در حالی که محافل خبری از تدارک آمریکا و اروپا برای تصویب قطعنامه ای تازه علیه ایران خبر می دهند، مدیرکل آژانس به تهران سفر کرد
آژانس در مسیر تعامل؟
صاحبخبر - توکلی - چندی قبل، رسانه آمریکایی بلومبرگ در گزارشی نوشت رافائل گروسی مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی درصدد ملاقات با «محمد اسلامی» رئیس جدید سازمان انرژی اتمی کشورمان پیش از کنفرانس وین است. موضوعی که در ابتدا کشورمان به آن پاسخی نداد تا این که غریب آبادی از سفر مدیرکل آژانس به تهران خبر داد. رافائل گروسی امروز با رئیس سازمان انرژی اتمی دیدار و گفت و گو خواهد کرد. «فرانسواز مورفی» خبرنگار رویترز در توییتی با اشاره به سفر گروسی به تهران نوشت: « سوال این است که گروسی چه امتیازاتی از طرف ایران قبل از نشست شورای حکام همراه خود خواهد آورد؟ » به هر حال،جلسه آینده شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی از اهمیت بسیاری درباره روند مذاکرات تهران و غرب در خصوص برجام برخوردار است. این مسئله را از تحرکات دیپلماتیک اخیر رابرتمالی در سفر به اروپا و مسکو میتوان دریافت. مسئله کاهش نظارتهای آژانس از جمله بهانههایی است که آمریکا قصد دارد در این جلسه علیه برنامه هستهای ایران مطرح کند. به همین دلیل تهران ضمن موافقت با سفر گروسی به ایران نشان داد باب تعامل با آژانس مسدود نیست و با رفع تحریمها، نظارتها نیز میتواند به روال سابق بازگردد و این آژانس است که باید از مسیر سیاسی کاری خارج شود. آمریکا و سه کشور اروپایی عضو برجام از یکسو قصد دارند با صدور قطعنامهای ضدایرانی در شورای حکام، تهران را تهدید کنند در صورت نپذیرفتن خواستههایشان، فرایند ارسال پرونده به شورای امنیت را آغاز یا مکانیسم ماشه را فعال خواهند کرد. از سوی دیگر نگران هستند صدور این قطعنامه، هم بازگشت ایران به روند مذاکرات را با مشکل مواجه کند و هم واکنش تند تهران مانند تسریع در غنیسازی اورانیوم با غنای بالاتر یا تجدیدنظر در نظارتهای پادمانی کنونی را در پی داشته باشد. هشدار مسکو در برابر تبعات صدور چنین قطعنامهای، نشان از آن دارد که اجماعی علیه ایران در شورای حکام وجود نخواهد داشت ولی از آنجا که ملاک رأیگیری، اکثریت اعضاست، آمریکا و اروپا درصدد فضاسازی علیه ایران برخواهند آمد. فقدان اجماع در شورای حکام نشان از آن خواهد داشت که تهدید ارسال پرونده ایران از شورای حکام به شورای امنیت، چندان عملیاتی نخواهد بود زیرا در آنجا با حق وتوی روسیه و چین، کار بر غرب سختتر خواهد شد بنابراین به نظر می رسد ایران ضمن تعامل با آژانس و جلوگیری از ابهامافکنیهای دولتهای غربی، تاکید کرده است که هر گونه تجدیدنظر در وضعیت نظارتها، موکول به تغییر رفتار آن ها در مذاکرات و بازگشت به تعهداتشان است. با این حال، سفر گروسی به تهران در حالی انجام می شود که رابرت مالی نماینده ویژه آمریکا در امور ایران سفرهای اخیر روسی – اروپایی خود با هدف امتیازگیری از نشست شورای حکام را به پایان برد و در پایان دیداربا مقامات دیپلماتیک تروئیکای اروپایی در توئیتی از همراهی اروپا با سیاست های آمریکا سخن گفت: «جلسات سازنده ای را با همکارانمان از اتحادیه اروپا و سه کشور اروپایی (آلمان، انگلیس و فرانسه) درباره آینده مذاکرات برجام و اهمیت بازگشت متقابل به پایان رساندیم.» در عین حال اما رایزنی های مالی با مقامات اروپا از چشم طرف روسی دور نماند و با واکنش توئیتری میخائیل اولیانوف نماینده روسیه در سازمانهای بینالمللی همراه شد: «رسانهها از احتمال مطرح شدن یک قطعنامه علیه ایران توسط تروئیکای اروپایی و ایالات متحده در شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی خبر میدهند. ما شدیدا به دوستان غربی خود میگوییم از چنین اقدامی که میتواند مانعی برای مذاکرات احیای برجام باشد، خودداری و بر دیپلماسی تمرکز کنند.» این اظهارات اولیانوف در حالی است که از سوی دیگر «سرگئی ریابکوف» معاون وزیر خارجه روسیه بعد از دیدار خود با رابرت مالی، از پیچیده شدن شرایط توافق با ایران ابراز نگرانی کرده است: «روسیه از پیشرفت قابلیتهای هستهای ایران نگران است. روسیه نگران است با پیشرفت سریع تواناییهای هستهای ایران و دور شدن ایران از برجام، ممکن است توافق با ایران پیچیده شود.» حال با این اظهارات تامل برانگیز معاون وزارت خارجه روسیه، این سوال مطرح می شود که آیا روس ها به حمایت خود از ایران ادامه خواهند داد یا نه؟ نشست آینده شورای حکام به این سوال پاسخ خواهد داد.∎