بر اساس این گزارش، موسسه عربی ویژه مطالعات امنیتی که مقر آن در اردن است میزبان این نشست بود. پترا افزود، نشست مذکور بر«کاهش تهدید موشکها و مکانیزمهای پرتاب، اقدامات فنی برای اعتمادسازی میان طرفین بهویژه درباره برنامه هستهای ایران و همکاری در زمینه سوخت هستهای و دیگر محورها» متمرکز بود.
«ایمن خلیل» رئیس موسسه مذکور گفت، احترام متقابل بر فضای این جلسه حاکم بود که نشاندهنده تمایل دو طرف برای توسعه روابط و تقویت ثبات منطقهای است. او افزود، بهزودی میان طرفین جلسات بیشتری به منظور پیگیری توصیههای مطرح شده در نشست و نیز تدوین جزئیات برگزار خواهد شد.
موسسه عربی ویژه مطالعات امنیتی از معدود مراکز در منطقه غرب آسیاست که در زمینه سلاحهای کشتار جمعی، عدماشاعه هستهای و مسائل مربوط به امنیت هستهای کار میکند.
با این حال، خبرگزاری رویترز به نقل از یک دیپلمات ارشد ایرانی اعلام کرده است که هیچ مقام ایرانی در این جلسه که بنا به گزارش پترا به میزبانی پژوهشگاه عربی مطالعات امنیتی برگزار شده، حضور نیافته است. این دیپلمات ایرانی آن طور که رویترز گزارش کرده، این چنین گفته است: «آنچه در امان برگزار شد، یک نشست رسمی نبود اما البته چنین نشستهایی بین دانشگاهیان برای درک بهتر واقعیتهای بین دو همسایه مفید است.» طبق گزارش رویترز، عربستان سعودی تاکنون هیچ اظهارنظری درباره گفتوگوی امنیتی در امان مطرح نکرده است.
گفتوگوی عربستان سعودی با جمهوری اسلامی ایران در ماههای اخیر، جزو رخدادهای مورد توجه در سطح منطقه بوده است؛ ریاض تلاش میکند برخی مشکلات خود را در سطح منطقه از خلال این گفتوگو حل و خواستههایی را مطرح کند. در این میان جنگ در یمن، مهمترین خواسته دولت سعودی است و تلاش میکند گره آن را از طریق گفتوگو با تهران باز کند و خود را از مخمصه نجات دهد.
ایران در هر دور گفتوگو یادآوری و تاکید کرده است که میانجی نیست و به جای کسی از جمله یمنیها مذاکره نمیکند و عربستان اگر خواستار حل بحران در یمن است باید مستقیما با «دولت نجات ملی در صنعا» گفتوگو کند. روابط دیپلماتیک ایران و عربستان سعودی از سال ۲۰۱۶ به دلیل تنشهایی که در مناسبات دو کشور ایجاد شده بود، قطع شد. اما تهران و ریاض از سال گذشته در راستای از سرگیری روابط، چند دور مذاکره برگزار کردهاند. تاکنون چهار دور گفتوگو میان ایران و عربستان انجام شده است. پرونده این گفتوگو در اختیار شورای عالی امنیت ملی است و نمایندهای از این شورا مسوولیت این مذاکرات را بر عهده دارد.
سوءتفاهمها با عربستان تا حدودی برطرف شده است
همزمان با این تحول، رئیس ستاد کل نیروهای مسلح ایران با اشاره به سیاست تنشزدایی در سطح منطقه گفت: در بخش مسائل منطقهای، ما دیدارهایی با مقامات کشورهای امارات و عربستان داشتهایم و تا حدودی سوءتفاهمها نیز برطرف شده است. سردار محمد باقری صبح دیروز در دیدار با معاون عملیات و برنامهریزی ستاد نیروهای مسلح عمان گفت روابط خوبی با قطر و کویت داریم. البته با کشور بحرین هنوز ارتباط چندانی برقرار نشده است که عمان قطعا در این زمینه هم میتواند نقشآفرینی کند. او افزود: جمهوری اسلامی آمادگی کامل دارد تا با روی کار آمدن دولت جدید، روابط خود را با همسایگان توسعه دهد و سوءتفاهم را مرتفع کند. امیدواریم کشورهای اسلامی روابط برادرانه و دوستانهای داشته باشند و اختلافات قبلی موجب سوءاستفاده بیگانگان نشود.
بازگشایی دفتر نمایندگی صحت ندارد
همچنین سخنگوی کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس به بیان توضیحاتی درباره حواشی مطرح شده درباره بازگشایی دفتر نمایندگی ایران در عربستان پرداخت. محمود عباسزاده مشکینی گفت: بازگشایی دفتر نمایندگی ایران در عربستان صحت ندارد و این موضوع در دستور کار جلسه کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس نبوده است. به گفته عباسزاده مشکینی، گفتوگوهایی بین ایران و عربستان در حوزه کارشناسی و مقدماتی در حال انجام و پیشبرد است و این مقدمات باید طی شود، سپس وارد گفتوگوی رسمی بین دو کشور بشویم.
اخباری تحت عنوان بازگشایی دفتر نمایندگی ایران در عربستان مطرح شده و گفته شده که در جلسه اخیر کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس مطرح شده که تا چند روز دیگر در جده عربستان دفتر نمایندگی ایران بازگشایی شود تا کارهای دیپلماتیک ایران را در عربستان پیگیری کند. سخنگوی کمیسیون امنیت ملی تاکید کرد که بازگشایی دفتر نمایندگی ایران باید در گفتوگوهای رسمی مطرح شود و سپس مورد توافق قرار بگیرد که ما هنوز به مرحله گفت گوهای رسمی نرسیدهایم.
ارزیابی مقام سعودی از مذاکرات تهران و ریاض
از سوی دیگر، سفیر عربستان سعودی در سازمان ملل در گفتوگویی ادعایی را درباره مواضع ایران در قبال مذاکرات از سرگیری روابط دیپلماتیک با ریاض مطرح کرد. به گزارش «ایسنا»، عبدالله المعلمی، سفیر عربستان سعودی در سازمان ملل در گفتوگو با روزنامه سعودی عربنیوز درباره مذاکرات ایران و عربستان گفت: ما مایلیم این مذاکرات را به سمت مسائل مهمتری ببریم که در برگیرنده رفتار دولت ایران در منطقه میشود.
المعلمی با مطرح کردن ادعایی درباره مواضع ایران در این مذاکرات گفت: اما تا زمانی که ایران این مذاکرات را به بازی بگیرد، به جایی نخواهد رسید. بر اساس گزارش رویترز، سفیر عربستان سعودی در سازمان ملل در ادامه ادعا کرد: ایرانیها رویکردی بلندمدت نسبت به این مذاکرات دارند. ما تمایلی به مذاکره برای مذاکره نداریم.
المعلمی در ادامه با ادعایی علیه نقش ایران در منطقه، درباره یمن گفت: یمن به دلیل اینکه حوثیها همچنان از حامیانشان بهویژه ایران تسلیحات و مهمات دریافت میکنند، از خود سرکشی نشان میدهد.
نظر شما