امروز یکشنبه، روزی سرنوشت ساز در تاریخ ترکیه محسوب مي‌شود؛ امروز، روز انتخابات پارلمانی است. ایستگاهی برای ماشین دموکراسی در مملکت عثمانی نوین. امروز در یک سوی انتخابات، اردوغان ایستاده که مترصد این است که ببیند از دل صندوق‌های رأی چه بیرون مي‌آید و در سوی دیگر، رقبای او منتظر هستند تا با کسب احتمالی کرسی‌های بیشتر در پارلمان، بیش از گذشته چراغ‌های مخالف خود را در مقابل اعضای عدالت و توسعه، روشن کنند!
پیش‌تر و در هفته گذشته، به‌صورت مفصل آرایش انتخاباتی احزاب را در بیست و چهارمین انتخابات پارلمانی ترکیه توضیح دادیم. ما هم مثل کشور بغل دستی مان ، امسال انتخابات پارلمانی در پیش داریم اما اساسی ترین تفاوت شیوه راهیابی کاندیداها به مجلس در ایران ، قانون کسب اکثریت نسبی است که این موضوع در ترکیه کمی پیچیده‌تر است و رقابت حزبی ، نقش پر رنگ‌تری در پیروزی کاندیداها دارد.  ترکیه دارای یک سیستم پارلمانی به نام «مجلس کبیر ملت ترکیه» (Türkiye Büyük Millet Meclisi) است که اعضای آن برای مدت چهار سال انتخاب می‌شوند. این مجلس دارای 550 کرسی است که بر اساس جمعیت نواحی انتخاباتی ، تعیین شده اند.
برای مثال استانبول که به سه منطقه انتخاباتی تقسیم شده، دارای 85 کرسی و آنکارا، پایتخت ترکیه، دارای 30 کرسی است. بر اساس تغییراتی که اخیرا توسط هیأت عالی انتخابات ترکیه انجام شده، برخی استان‌هایی که در نواحی کم‌جمعیت ترکیه قرار دارند هم‌اکنون از یک کرسی برخوردار هستند. احزابی که در انتخابات مجلس ترکیه شرکت کرده‌اند مطابق آرایی که در یک ناحیه به دست آورده‌اند کرسی‌های آن را در مجلس، البته بر اساس فرمولی که بعدا توضیح داده خواهد شد، کسب می‌کنند.
بنابراین، رأی‌دهندگان انتخاب خود را درباره احزاب اعلام می‌کنند نه کاندیداها. با این حال احزاب لیست کاندیداهای خود را نیز، به ترتیب ترجیح، اعلام می‌کنند تا رأی‌دهندگان بدانند که چه کسی در آینده نمایندگی‌ آنها را بر اساس سهم حزب از آرا  بر عهده خواهد داشت.
آنهایی که در بالای لیست نواحی‌ای که انتظار می‌رود حزب‌شان در آنجا آراي زیادی را به‌دست آورند، قرار دارند، پیش از شروع انتخابات مطمئن هستند که کرسی‌شان در پارلمان تضمین شده است. البته نامزدها به صورت مستقل نیز می‌توانند در انتخابات شرکت کنند. نامزدهای یک حزب زمانی که می‌دانند حزب‌شان حداقل آراي لازم (سقف 10 درصدی) برای ورود به مجلس را به دست نخواهند آورد، ممکن است دست به این کار بزنند. اقدامی که نامزدهای کُرد در دو دوره گذشته انتخابات در سال‌های 2007 و 2011 انجام داده‌اند. ترکیه دارای بالاترین باراژ(سقف درصدي آراء) در میان کشورهایی است که از این سیستم استفاده می‌کنند. این رقم برای برخی کشورهای دیگر به شرح زیر است: دانمارک (2درصد)؛ اسپانیان و مونته‌نگرو (3درصد)؛ اسلوونی (4درصد)؛ چک، کرواسی، رومانی و صربستان (5درصد)؛ روسیه (7درصد)؛ لهستان (5درصد، یا 8درصد برای ائتلاف‌ها؛ اما این قانون درباره احزاب اقلیت‌های قومی اجرا نمی‌شود)، مجارستان (5درصد برای یک حزب،‌ 10 درصد برای ائتلاف دو حزبی و 15درصد برای ائتلاف دو حزبی یا بیشتر) و بلژیک (5درصد، بر اساس منطقه‌ای). اما پیروزی یک حزب در یک ناحیه به این معنا نیست که تمام کرسی‌های این منطقه به نامزدهای آن تعلق خواهد گرفت. نمایندگان مجلس ترکیه بر اساس یک سیستم نسبتی به نام دی‌هوند (D'Hondt) انتخاب می‌شوند. این روش توسط ریاضیدانی بلژیکی به نام ویکتور دی‌هوند در سال 1878 معرفی شده و به دو شکل انجام می‌گیرد: لیست بسته (حزب ترتیب انتخاب نامزدها را مشخص می‌کند) و لیست باز (رأی‌دهندگان ترتیب نامزدها را انتخاب می‌کنند). به هر حال، انتظار مي‌رود در انتخابات یکشنبه، حزب عدالت و توسعه به رهبری احمد داوداوغلو، نخست‌وزیر ترکیه  که از سال 2002 تاکنون قدرت را قبضه کرده، بتواند بار دیگر آرای اکثریت مردم را جذب سبد خود کند. البته کارشناسان احتمالات دیگری را نیز قائل شده‌اند و گفته اند که اگر کردها بتوانند از روی مانع 10 درصدی باراژ انتخابات عبور کنند آنگاه کار برای اردوغان و دار و دسته عدالت و توسعه سخت مي‌شود. شاید آینده نیم قرن ترکیه در همین انتخابات امروز رقم بخورد. جایی که اگر رجب پاشا بتواند اعتماد مردم کشورش را به دست آورد آنگاه نظام سیاسی در آنکارا، دستخوش تغییر و تحول مي‌شود و تصمیم گیری‌ها به مدل کاخ ورسای فرانسه تبدیل مي‌شود؛ آیا روز دوشنبه، رجب طیب اردوغان، رئیس جمهوری شبیه فرانسوا اولاند خواهد شد؟ باید منتظر نشست و دید که ساکنان سرزمین هاکان شوکور چقدر برای «سلطان» سنگ تمام مي‌گذارند.