کارت نان برای برای چندمینبار تکذیب شد و دولت اعلام کرد قرار نیست نرخ نان تغییر کند. محمد جلال، مشاور وزیر اقتصاد، درباره تغییرات توزیع یارانه نان به ایلنا توضیح داد: در طرح هوشمندسازی یارانه نان برای مردم اتفاق ویژهای را مشاهده نخواهیم کرد، یعنی افزایش نرخ نان و محدودیت خرید نان برای مردم نداریم و نه حتی ابزار خاصی تحت عنوان کارت نان یا چیزی شبیه این برای مردم وجود خواهد داشت.
به گزارش اقتصادنیوز، او ادامه داد: یارانه آرد و نان یک تفاوت ماهوی با یارانه سایر کالاهای اساسی و حتی حاملهای انرژی دارد و اینکه وقتی یارانه را به خود کالا اختصاص میدهیم، کسانی از یارانه بیشتر منتفع میشوند که بیشتر مصرف میکنند اما در سایر کالاها و حتی حاملهای انرژی، افراد پرمصرفمان، بیشتر افراد متمکن هستند.
جلال افزود: در موضوع نان، پرمصرفها، افراد و خانوادههایی هستند که تمکن مالی پایینتری دارند و به دلیل اینکه امکان تأمین کالاهای مصرفی دیگر را ندارند، نان بیشتری مصرف میکنند؛ البته به شرطی که واقعا نان به مصرف این خانوارها برسد. هدف اصلی طرح مدیریت هوشمند یارانه آرد و نان یا به اختصار (مهیا) را جلوگیری از انحراف از مصارف گندم و آرد و نان است. مشاور وزیر اقتصاد توضیح داد: در سمت مردم اتفاق ویژهای را مشاهده نخواهیم کرد؛ یعنی نه افرایش نرخ نان و نه محدودیت خرید نان توسط مردم را خواهیم داشت و نه حتی ابزار خاصی تحت عنوان کارت نان یا چیزی شبیه این برای مردم وجود دارد، به این معنی که مردم با کارت بانکی خودشان از هر بانکی که باشد، مطابق سابق خرید نان را با همان نرخ سابق انجام میدهند. فقط از سمت کارتخوانهای هوشمند یا بستر پرداخت هوشمندی که به این سامانه متصل است، تغییر اتفاق میافتد و عملکرد نانوا سنجیده شده و قابل ارزیابی میشود، با این رویکرد بحث ما این است که دسترسی به آرد یارانهای یا یارانه آرد، منوط به میزان عملکرد فروش نان به مردم است.
او اضافه کرد: قبلا این تخفیف با رایزنی و چانهزنی اتفاق میافتاد، یعنی یک سهمیه آرد مشخصی به نانوا داده میشد ولی اینکه برای آن عملکردی وجود دارد یا خیر، دیگر بررسی نمیشد؛ یعنی ما نمیتوانستیم خروجی را بسنجیم، این زیرساخت در فاز نخست خودش که بحث استقرار سامانههای پرداخت هوشمند است، سنجش عملکرد نانوایان را انجام میدهد. سهمیه آرد برای نانوایان متعهد و درستکار و توانمند در این طرح بهتدریج برداشته میشود و هزینه بالای اجاره نانوایی که ناشی از سهمیه آرد بوده است، به آرامی کاهش پیدا میکند و همچنین هزینه مجوز به مرور کاهش مییابد و به سمت صفر حرکت میکند. مشاور وزیر اقتصاد تأکید کرد: درنهایت هزینه تولید نان برای این نانوایان کاهش خواهد یافت و از سوی دیگر افرادی که بیشتر با انگیزه عرضه خارج از شبکه آرد و سوءاستفاده از آرد ارزان، کسب و کار خود را فعال کرده بودند و مجوز گرفته بودند، موضوعیت کار برایشان از دست میرود؛ چراکه در این طرح به آنان یا آرد یارانهای مبتنی بر عملکرد ثبتشده در این سامانه اختصاص مییابد یا آرد و گندم آزادسازی میشود و اگر شرایط فراهم شود و در یک استان آزمایش شود، مابهالتفاوت نرخ آزاد با نرخ فروش نان، یا همان نرخ تمامشده نان به حساب آنان واریز میشود.
این طرح با دو رویکرد در فاز دوم خود پیگیری خواهد شد؛ یا آرد یارانهای مبتنی بر عملکرد اختصاص مییابد یا آرد و گندم به نرخ آزاد تغییر نرخ مییابد و بهازای عملکرد، مابهالتفاوت آن به نانوا پرداخت میشود، ولی از سمت مردم هیچ تغییری نداریم و هیچ جهش قیمتی یا هزینهای به مردم وارد نمیشود و از سمت مردم اصولا ما محدودیت یا مفهومی تحت عنوان سهمیه نان نداریم، وقتی میگوییم سهمیه، یعنی یک قیمت نان اصطلاحا ترجیحی و یک نرخ آزاد نان داریم و کلا رویکرد طرح، رویکرد مدیریت دادهمحور است؛ یعنی از سمت نانوا در بیشتر اوقات و گاهی از سمت مردم یا خریداران، ممکن است تراکنشهای غیرمتعارف وجود داشته باشد که در اینجا از مفهوم الگوی متعارف استفاده کردیم و میانگین رفتاری فروش یا خرید نان در بین نانوایان و مشتریان در هر منطقه، سنجیده میشود، چون در هر منطقه یک الگوی رفتاری متفاوت داریم.
مشاور وزیر اقتصاد مدعی شد: برآوردهای بیشتر از ۱.۵ میلیارد یورو هم از محل ذخیره گندم و آرد صرفهجویی با این طرح خواهیم داشت که این از طریق بررسی دادههایی که از سامانه بهدست میآید، مشخص شده است، با گذشت حدود ۵۵ روز از این طرح، ما از نظر تعداد کارتخوان بیش از ۶۳ درصد از کل کشور را پوشش دادهایم و از نظر تعداد تراکنشهای فروش نان نانواییها بیش از ۸۹ درصد نانواییهای کشور را پوشش دادهایم.
نظر شما