان در انگلیس نوعی از آزار و اذیت جنسی را در یک مکان عمومی تجربه کردهاند، این رقم برای زنان ۱۸ تا ۲۴ ساله به ۸۶ درصد میرسد.
سوءاستفاده جنسی در دانشگاههای انگلیس یکی دیگر از نمونههای نقض فاحش حقوق زنان و دختران در این کشور است. بر اساس تحقیقات جدید، سالی ۵۰ هزار مورد سوءاستفاده یا آزار جنسی دانشجویان در دانشگاههای انگلیس به وقوع میپیوندد.
در یک نمونه دیگر، وضعیت خشونت جنسی علیه زنان و دختران در بیمارستانهای انگلیس بهحدی جدی شده که مقامهای این کشور تصمیم گرفتهاند که روی لباس کارکنان زن بیمارستانها دوربین نصب کنند.
3- فرانسه از جمله کشورهای غربی مدعی حقوق زنان است و به همین بهانه در مسائل مربوط به زنان در دیگر کشورها و از جمله ایران مداخله میکند. اما نگاهی به وضعیت زنان در فرانسه نشان میدهد که این کشور در زمینه حقوق زنان شکست خورده و یکی از بزرگترین ناقضان حقوق زنان است.
بر اساس آمار دولتی در فرانسه، سالانه ۹۴ هزار زن در این کشور قربانی تجاوز یا اقدام برای تجاوز جنسی میشوند؛ این در حالی است که در سال ۲۰۲۱ به سختی حدود یک درصد از حملات جنسی گزارش شده به پلیس، به محکومیت منجر شدند. فرانسه از سال ۲۰۰۶ با موج جدی از قتل زنان مواجه شده است، اما هنوز نتوانسته گام مؤثری برای مقابله با این بحران بردارد.
به همین دلیل، شمار قربانیان پدیده قتل زنان در فرانسه در سالهای اخیر در مسیر صعودی پیش میرود. با وجود رشد قابل توجه این پدیده در فرانسه، قتل زنان همچنان در قانون کیفری این کشور جایی ندارد.
در حالی که هرزهنگاری از دختران نوجوان در فرانسه به صنعتی پردرآمد تبدیل شده، بررسیها نشان میدهد که سن کارگران جنسی در این کشور کاهش قابل ملاحظهای داشته است. بررسیها نشان میدهند که استثمار جنسی از دختران زیر سن قانونی در حال افزایش است؛ همین امر نگرانیهای جدی را در پی داشته است.
4- آلمان نیز از رکوردداران نقض فاحش حقوق زنان در جهان است. بر اساس دادههای پلیس جنائی فدرال آلمان (BKA)، این کشور یکی از بالاترین نرخهای قتل زنان در اروپا را دارد.
به گزارش «سیانان»، بر اساس یک بررسی جدید در آلمان، یکسوم مردان جوان در این کشور خشونت علیه زنان را قابل قبول میدانند. کارشناسان و صاحبنظران، نتایج این نظرسنجی را تکاندهنده خواندند.
5- به گزارش رسانههای کانادایی، تقریبا هر شش روز یک زن در کانادا توسط اعضای خانواده خود کشته میشود؛ این در حالی است که شمار آسیبدیدگان از این بحران بهمراتب بیشتر از قربانیان است.
تحقیقات نشان میدهد که زنان در کانادا بهطور نامتناسبی شدیدترین اشکال خشونت مانند خفه شدن، قربانی تعرض یا تهدید با اسلحه یا تجاوز جنسی شدن را تجربه میکنند. گستردگی خشونت علیه زنان در کانادا سالانه حدود 7 و نیم میلیارد دلار هزینه برای این کشور در پی دارد.
اگرچه تقریبا 4.7 میلیون زن، 30 درصد از کل جمعیت زنان 15 ساله و بالاتر کانادا گزارش میدهند که دستکم یک بار از سن 15 سالگی تجاوز جنسی را تجربه کرده اند، اما خشونت علیه زنان در کانادا فقط زنان را قربانی نمیکند بلکه آسیبهای جبرانناپذیری مانند اختلالات روانی نیز به کودکان وارد میسازد. کودکانی که شاهد خشونت در خانه هستند، دو برابر بیشتر از کودکانی که در خانههای بدون خشونت زندگی میکنند، دچار اختلالات روانپزشکی میشوند.
6- بر اساس مستندات متعدد، ما درباره مسئله زن و حقوق زنان نسبت به کشورهای غربی در جایگاه طلبکار قرار داریم و این دولتهای غربی هستند که باید درباره حقوق زنان و کارنامه خود در این خصوص پاسخگو باشند.
رهبر معظم انقلاب - 26 دی 1368- در دیدار جمعى از بانوان پزشک بهمناسبت میلاد حضرت فاطمه زهرا (سلام الله علیها) فرمودند: «تا دهههاى دوّم این قرن در هیچ جاى اروپا هیچ زنى حقّ رأى دادن نداشت، حقّ صرف کردن مال خودش را نداشت؛ از دهه دوّم، یعنى از سالهاى ۱۹۱۶ یا ۱۹۱۸ به بعد، یواشیواش در کشورهاى اروپایى شروع شده که به زن حق بدهند براى اِعمالِ نظر، براى تصرّف در سرمایه خودش، براى حقوق اجتماعى متساوى با مرد، چون خیلى دیر از خواب پا شدند، مثل اینکه میخواهند این عقبافتادگى از لحاظ زمان را با جنجالهاى دروغى جبران کرده و پُر کنند.»
مسعود اکبری
نظر شما