نتايج انتخابات پارلماني تركيه در حالي بيانگر شكست حزب عدالت و توسعه و بر باد رفتن تمام روياهاي قدرت‌طلبانه اردوغان است كه شواهد امر نشان مي‌دهد زمينه‌ساز اين ناكامي دشمني با سوريه و دوستي با آمريكا و عربستان بوده كه گريبان دولتمردان تركيه را در انتخابات گرفت.
شبکه TRT ترکیه از پایان شمارش آراي انتخابات پارلمانی ترکیه که روز يكشنبه در سراسر این کشور برگزار شد، خبر داد و اعلام کرد که حزب عدالت و توسعه با ۲۵۸ کرسی از ۵۵۰ کرسی پارلمانی در صدر قرار گرفت. بر‌اساس این گزارش، حزب جمهوری‌خواه خلق با ۱۳۲ کرسی در رتبه دوم، حزب جنبش ملی با ۸۱ کرسی در رتبه سوم و حزب دموکراتیک خلق‌ها با ۷۹ کرسی در رتبه چهارم قرار گرفت تا به این ترتیب پارلمان جدید ترکیه میزبان ۴ حزب از ۲۰ حزب شرکت‌‌کننده در انتخابات ۷ ژوئن باشد.
با اعلام نتایج نهایی انتخابات پارلمانی ترکیه، مشخص شد که حزب دموکراتیک خلق‌ها که نماینده کُردها به شمار می‌رود، موفق شد، با کسب ۱۱ درصد آراء سرانجام موجب ورود کُردها به پارلمان شود.
با این نتایج، حزب عدالت و توسعه ناگزیر خواهد بود که طرحی برای تحقق توافق‌های سیاسی برای تشکیل دولت آینده تدوین کند زیرا موفق نشده است اکثریت مطلق را کسب کند. حزب عدالت و توسعه در انتخابات سال ۲۰۱۱ با کسب ۳۲۷ کرسی حدود ۵۰ درصد آرا را کسب کرده بود اما در انتخابات روز یکشنبه ناگزیر شد کاهش نزدیک به ۹ درصدی اقبال عمومی را شاهد باشد. لازم به ذكر است بر‌اساس قانون انتخابات تركيه هر حزبي كه كمتر از ۱۰ درصد آرا را بياورد حق ورود به پارلمان را ندارد لذا از ۲۰ حزب ۴ حزب وارد پارلمان شده‌اند. نخست‌وزیر ترکیه که حزبش اکثریت مطلق را در انتخابات این کشور از دست داده، این حزب را پیروز میدان و سایر احزاب راه یافته به پارلمان را ناکام دانست و در خطاب به آنها گفت: شکست خود را بپذیرید.
«احمد داوود اوغلو» نخست‌وزیر ترکیه در نخستین حضورش پس از اعلام نتایج انتخابات پارلمانی این کشور در مقر حزب عدالت و توسعه گفت که این حزب باید برای همه چیز منعطف باشد و تنها در مقابل یک چیز باید سرسختی به خرج دهد و آن این است که ترکیه حاضر نیست تحت قیمومیت و سرپرستی هیچ احدی باشد و اجازه نخواهد داد که کودتاها بازگردند. وی مدعی شد که ترکیه در دوران حاکمیت حزب عدالت و توسعه از کرامت انسانی دفاع کرده است.
نخست‌وزیر ترکیه خطاب به کشورهای آسیای میانه و خاورمیانه گفت: فکر خود را مشغول نکنید، مسائل و مشکلات شما مسائل و مشکلات ماست. با شکست حزب رئیس‌جمهور ترکیه در انتخابات پارلمانی این کشور برای کسب اکثریت کرسی‌های پارلمان، بازار سهام استانبول با افت ۶ درصدی روبرو شد.
کارشناسان معتقدند ورود کُردها به پارلمان ترکیه در قالب یک حزب سیاسی و عدم دستیابی اردوغان به رأی کافی برای اصلاح قانون اساسی این کشور، انفجار اتمی و تغییر بزرگ در صحنه سیاسی این کشور است.روزنامه واشنگتن‌پست ورود کُردها به پارلمان ترکیه را انقلاب دموکراسی در ترکیه و نه بزرگ مردم به برنامه‌های اردوغان و حزبش عدالت و توسعه خوانده است.
«دولت باغچلی» رهبر «حزب جنبش ملی‌گرای» ترکیه گفت در صورتی که حزب عدالت و توسعه نتواند دولت ائتلافی تشکیل دهد، باید انتخابات زودرس برگزار شود. در حالی که انتخابات ترکیه و شمارش آرا نشان داد حزب عدالت و توسعه نتوانست اکثریت خود در پارلمان را حفظ کند، یک رهبر حزب اپوزسیون بر لزوم برگزاری انتخابات مجدد در صورت شکست و ناکامی حزب وابسته به اردوغان برای تشکیل کابینه ائتلافی تاکید کرد.رهبر یکی از احزاب مخالف اردوغان درباره احتمال ناکامی حزب عدالت و توسعه برای تشکیل دولت ائتلافی گفت: «اگر همه سناریوها(برای تشکیل دولت ائتلافی) شکست بخورند، خوب باید انتخابات زودهنگام برگزار شود».
در همين حال یک روزنامه آمریکایی در گزارشی ناکامی حزب عدالت و توسعه برای حفظ اکثریتش در پارلمان ترکیه را «سرزنش و گوشمالی رجب طیب اردوغان» از سوی رای‌دهندگان توصیف کرد.
نیویورک تایمز در گزارشی تحت عنوان «حزب حاکم ترکیه اکثریت پارلمان را از دست داد»، نوشت: «با توجه به از دست دادن اکثریت پارلمان از سوی حزب عدالت و توسعه در یک انتخابات تاریخی، رای‌دهندگان ترکیه روز یکشنبه رجب طیب اردوغان رئیس‌جمهور را سرزنش کرده و گوشمالی دادند».
این روزنامه آمریکایی این انتخابات را از آن نظر تاریخی خوانده که حزب عدالت و توسعه و شخص اردوغان به دنبال تغییر نظام حاکم بر ترکیه و بازنویسی قانون اساسی این کشور داشت تا نظام پارلمانی را به ریاستی تبدیل کند. در همين حال معاون حزب جمهوری‌خواه خلق ترکیه معتقد است که در انتخابات پارلمانی اخیر، ملت ترکیه پیروز و اردوغان شکست خورده است.
«هالوک کوچ» معاون حزب جمهوری‌خواه خلق ترکیه و سخنگوی این حزب بعد از اعلام نتایج انتخابات در یک کنفرانس مطبوعاتی گفت که این نتایج پیروزی بزرگ دموکراسی است این پیروزی ملت ترکیه است. ترکیه از امروز یک کشور جدیدی خواهد بود که آزادی، صلح و دموکراسی در آن موج خواهد زد پیروز اصلی در این انتخابات ترکیه و دموکراسی است و مغلوب اصلی انتخابات رجب طیب اردوغان رئیس‌جمهور ترکیه است.
بر‌اساس قانون اساسی ترکیه، رئیس‌جمهور می‌تواند در صورت ناتوانی احزاب در تشکیل دولت ۴۵ روز پس از انتخابات، دعوت به برگزاری یک انتخابات دیگر کند. مشخص نیست که آیا رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور فعلی، تمایلی به انجام چنین کاری دارد یا نه.
در ترکیه و سایر دموکراسی‌های پارلمانی نمونه‌هایی از دولت‌هایی که دارای اکثریت در مجلس قانونگذاری نبوده‌اند، وجود دارد. یک دولت اقلیت می‌تواند با تشکیل ائتلاف‌های گوناگون در موضوعات مختلف و یا متقاعد کردن سایر احزاب به سرنگون نکردنش حتی اگر خواهان ائتلاف با آن نیستند، به کار خود ادامه دهد.
حرکت ملی،‌ دومین حزب بزرگ مخالف در پارلمان، دارای مشترکاتی با حزب عدالت و توسعه است: هر دو گروه دارای پایگاه میان قشر مذهبی و نیز بخش‌های فقیرتر کشور بوده و موضعی بدبینانه درباره متحدین غربی ترکیه دارند.
بزرگترین برنده این انتخابات حزب دموکراتیک خلق‌ها بود که با کسب ۱۳ درصد آرا توانست به پارلمان راه یابد. صلاح‌الدین دمیرتاش، یکی از دو رئیس حزب، روز یکشنبه و در حالی که هنوز شمارش آرا ادامه داشت هرگونه ائتلاف با عدالت و توسعه را رد کرد. با این حال، حزب عدالت بیش از دولت‌های قبلی ترکیه و یا گروه‌های مخالف در جهت برآورده ساختن درخواست‌های کردها فعالیت کرده است.
احتمال همکاری بین حزب عدالت و توسعه و بزرگترین حزب مخالف یعنی خلق جمهوری‌خواه وجود ندارد. خصومت بین ملی‌گراها و کردها نیز امکان ایجاد ائتلافی سه‌گانه متشکل از احزاب مخالف را نیز کاملاً بعید می‌سازد.
لازم به ذكر است اردوغان رئیس‌جمهور ترکیه در اولین واکنش به نتایج انتخابات پارلمانی کشورش و عدم موفقیت حزبش برای کسب اکثریت کرسی‌های پارلمانی گفت که هیچ حزبی قادر نیست به تنهایی تشکیل کابینه دهد.